Avrupa Birliği (AB), üyelik sürecinin son aşamasına gelen aday ülkeleri, Birliğe resmen katılmadan önce karar alma süreçlerine dahil etmeye hazırlanıyor. Rapporteur'ün (eski adıyla Euractiv) taslak belgelere dayandırdığı habere göre AB Komisyonu'nun yeni genişleme stratejisinde, Karadağ ve Arnavutluk gibi aday ülkelerin tam üyelikten önce Brüksel'e bir Komisyon üyesi gönderebilmesinin önü açılabilir. AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in yeni stratejiyi 6 Ekim'de Batı Balkanlar turu sırasında açıklaması bekleniyor.
AB Komisyonu ne planlıyor?
Taslak belgelere göre Komisyon, katılım anlaşmasını imzalayan ancak henüz AB'nin 27 üye ülkesinin tamamı tarafından onaylanmamış aday ülkelerin Birliğin karar süreçlerine daha fazla dahil edilmesini öneriyor. Bu dönemde aday ülkelerin bir Komisyon üyesi belirleyebilmesi seçeneği değerlendiriliyor.
Aday ülkenin Komisyon üyesi ne yapabilecek?
Plana göre aday ülkenin Komisyon üyesi, ilgili konularda Komisyon üyelerinin toplantılarına katılabilecek ve AB mevzuatının şekillenmesine katkıda bulunabilecek. Ancak bu katılımın, Komisyon'un bağımsızlığını, ortak çalışma yapısını ve kolektif sorumluluğunu koruyacak şekilde olması öngörülüyor.
Bu adım neden gündemde?
Katılım anlaşmasının 27 üye ülkenin ulusal meclislerinde onaylanması yıllar sürebiliyor. Komisyon, aday ülkelerin bu uzun bekleme sürecinde AB kurumlarında daha fazla rol üstlenmesi gerektiğini değerlendiriyor.
Aday ülkelere AB Konseyi'nde gözlemci statüsü verilecek mi?
Komisyon, üyelik müzakerelerinin resmen tamamlanmasının ardından aday ülkelerin AB'nin kurumsal yapısına daha erken dahil edilmesini de değerlendiriyor. Bu kapsamda aday ülkelerin AB Konseyi toplantılarına gözlemci gönderebilmesi planlanıyor. Komisyon ayrıca aday ülkelerin iç reformları hayata geçirmesine paralel olarak AB tek pazarına aşamalı şekilde entegre edilmesini öngörüyor.
Türkiye için ne anlama geliyor?
Önerilen adımlar, yalnızca üyelik müzakerelerini tamamlamış ya da katılım anlaşması imzalamış aday ülkeleri kapsıyor. 1999'dan bu yana AB'ye aday olan Türkiye'nin üyelik müzakereleri ise uzun süredir fiilen durmuş durumda. Bu nedenle yeni stratejinin kısa vadede öncelikle Batı Balkan ülkelerini etkilemesi bekleniyor.