Alzheimer hastalığının erken belirtilerini tespit etmek, hastalığın ilerlemesini yavaşlatmada kritik bir rol oynuyor. Daha önce konuşma, nefes ve bağırsak bakterilerinde ipuçları arayan bilim insanları, şimdi koku duyusundaki değişimin hastalığın en erken işaretlerinden biri olabileceğini açıkladı.
BEYİNDEKİ BAĞIŞIKLIK HÜCRELERİ KOKU SİNİRLERİNİ YOK EDİYOR
Almanya’daki Ludwig Maximilian Üniversitesi ve Alman Nörodejeneratif Hastalıklar Merkezi’nden araştırmacılar, hem hayvan hem de insan beyin dokularını inceleyerek önemli bulgulara ulaştı.
Çalışmaya göre, mikroglia adı verilen özel bağışıklık hücreleri, koku alma ile ilgili sinir bağlantılarını erken evrede kesiyor. Bu süreç, olfaktör bulbus (koku soğancığı) ile beyin sapında yer alan locus coeruleus arasındaki iletişimi bozuyor.
“YEMEK BENİ” SİNYALİ
Araştırmacılar, Alzheimer’ın tetiklediği sinir hücrelerindeki değişim nedeniyle, hücre zarının dışına taşan fosfatidilserin adlı yağ asidinin mikroglia hücrelerine “beni yok et” sinyali verdiğini belirledi. Normalde bu süreç, işlevsiz sinir bağlantılarını temizlemek için devreye giriyor. Ancak Alzheimer’da sağlıklı sinir lifleri de hedef alınabiliyor.
ERKEN TEŞHİS İÇİN UMUT
Uzmanlara göre bu bulgular, Alzheimer’ı henüz bilişsel bozukluklar başlamadan tespit etmenin yolunu açabilir. Araştırmayı yürüten Prof. Joachim Herms, “Koku duyusundaki değişimleri incelemek, risk altındaki kişileri çok daha erken dönemde teşhis etmemizi sağlayabilir,” dedi.
Araştırmacılar, bu sayede erken müdahale ve ilaç tedavilerinin başarı şansının artabileceğini vurguluyor.