“Ankara İdadisi” adıyla 1886'da kapılarını açan Ankara Atatürk Lisesi, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan 141 yıllık eğitim tarihiyle Türkiye’nin en köklü ortaöğretim kurumları arasında yer alıyor. Okul, 1938'de Atatürk’ün bizzat onayıyla “Atatürk” adını alan Türkiye’nin ilk lisesi olma özelliğini taşıyor.
Dört İsim, Tek Kimlik
Okul, tarihsel süreçte birden fazla ad değiştirdi: 1886'da Ankara İdadisi, 1908'de Ankara Sultanisi, Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun yürürlüğe girmesinin ardından 1924'te Ankara Erkek Lisesi. Nihayet 1938'de dönemin Orta Tedrisat Genel Müdürü başkanlığındaki heyet, okulun adının “Atatürk Lisesi” yapılması teklifini Çankaya Cumhurbaşkanlığı Köşkü’nde Atatürk’e sundu. Atatürk’ün izniyle ad değiştirildi; ancak Atatürk, mevcut binanın açılışını göremedi. Mimarları Bruno Taut ve Franz Hillinger tarafından tasarlanan bina, 10 Ekim 1940'ta öğrencilerini karşıladı.
Atatürk 30 Aralık 1919'da Kapıdan Geçti
Okul Müdürü Adil Yaman, Atatürk’ün Ankara’ya gelişinden yalnızca üç gün sonra, 30 Aralık 1919'da okulu ziyaret ettiğini aktardı. Yaman, “Bu yüzden her 30 Aralık’ta yeni öğrencilerimizle birlikte Anıtkabir ziyareti yaparız” dedi. Kurtuluş Savaşı’nda birçok öğrencisi şehit düşen okula, savaş sonrasında Atatürk tarafından sancak takdim edildi. Atatürk aynı zamanda okulda bir izci oymağı kurulmasını isteyerek bu oymağa Gazi Oymağı adını verdi. Oymağın flaması ve sancak, okul yerleşkesindeki 75. Yıl Cumhuriyet Eğitim Müzesi’nde sergileniyor.
Vehbi Koç’tan Orhan Veli’ye Mezunlar Listesi
Yaman, okulun Türkiye’nin kuruluş sürecinde ve sonrasında yetiştirdiği isimlerle tarihe geçtiğini vurguladı. Ankara Atatürk Lisesi mezunları arasında bilim insanı Aydın Sayılı, nörolog Gazi Yaşargil, tarihçi İlber Ortaylı, şairler Orhan Veli Kanık ve Melih Cevdet Anday, oyuncu Müşfik Kenter, iş insanı Vehbi Koç ve eski Milli Eğitim Bakanı Ziya Selçuk yer alıyor.
1975'e kadar yalnızca erkek öğrencilere eğitim veren okul, bu tarihten itibaren karma eğitime geçti. Yaman, “Atatürk Lisesi’nden mezun olan her çocuk, nereden mezun olduğunu unutmadan hayata atılıyor” dedi.