Kültür Sanat

Pasifik’in dibinde dev bir şehir! Kunlun keşfedildi

Çinli bilim insanları, Pasifik Okyanusu’nun dibinde Kayıp Şehir’den yüz kat büyük yeni bir hidrotermal alan keşfetti. Kunlun adı verilen bu devasa oluşum, hem yaşamın kökenine dair ipuçları hem de enerji kaynağı potansiyeli taşıyor.

Abone Ol

Pasifik Okyanusu’nun derinliklerinde insanlı bir araçla yapılan keşif, bilim dünyasını şaşkına çevirdi. Papua Yeni Gine’nin kuzeydoğusunda bulunan ve “Kunlun Hidrotermal Alanı” adı verilen bu devasa oluşum, Atlantik Okyanusu’ndaki ünlü “Kayıp Şehir”i gölgede bırakıyor. Yaklaşık 11,1 kilometrekarelik alana yayılan Kunlun, şimdiye dek bilinen en büyük hidrotermal alan olarak kayıtlara geçti.

KAYIP ŞEHİR’DEN DAHA BÜYÜK

2000 yılında Atlantik’te keşfedilen “Kayıp Şehir”, uzun yıllar boyunca bilinen en büyük hidrotermal alan olarak kabul ediliyordu. Ancak Laoshan Laboratuvarı ve Çin Bilimler Akademisi araştırmacıları tarafından keşfedilen Kunlun, büyüklüğüyle bu unvanı elinden aldı.

Kunlun, 20’den fazla hidrotermal bacadan çıkan hidrojen açısından zengin sıvılarla çevrili. Sıcaklığı 40°C’nin altında seyreden bu akış, yaşamın milyarlarca yıl önce Dünya’da başladığı “ilkel çorbalara” benzetiliyor.

YAŞAMIN KÖKENİNE AÇILAN PENCERE

Araştırmayı yürüten jeokimyacı Weidong Sun, Kunlun’un ekolojik açıdan büyüleyici olduğunu belirtiyor:

“Karidesler, ıstakozlar, deniz anemonları ve tüp kurtları gibi zengin bir derin deniz yaşamı gözlemledik. Bu türlerin çoğu hidrojen temelli kemosenteze dayanıyor olabilir.”

Bilim insanlarına göre Kunlun’un sunduğu istikrarlı jeolojik yapı, yaşamın evrimleşmesi için Kayıp Şehir’den bile daha uygun bir ortam sağlıyor olabilir.

JEOLOJİK MEKANİZMA VE ENERJİ POTANSİYELİ

Kunlun’daki oluşumlar, deniz suyunun Dünya’nın mantosuna sızarak kayaçlarla etkileşime girmesiyle ortaya çıkıyor. Bu süreçte açığa çıkan hidrojen, zamanla birikerek patlamalara ve dev kraterlerin oluşmasına yol açıyor.

Araştırmacılar Kunlun’un, Dünya’daki hidrojen akışının %8’ine kadarını tek başına sağlayabileceğini hesaplıyor. Bu oran, burayı sadece bilimsel değil, aynı zamanda enerji kaynağı araştırmaları için de “ideal bir hedef” haline getiriyor.

GELECEĞİN KEŞİFLERİ İÇİN BİR İŞARET

Kunlun, sıradışı büyüklüğü ve konumuyla mevcut jeolojik teorilere de meydan okuyor. Şimdiye kadar hidrojen açısından zengin bacalar genellikle levha sınırlarında keşfedilmişti. Ancak Kunlun, bu sınırların 80 kilometre batısında, Carolina Plakası içinde yer alıyor.

Bilim insanları, Kunlun gibi daha birçok “denizaltı metropolünün” okyanusların karanlık derinliklerinde keşfedilmeyi beklediğini düşünüyor.