Bir Sofranın Etrafında Yeniden Kurulan Medeniyet
Ramazan denildiğinde akla ilk gelen şey açlık değildir.
Birliktir.
Bir sofranın etrafında toplanmış insanlar…
Ezanı bekleyen sessizlik…
Duanın ardından birlikte uzanılan bir hurma…
Ramazan, aileyi aynı vakitte nefes aldıran aydır.
Modern hayat aileyi yorar.
İş saatleri farklıdır.
Çocukların programları farklıdır.
Aynı evde yaşayan insanlar farklı ekranlara bakar.
Konuşmalar azalır, temas zayıflar.
Ramazan gelir ve zamanın ritmini değiştirir.
Artık herkes aynı saatte bekler.
Aynı ezanı dinler.
Aynı sofrada buluşur.
Bir ay boyunca ev, sıradan bir yaşam alanı olmaktan çıkar; manevi bir mektebe dönüşür.
AİLE: İLAHÎ BİR EMANET
Kur’an-ı Kerim aileyi sadece sosyal bir yapı olarak değil, ilahî bir emanet olarak anlatır:
“Ey iman edenler! Kendinizi ve ailenizi, yakıtı insanlar ve taşlar olan ateşten koruyun.”
(Tahrîm, 6)
Bu ayet, aileyi koruma sorumluluğunu anne-babaya yükler.
Aile; iman eğitiminin başladığı ilk yerdir.
Ahlakın şekillendiği ilk yerdir.
Merhametin öğrenildiği ilk yerdir.
Ramazan bu eğitimi yoğunlaştırır.
Bir baba çocuğuna “Sabret oğlum, ezana az kaldı” dediğinde, sabır eğitimi başlar.
Bir anne, iftardan önce mutfakta dua ettiğinde, çocuk duanın doğal bir şey olduğunu öğrenir.
Büyükler geçmiş Ramazanları anlatırken, hafıza aktarılır.
Ramazan, aile içinde bir bilinç inşa eder.
SOFRA: SADECE YEMEK DEĞİL, TERBİYE
Resûlullah (sav) buyurur:
“Müminin yemeği iki kişiye, iki kişinin yemeği dört kişiye yeter.”
(Müslim)
Bu hadis, bereketin paylaşmakla arttığını öğretir.
Ramazan sofrası, cömertliğin pratiğidir.
Komşuya tabak gönderilir.
Yolda kalmış biri davet edilir.
İhtiyaç sahibi unutulmaz.
Çocuk şunu görür:
“Biz sadece kendimiz için yaşamıyoruz.”
Bu, aile içinde sosyal sorumluluk bilincinin temelidir.
RAMAZAN VE NESİL İNŞASI
Toplumlar aileyle ayakta kalır.
Aile zayıflarsa toplum zayıflar.
Ramazan, nesil inşasının hızlandığı bir mevsimdir.
Bir çocuk ilk orucunu tuttuğunda, sadece aç kalmaz.
Bir kimliğe adım atar.
Resûlullah (sav) çocukların ibadete alıştırılmasını teşvik etmiştir.
Oruç, sabır ve sorumluluk bilincinin erken yaşta öğretilmesidir.
Aile içinde Ramazan yaşayan çocuk, büyüdüğünde Ramazan’ı bir yük olarak değil, bir hatıra olarak hatırlar.
Bu hafıza, toplumun geleceğini belirler.
AİLE İÇİNDE SABIR VE MERHAMET
Oruç insanı hassaslaştırır.
Yorgunluk artar.
Sinir gerilir.
Tam bu noktada aile içi ahlak sınavı başlar.
Resûlullah (sav):
“Sizin en hayırlınız, ailesine karşı en hayırlı olandır.”
(Tirmizî)
Ramazan bu hadisin pratiğe döküldüğü aydır.
Eşler birbirine daha anlayışlı olmalıdır.
Anne babalar çocuklarına daha sabırlı davranmalıdır.
Bir evde ses tonu düşerse, huzur artar.
Ramazan, evin içindeki dili de terbiye eder.
RAMAZAN VE İNFAK KÜLTÜRÜ
Kur’an-ı Kerim infakı sürekli vurgular:
“Sevdiğiniz şeylerden Allah yolunda harcamadıkça iyiliğe erişemezsiniz.”
(Âl-i İmrân, 92)
Aile içinde yapılan zekât ve sadaka, çocuklara malın amaç değil araç olduğunu öğretir.
Nefis biriktirmek ister.
Ramazan paylaşmayı öğretir.
Bir çocuk babasının ihtiyaç sahibine yardım ettiğini görürse, o sahne hayat boyu silinmez.
Ramazan, aile içinde ekonomik ahlak inşa eder.
AİLE VE KUR’AN
Ramazan, Kur’an ayıdır.
Bir evde mukabele okunuyorsa,
birlikte Kur’an dinleniyorsa,
o evde manevi bir atmosfer oluşur.
Kur’an sesi evin ruhunu değiştirir.
“Bu Kur’an, müminler için bir hidayet ve rahmettir.”
(Nahl, 64)
Bir aile Kur’an’la buluşursa, kalpler yumuşar.
DAĞILAN DÜNYADA AİLE
Bugün dünya çözülüyor.
Boşanmalar artıyor.
Aile bağları zayıflıyor.
Nesiller arası mesafe büyüyor.
Evler kalabalık ama yalnızlık artıyor.
Ramazan bu çözülmeye karşı bir tamir mevsimidir.
Bir ay boyunca aynı ritmi paylaşan aileler, birbirini yeniden tanır.
Sahurda birlikte uyanmak,
iftarda birlikte dua etmek,
teravihte yan yana durmak…
Bunlar küçük gibi görünür ama büyük bağlar kurar.
BAYRAM: BİR SINAVIN MEYVESİ
Ramazan’ın sonunda gelen bayram, aile bağlarının zirve yaptığı gündür.
Küskünler barışır.
Büyüklerin eli öpülür.
Çocuklar sevindirilir.
Bayram, Ramazan’ın aile içindeki meyvesidir.
Eğer Ramazan boyunca evde merhamet artmışsa,
bayram gerçek bir sevinç olur.
ASIL SORU
Ramazan bitince ne değişecek?
Aynı sofraya daha çok oturacak mıyız?
Birlikte daha çok dua edecek miyiz?
Birbirimize daha yumuşak davranacak mıyız?
Ramazan bir ay sürer.
Ama ailede bıraktığı iz bir ömür sürebilir.
DUA
Allah’ım…
Bu Ramazan’ı ailelerimiz için bir rahmet mevsimi kıl.
Evlerimizi huzurla doldur.
Sofralarımıza bereket, kalplerimize muhabbet ver.
Eşler arasına sevgi,
anne babalara sabır,
çocuklara hayırlı istikamet nasip eyle.
Ailelerimizi fitneden, ayrılıktan, kırgınlıktan muhafaza eyle.
Evlerimizi Kur’an’la, dualarla ve merhametle aydınlat.
Ramazan’ı sadece sofralarımızda değil, hayatımızın her alanında yaşat.
Ve bayrama ulaştığımızda,
daha güçlü, daha sabırlı, daha birbirine bağlı aileler olarak çıkmayı nasip et.
Amin.