Van’da şüpheli şekilde hayatını kaybeden üniversite öğrencisi Rojin Kabaiş’e ilişkin yürütülen soruşturma büyük ölçüde dijital veriler üzerinden şekilleniyor. Olayın aydınlatılmasında en kritik başlıklardan biri ise şifreli cep telefonunun çözülme süreci olarak öne çıkıyor. Bu cihaz, soruşturmanın zaman çizelgesini netleştirebilecek en önemli dijital kaynaklardan biri olarak değerlendiriliyor.
Olayın Zaman Çizelgesi ve Soruşturmanın Genel Seyri
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi öğrencisi olan 21 yaşındaki Rojin Kabaiş, 27 Eylül 2024’te kaybolmuş, 15 Ekim 2024’te Van Gölü kıyısında cansız bedeni bulunmuştu. Bu süreçten sonra başlatılan soruşturma hem fiziksel bulgular hem de dijital izler üzerinden çok yönlü şekilde yürütülüyor.
Soruşturmanın temel amacı, kaybolmadan önceki son temasların, hareketlerin ve iletişim ağının net biçimde ortaya çıkarılması. Bu noktada cep telefonu, olayın “dijital hafızası” olarak görülüyor.
Şifreli Telefonun İspanya Süreci ve Teknik Sınırlar
Soruşturma kapsamında Rojin Kabaiş’e ait şifreli cep telefonu, ilk aşamada şifresinin çözülebilmesi amacıyla İspanya’ya gönderildi. Ancak yapılan teknik incelemelere rağmen cihazın tüm verilerine erişim sağlanamadığı ifade edildi.
Bu durum, modern akıllı telefonlarda kullanılan gelişmiş şifreleme sistemlerinin adli bilişim açısından ne kadar güçlü bir bariyer oluşturduğunu bir kez daha ortaya koydu. Özellikle son yıllarda cihaz üreticilerinin geliştirdiği güvenlik altyapıları, veri erişimini oldukça karmaşık hale getirebiliyor.
Çin’e Gönderim ve Üretici Düzeyinde İnceleme
İspanya sürecinden sonuç alınamaması üzerine, cihazın üretici firma ile koordinasyon kurularak Çin’e gönderilmesine karar verildi. Buradaki amaç, daha ileri düzey teknik yöntemlerle şifre çözümünün gerçekleştirilmesi ve cihaz içindeki tüm dijital verilerin eksiksiz şekilde elde edilmesi.
Bu aşama, adli bilişimde “üretici düzeyi erişim” olarak bilinen daha ileri bir teknik süreci ifade ediyor. Bu tür incelemeler, cihazın işletim sistemi seviyesinde veri analizine imkân sağlayarak normal şartlarda erişilemeyen bilgilere ulaşılmasını mümkün kılabiliyor.
Dijital Delillerin Çok Katmanlı Yapısı
Günümüzde bir cep telefonu kişinin dijital yaşamının tamamını barındıran bir veri merkezine dönüşmüş durumda. Bu kapsamda incelenen dijital deliller oldukça geniş bir alanı kapsıyor:
- Son arama ve mesaj kayıtları
- Sosyal medya etkileşimleri
- Konum ve hareket geçmişi
- Uygulama kullanım logları
- Silinmiş veri izleri ve geri getirme ihtimalleri
- Bulut yedekleme sistemleri
- Wi-Fi ve ağ bağlantı geçmişi
DNA Bulguları ile Dijital Verilerin Birlikte Değerlendirilmesi
Soruşturma dosyasında dikkat çeken bir diğer önemli başlık ise biyolojik deliller. Yapılan incelemelerde vücutta iki farklı erkeğe ait DNA profillerinin tespit edildiği yönündeki bulgular, dosyanın çok daha karmaşık bir yapıya sahip olduğunu gösteriyor.
Bu noktada dijital veriler ile DNA bulgularının birlikte analiz edilmesi, olayın hem fiziksel hem de dijital boyutunun bir bütün olarak değerlendirilmesini zorunlu kılıyor. Özellikle telefon verileri ile biyolojik bulgular arasında olası zaman ve temas örtüşmeleri, soruşturmanın yönünü belirleyebilecek nitelikte görülüyor.
Dijital İzlerin Soruşturmadaki Belirleyici Etkisi
Telefonun tamamen çözümlenmesi halinde, Rojin Kabaiş’in kaybolmadan önceki son görüşmeleri, yazışmaları ve dijital hareketleri netlik kazanabilir. Bu durum, olayın bireysel bir kayıp vakası mı yoksa daha geniş bir temas zincirinin parçası mı olduğunu anlamada kritik rol oynayabilir.
Adli bilişim açısından bu tür cihazlar, çoğu zaman olayın en sessiz ama en güçlü tanığı olarak kabul ediliyor. Çünkü insan hafızasının hatırlayamadığı detayları, dijital kayıtlar saniye saniye ortaya koyabiliyor.
Soruşturmanın Takibi ve Resmî Değerlendirmeler
Adalet Bakanı Akın Gürlek tarafından yapılan açıklamalarda da, telefon incelemesinin soruşturmanın en kritik aşamalarından biri olduğu ve dosyanın titizlikle takip edildiği ifade ediliyor.
Bu tür dosyalarda uluslararası teknik iş birlikleri, özellikle şifreli cihazların çözümünde önemli bir rol oynuyor. Çin’e gönderilecek cihazdan elde edilecek verilerin, soruşturmanın seyrini doğrudan etkileyebileceği değerlendiriliyor.
Dijital Delillerin Adli Soruşturmalardaki Yeni Ağırlığı
Rojin Kabaiş dosyası, günümüzde adli soruşturmaların giderek daha fazla dijital veriye dayandığını açık biçimde ortaya koyuyor. Şifreli cihazlar, uluslararası veri erişim süreçleri ve çok katmanlı dijital analizler artık modern soruşturmaların ayrılmaz bir parçası.
Bu olay özelinde cep telefonu olayın tüm zaman akışını, temas zincirini ve olası kritik anlarını ortaya çıkarabilecek bir dijital arşiv niteliğinde değerlendiriliyor. Bu nedenle incelemeden gelecek sonuçlar, dosyanın yönünü belirleyebilecek en önemli aşamalardan biri olarak görülüyor.