Danimarka’da gerçekleştirilen geniş kapsamlı bir çalışmada, vücut kitle indeksi (VKİ) 18,5’in altında olan bireylerin, normalin üst sınırında olanlara göre yaklaşık üç kat daha fazla erken ölüm riski taşıdığı belirlendi. Araştırmacılar, verilerde net bir “U” eğrisi buldu: En düşük ve en yüksek VKİ değerleri en yüksek ölüm riskine işaret ediyor.
“SAĞLIKLI” ARALIK SANILDIĞI GİBİ DEĞİL
Genellikle 18,5 ile 24,9 arası “sağlıklı” kabul edilse de çalışma, bu aralığın alt sınırına yakın kişilerin bile risk altında olduğunu gösterdi. VKİ’si 18,5 ile 19,9 arasında olanların ölüm riski iki kat, 20 ile 22,4 arasında olanların ise yüzde 27 daha fazla çıktı. Buna karşılık, 25 ile 35 arasındaki VKİ değerleri (fazla kilolu ya da obez sınıfında) ölüm riskini belirgin şekilde artırmadı. Yalnızca 40 ve üzeri VKİ’de risk iki katın üzerine çıktı.
YAĞ REZERVLERİ HAYAT KURTARABİLİR
Bilim insanları, fazla zayıf olmanın özellikle yaşlılıkta sağlık açısından ciddi riskler taşıdığını vurguluyor. Yağ rezervleri, hastalık ve tedavi süreçlerinde (örneğin kemoterapi sırasında) vücudun ayakta kalmasına yardımcı olabiliyor. Ayrıca, ani kilo kaybı kanser veya diyabet gibi hastalıkların ilk işaretlerinden biri olabiliyor.
BMI YETERLİ BİR ÖLÇÜ DEĞİL
VKİ’nin sağlık ölçümünde yetersiz kaldığını belirten uzmanlar, bu yöntemin diyet, yaşam tarzı, yağ dağılımı gibi önemli faktörleri göz önünde bulundurmadığını hatırlatıyor. Dahası, VKİ’nin temeli 19. yüzyılda Avrupalı erkekler üzerinde yapılan sınırlı bir çalışmaya dayanıyor. Bu da farklı etnik gruplar için yanıltıcı sonuçlar doğurabiliyor.
SONUÇLAR NE ANLATIYOR?
Araştırmacılara göre, günümüzde tıptaki ilerlemeler obeziteyle ilişkili sağlık sorunlarının daha iyi yönetilmesini sağlıyor olabilir. Bu da “en düşük ölüm riskine sahip” VKİ aralığını yukarı çekiyor. Danimarka verileri, 22,5 ile 30 arası VKİ’nin en güvenli aralık olabileceğini düşündürüyor.
Henüz ön sonuç niteliğinde olan araştırma, zayıf olmanın her zaman sağlıklı olmadığını, fazla kilonun ise sanıldığı kadar ölümcül olmayabileceğini gösteriyor. Uzmanlara göre esas mesaj şu: “Sağlığın tek ölçütü VKİ olamaz.”
