Milli Saraylar’a ait Maslak Kasırları bölgesinde bulunan Kurşun Atölyesi’nde Osmanlı’ya ait tarihi yapıların çatı kaplamalarında kullanılan kurşun levhalar üretiliyor.

Tarihi yapıların çatılarından sökülen levhalar, atölye içindeki fırında 580 derece sıcaklıkta eritilerek kalıplara alınıyor. Kalıptan çıkarıldıktan sonra henüz sıcakken haddehaneye getirilen kalıplar, burada 1 metre eninde, 2 metre uzunluğunda ve yaklaşık 2 milimetre kalınlığında 45 kiloluk levhalar haline getiriliyor.

Üretimi tamamlanan kurşun levhalar, bakım ve onarımı yapılan çatılara kaplanıyor.

Kurşun dayanıklı bir metal olması sebebiyle geçmiş tarihlerde en çok tercih edilen çatı kaplama malzemesi olarak kullanıldı. Kurşun, korozyona ve aside dayanıklılığı yüksek olan, kolay işlenebilen ve yapımında el işçiliği kullanılan bir metal olarak biliniyor. Bir yerde kurulu olan 100 yıllık bir kurşun söküldüğünde eritilerek yüzde 90’ını tekrar kullanabiliyor. Bu nedenle geri dönüşümlü bir metal olduğunu söylenebilir. İstenilen her forma göre kurşun kaplama uygulaması yapılabildiği için genellikle çatı kaplamalarında kullanılıyor.

MİLLİ SARAYLAR’IN 35 BİN METREKARE KURŞUN KAPLANAN ALAN VAR

Milli Saraylar’a bağlı atölyede 1987’den bu yana çalışan Atölye Sorumlusu Hayri Dönmez, Osmanlı zamanında inşaatı süren yapının hemen yanına kurşun atölyesinin de kurulduğunu ve inşaat tamamlanana kadar burada levha üretildiğini anlattı.

Klasik usul kurşun levha üretiminin uzun yıllar devam ettiğini, 2000 yılından itibaren modern tekniklerle üretime başladıklarını ifade eden Dönmez, şöyle konuştu:

Türk-Yunan mübadelesine tanıklık eden 110 yıllık Kur’an-ı Kerim tarihe ışık tutacakKültür SanatHabere Git

“Atölyede 8 kişiyle çalışıyoruz. Kasım-nisan döneminde levha üretimi, mayıs-kasım arasında da onarım, bakım ve yenileme yapıyoruz. Milli Saraylar’ın yaklaşık 35 bin metrekare kurşun kaplanan alanı var. Bunların onarım, bakım, yenileme gibi bütün işlemlerini biz yapıyoruz. Hem üretiyoruz hem de monte ediyoruz. Türkiye’de bununla ilgili bir okul yok. Ahilik sistemiyle yetişiyoruz. Mesleğimizi Osmanlı’dan gelen şekliyle devam ettiriyoruz.”

Dönmez, atölye içinde tüm iş güvenliği kurallarına uyulduğunu, sık sık yapılan sağlık kontrollerinde vücudundaki kurşun oranı yüksek çıkan çalışanların dinlendirildiğini anlattı.

SARAYIN ÇATISINA YERLEŞTİRİLMEYE BAŞLANDI

Atölyede yapımı tamamlanan levhalar daha sonra Topkapı Sarayı’ndaki yapıların çatısına yerleştirilmeye başlandı.

İlk olarak Topkapı Sarayı 4. avludaki Sofa Köşkü’nün ahşap çatısı üzerine izolasyon malzemesi serildi. Daha sonra keçe konulup, son olarak kurşun kaplama işlemi yapıldı.

Ayrıca eski bir gelenek gereği kurşun dökme işlemini gerçekleştiren ustalar, levha plaka üzerine isim ve tarih atarak çatının altına bıraktı.

Editör: TE Bilisim