Reklamı Kapat

Küçük bir muhasebe

Bu yazımı, İslam İktisadı hakkında bugüne kadar yazdıklarımın kısa bir özeti yani küçük bir muhasebesi olarak kaleme alma gereği duyuyorum. Zira köşe yazılarımda bahsettiklerimin bütüncül bir kurgu içerisinde hatrınızda yer edinebilmesi için arada böyle küçük özetler yapmak önemli olabiliyor.

İslam İktisadı Nedir?

İslam iktisadı olarak adlandırılan yaklaşımın mantığını İslam dininin iman esasları, ruhunu İslam dininin ahlâk esasları ve kurallarını İslam dininin amel esasları teşkil etmektedir. Başka bir deyişle İslam iktisadına dair çizilen genel çerçeveyi İslam dininin iman, amel ve ahlak esasları içerisinden iktisadi münasebetleri düzenleyen esaslar teşkil etmektedir.

İslam İktisadı Ne Değildir?

İslam iktisadına dair genel bir çerçeve çizmek adına yola çıktığımızda Kelam, Fıkıh, Tasavvuf, Tefsir, Hadis ve Siyer ilimlerinin iktisadi boyutu üzerinden yol alınmaması durumunda karşımızda ortaya konulan düşünce olarak kapitalist iktisadın kötü bir taklidi duracaktır. İktisadi boyutun iktisat ilminin metodolojisi üzerine işlenmemesi durumunda ise ortaya konulacak düşünce yüzeysel malumatlardan öteye geçemeyecektir.

İslam İktisadının Metodolojisi Nedir?

İslam iktisadının metodolojisi, Kelam, Fıkıh, Tasavvuf, Tefsir, Hadis ve Siyer ilimlerini kullanarak esasların kaynakları yani Kur’an ve Hadis üzerinden giderek iman, amel ve ahlak esasları içerisinden iktisadi münasebetleri düzenleyen esasların kendisini tespit etmek ve ilgili farz-ı kifaye ilimin yani iktisat iliminin metodolojisini kullanarak bu esasları açıklamak ve esaslara yönelik olarak ortaya atılması muhtemel eleştirileri cevaplandırmaktır.

İnsan, İhtiyaç, Fayda

Bu bağlamda kelam, fıkıh, tasavvuf ilminin iktisadi boyutu üzerinden yol alınarak öncelikle İslam iktisadi teorisinin genel hatları ortaya konmalıdır. İslam iktisadi teorisinin altında iktisadi karar birimi olarak Müslüman insanın özellikleri belirtilmeli ardından ihtiyaç, mal, hizmet ve fayda anlayışı tanımlanarak üretim, harcama ve bölüşüm mekanizmasına yer verilmelidir.

Üretim, Bölüşüm ve Harcama

Üretim sistematiği altında emek, sermaye, toprak ve müteşebbis faktörlerine üretim sürecinde düşen roller anlatılmalı, harcama sistematiğinde insanın tüketim, tasarruf ve yatırım harcamalarının motivasyonu ortaya konmalı ve bölüşüm sistematiğinde insanın elde ettiği kâr, ücret ve rant gelirlerine dair benimsenen anlayış açıklanmalıdır. Zira bölüşüm sistematiğinin en önemli farkı faiz gelirinin meşruiyetinin bulunmamasından dolayı Müslüman insanın gelir elde edinim sürecinde bir aktör olarak yer almamasıdır. Yine İslam iktisadi teorisi kapsamında değinilecek en önemli husus malların değerinin tespit edilmesi, fiyat ve para anlayışına dair hususların ortaya konmasıdır.

İktisadi Mesele

Sürecin ikinci aşamasını ise iktisadi mesele olarak adlandırdığımız “hangi mallardan ne kadar üretilecek, üretilen mallar hangi kaynaklar kullanılarak üretilecek, üretilen malların bölüşümü nasıl olacak ve kaynakların mülkiyeti kimde olacak” sorularına cevap vermek teşkil eder. Zira böylece kaynakların kullanım biçimi ve sahipliği hakkındaki esasları ortaya koymuş oluruz.

Etkinlik, Eşitlik ve İstikrar

İslam iktisadını ortaya koyabilmek adına yürüteceğimiz sürecin üçüncü aşamasını etkinlik, eşitlik ve istikrar olarak üç temel kategori altında tasnif ettiğimiz “kaynak dağılımında etkinlik, gelir dağılımında eşitlik, tam istihdam, iktisadi kalkınma ve fiyat istikrarı” hedeflerini açıklamak teşkil eder.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Gökhan Oruç Önalan - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Diriliş Postası Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Diriliş Postası hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Diriliş Postası editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Diriliş Postası değil haberi geçen ajanstır.



Anket Vitor Pereira Fenerbahçe’de başarılı olur mu?