...

Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması, bölgesel güvenlik mimarisinde önemli sonuçlar doğurabilecek yeni bir stratejik çerçeve ortaya koyuyor. Taraflardan herhangi birine yönelik silahlı saldırının üç ülkeye birden yapılmış sayılacağını hükme bağlayan anlaşma, mevcut ikili savunma ilişkilerinin ötesine geçerek kolektif caydırıcılık anlayışına dayanıyor.

Ancak anlaşmayı yalnızca üç ülke arasındaki askeri işbirliğinin geliştirilmesi şeklinde değerlendirmek eksik kalacaktır. Mekke Ortak Savunma Anlaşması, uluslararası sistemdeki belirsizliğin derinleştiği, büyük güçlerin, özellikle de ABD’nin güvenlik taahhütlerinin daha seçici hale geldiği ve bölgesel çatışmaların birbirine eklemlendiği bir dönemin ürünüdür. Anlaşma, aynı zamanda orta büyüklükteki güçlerin değişen uluslararası düzene nasıl uyum sağlamaya çalıştıklarını, sahip oldukları farklı güç unsurlarını nasıl bir araya getirdiklerini ve stratejik hareket alanlarını nasıl genişlettiklerini ortaya koyuyor.

Anlaşmanın gerçek anlamını kavrayabilmek için meseleye düzen, güç, devlet kapasitesi ve stratejik özerklik üzerinden bakmak gerekir. Anlaşmayı ortaya çıkaran jeopolitik itici sebepler kadar, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın farklı kapasitelerini nasıl ortak bir caydırıcılık çerçevesine dönüştüreceği de önem taşıyor. Dolayısıyla asıl soru anlaşma metninin ne söylediğinden çok, siyasi iradenin ne ölçüde kurumsal ve operasyonel bir kapasiteye dönüşeceğidir. Daha da önemlisi temel mesele, anlaşmanın ortaya koyduğu motivasyonun gerçek bir çatışma ve kriz ortamında test edilmesi halinde anlaşmanın nasıl operasyonel kılınacağıdır.

Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nı ortaya çıkaran jeopolitik sebepler

Mekke Anlaşması’nın arkasındaki ilk önemli sebep, uluslararası güvenlik düzeninde giderek derinleşen belirsizliktir. ABD’nin Orta Doğu’daki askeri varlığı ve bölgesel ortaklıkları devam ediyor ancak Washington’ın hangi kriz karşısında ne ölçüde ve ne kadar süreyle sorumluluk üstleneceği gün geçtikçe daha fazla sorgulanıyor. Büyük güç rekabetinin Asya-Pasifik’e doğru genişlemesi de Amerikan güvenlik politikasını daha seçici hale getiriyor. Bu nedenle Orta Doğu'daki bölgesel aktörler, kendi güvenlikleri için daha fazla sorumluluk üstlenmek zorunda kalıyor. Avrupa'nın Rusya-Ukrayna Savaşı'nın neden olduğu güvenlik krizi sebebiyle yeni bir güvenlik ve savunma mimarisi kurma arayışına girmesi ile Orta Doğu’daki Mekke Anlaşması'nda bölgesel inisiyatiflerin ortaya çıkması benzer bir temele sahip.

Bu durum, bölge ülkelerinin ABD veya diğer büyük güçlerle kurdukları ilişkilerden tamamen uzaklaştıkları anlamına gelmiyor. Asıl eğilim, mevcut ittifakları korurken alternatif güvenlik kanalları oluşturmak, ortaklıkları çeşitlendirmek ve tek bir güvenlik sağlayıcısına aşırı bağımlılığı azaltmaktır. Mekke Ortak Savunma Anlaşması, bu açıdan bir kopuştan ziyade stratejik çeşitlendirme arayışının sonucu olarak görülmelidir.

İkinci önemli neden, Orta Doğu’daki çatışmaların giderek bölgeselleşmesidir. Gazze’de başlayan savaş, zamanla Lübnan, Suriye, Irak, Yemen, İran ve Körfez güvenliğini içine alan daha geniş bir çatışma alanı ortaya çıkardı. Füze ve insansız hava aracı (İHA) saldırılarının yaygınlaşması, enerji tesislerinin hedef haline gelmesi ve deniz ticaret yollarına yönelik tehditler, güvenliğin artık yalnızca ulusal sınırlar içinde ele alınamayacağını gösterdi.

Bu yeni ortamda coğrafi uzaklık, tek başına güvenlik sağlamıyor. İran’dan veya Yemen’den fırlatılan bir füze, Körfez’deki enerji tesislerini hedef alabilirken Hürmüz Boğazı’nda yaşanan bir kriz, Pakistan dahil çok daha geniş bir coğrafyanın enerji ve ticaret güvenliğini etkileyebiliyor. Doğu Akdeniz’de veya Suriye’de ortaya çıkan bir gerilim ise kısa sürede Türkiye’nin doğrudan güvenlik meselesine dönüşebiliyor. Hava ve füze savunması, deniz güvenliği, kritik altyapıların korunması, istihbarat paylaşımı ve siber kapasite, bu nedenle aynı güvenlik denkleminde buluşuyor.

Üçüncü neden, bölgede askeri güç kullanımının giderek daha az sınırlamaya tabi hale gelmesidir. İsrail ile İran arasındaki çatışma, yalnızca iki ülkeyi ilgilendiren bir rekabet olmaktan çıkarak bölge devletlerinin güvenliğini doğrudan etkileyen bir nitelik kazandı. İsrail’in askeri operasyonlarını genişleyen bir coğrafyaya taşıması, İran’ın füze ve İHA kapasitesini farklı sahalarda kullanması ve devlet dışı silahlı aktörlerin çatışmalara dahil olması, herhangi bir krizin kısa sürede sınır aşan bir savaşa dönüşme ihtimalini artırıyor.

Bu nedenle Mekke Anlaşması’nı yalnızca İran’a, İsrail’e veya başka bir ülkeye karşı kurulmuş bir blok şeklinde tanımlamak doğru olmaz. Anlaşmanın arkasında çok daha geniş bir güvenlik kaygısı bulunuyor: Bölgedeki askeri tırmanmayı sınırlayabilecek mekanizmaların zayıflaması ve mevcut güvenlik garantilerinin yeni tehditler karşısında yetersiz kalması.

Anlaşmanın arkasında yatan dördüncü sebep ise savaşın teknolojik dönüşümüdür. Füze, seyir füzesi ve İHA teknolojilerinin yaygınlaşması, kritik altyapıları, enerji tesislerini ve şehirleri daha savunmasız hale getiriyor. Güçlü bir orduya sahip olmak, artık tek başına yeterli değil. Tehditleri önceden tespit edebilecek bir istihbarat ağına, katmanlı hava savunmasına, elektronik harp kapasitesine, kesintisiz lojistik desteğe ve sürdürülebilir bir savunma sanayisine ihtiyaç duyuluyor.

Bu ortam, orta büyüklükteki güçlerin önemini artırıyor. Orta ölçekli güçler, tek başlarına büyük güçlerin yerini alamaz, uluslararası sistemi yeniden kuramaz veya küresel güç dengesini bütünüyle değiştiremez ancak askeri, ekonomik, diplomatik ve teknolojik imkanlarını bir araya getirerek bölgesel düzenin şekillenmesinde daha etkili olabilirler. Orta büyüklükteki güçlerin kapasitesi, büyük güçlerle eşit olmalarından değil belirli alanlarda sonuç üretebilecek araçlara sahip olmalarından kaynaklanır.

Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan açısından ortak hareket etmenin temel amacı, bir büyük güce karşı yeni bir denge kurmak değildir. Asıl hedef, stratejik seçenekleri çoğaltmak, kırılganlıkları azaltmak ve dış politika alanını genişletmektir. Her üç ülke de farklı ittifak ilişkilerine sahip olmakla birlikte, bölgesel güvenliğin yalnızca dışarıdan sağlanamayacağını görüyor.

Üç ülkenin uzun süredir geliştirdiği ikili ilişkiler de anlaşmanın ortaya çıkmasını kolaylaştırdı. Suudi Arabistan-Pakistan savunma ilişkileri, Türkiye-Pakistan askeri işbirliği ve son yıllarda hız kazanan Türkiye-Suudi Arabistan yakınlaşması, üçlü çerçevenin siyasi ve askeri altyapısını hazırladı. Mekke Anlaşması, böylece daha önce ayrı kanallarda ilerleyen ilişkileri ortak bir stratejik zeminde buluşturdu.

Orta büyüklükteki güçler ve kolektif caydırıcılık

Mekke Anlaşması’nın en önemli özelliklerinden biri, farklı güç profillerine sahip üç orta büyüklükteki gücü aynı savunma çerçevesinde bir araya getirmesidir. Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın dış politika öncelikleri her konuda örtüşmüyor ancak orta büyüklükte güç işbirliğinin ortaya çıkması için bütün konularda tam bir stratejik uyum gerekmez. Belirleyici olan, ortak tehdit alanlarının tanımlanması ve farklı kapasitelerin birbirini tamamlayacak şekilde kullanılabilmesidir.

Türkiye, gelişmiş savunma sanayisi, NATO içindeki konumu, geniş askeri kapasitesi ve farklı çatışma sahalarında kazandığı operasyonel tecrübeyle öne çıkıyor. Pakistan, büyük ordusu, köklü askeri kurumları, füze teknolojisi ve nükleer kapasitesiyle anlaşmaya stratejik derinlik kazandırıyor. Suudi Arabistan ise ekonomik kaynakları, enerji piyasalarındaki ağırlığı, stratejik coğrafyası ile Arap ve İslam dünyasındaki siyasi etkisiyle bu yapıyı tamamlıyor.

Üç ülkenin güç profilleri aynı değil ancak orta büyüklükteki güç işbirliğinin değeri de bu farklılıklardan kaynaklanıyor. Türkiye’nin savunma teknolojileri, Pakistan’ın askeri kapasitesi ve Suudi Arabistan’ın ekonomik kaynakları ortak projelerle birleştirilebilirse kapsamlı bir güvenlik ağı ortaya çıkabilir. Hava ve füze savunması, İHA teknolojileri, elektronik harp, ortak mühimmat üretimi, deniz güvenliği ve kritik altyapının korunması, bu işbirliğinin öncelikli alanları olabilir.

Anlaşmanın asıl önemi, bu farklı güç unsurlarını ortak bir caydırıcılık çerçevesinde buluşturmasında yatıyor. Taraflardan "birine yönelik silahlı saldırının tümüne yapılmış sayılacak" olması, olası saldırgan açısından maliyet hesabını değiştirebilecek güçlü bir siyasi mesajdır. Bununla birlikte caydırıcılık, yalnızca askeri kapasiteye değil siyasi iradenin inandırıcılığına ve ortak hareket kabiliyetine de bağlıdır.

Bu nedenle siyasi irade tek başına yeterli olmayacaktır. Ortak tehdit değerlendirmesi, düzenli savunma bakanları toplantıları, istihbarat paylaşımı, müşterek tatbikatlar ve komuta-kontrol uyumu olmadan siyasi bir deklarasyonun gerçek bir güvenlik mekanizmasına dönüşmesi mümkün değildir. Savunma sanayisinde ortak üretim, teknoloji paylaşımı, mühimmat stoklarının güçlendirilmesi ve bakım-onarım altyapısının geliştirilmesi de işbirliğinin sürdürülebilirliğini sağlayabilir.

Mekke Ortak Savunma Anlaşması, Türkiye açısından stratejik özerklik arayışının doğal bir uzantısıdır. Stratejik özerklik, mevcut ittifaklardan uzaklaşmak veya bütün dış bağlantılardan bağımsız hareket etmek anlamına gelmez. Esas mesele, ittifak ilişkilerini sürdürürken dış politika ve güvenlik alanındaki seçenekleri çoğaltabilmek, tek taraflı bağımlılığı azaltmak ve krizler karşısında hareket alanını koruyabilmektir.

Bu bağlamda, Ankara’nın NATO üyeliği ile Suudi Arabistan ve Pakistan’la geliştirdiği savunma işbirliği arasında zorunlu bir çelişki bulunmuyor. Türkiye, bir taraftan mevcut ittifak ilişkilerini sürdürürken diğer taraftan Körfez, Orta Doğu ve Güney Asya’daki stratejik derinliğini artırıyor. Bu yaklaşım, bağımlılık ilişkilerini ortadan kaldırmaktan çok, tek taraflı bağımlılığı daha dengeli ve yapılandırılmış bir karşılıklı bağımlılık ilişkisine dönüştürmeyi amaçlıyor.

Olası karşı hamleler

Bununla birlikte anlaşmanın ortaya çıkardığı yeni durum, diğer bölgesel aktörlerin hesaplarını ve muhtemel karşı hamlelerini de tetikleyebilir. İsrail cephesinde anlaşmayı daha iddialı bir "Sünni eksenin" ortaya çıkışı olarak değerlendiren yaklaşımlar güç kazanabilir. Türkiye’nin askeri kapasitesi, Pakistan’ın nükleer gücü ve Suudi Arabistan’ın ekonomik imkanlarının aynı çerçevede buluşması, Tel Aviv açısından yakından izlenmesi gereken bir gelişmedir.

Ancak İsrail’i anlaşmanın temel nedeni olarak göstermek doğru değildir. Suudi Arabistan’ın asıl kaygısı, giderek karmaşıklaşan güvenlik ortamında kendi imkanlarıyla ne ölçüde dayanabileceğidir. İran’ın askeri kapasitesi, Husilerin saldırıları, enerji altyapısının kırılganlığı ve Amerikan güvenlik taahhütleriyle ilgili belirsizlikler, Riyad’ı ilave stratejik derinlik arayışına yöneltiyor. Türkiye ve Pakistan, bu noktada İsrail’e karşı kurulacak bir cephenin üyelerinden çok, Suudi Arabistan’ın güvenlik seçeneklerini çeşitlendiren iki önemli ortak olarak görülmelidir.

Bu nedenle anlaşma, Suudi Arabistan ile İsrail arasında gelecekteki normalleşme ihtimalini bütünüyle ortadan kaldırmaz. Riyad’ın savunma ortaklıkları ile İsrail’le ilişkilerin geleceği bağlantılı olsa da farklı kanallarda ilerleyebilir. İsrail’in Filistin meselesinde ciddi ve inandırıcı bir siyasi açılım yapması halinde Suudi Arabistan’ın normalleşme seçeneğini yeniden değerlendirmesi mümkündür. Bu bağlamda anlaşma, bu hesabı ortadan kaldırmıyor fakat Riyad’ın hem İsrail hem de ABD karşısındaki müzakere kapasitesini güçlendiriyor.

İsrail’in muhtemel karşı hamlesi, anlaşmayla doğrudan çatışmaya girmekten ziyade yeni yapının sınırlarını daraltmak olabilir. Tel Aviv, Washington nezdinde Türkiye’nin Körfez güvenliğindeki rolünü sınırlamaya, Suudi Arabistan’la doğrudan güvenlik ilişkilerini güçlendirmeye ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) başta olmak üzere mevcut ortaklarıyla askeri ve teknolojik işbirliğini derinleştirmeye çalışabilir. Pakistan’ın nükleer kapasitesinin anlaşmanın kapsamına girip girmediğine ilişkin tartışmalar da uluslararası baskı oluşturmak için kullanılabilir. Tel Aviv açısından bir başka hat ise Hindistan ile ilişkilerini derinleştirmesidir. Yeni Delhi’nin Pakistan’a ve Türkiye’ye yönelik yaklaşımı da söz konusu anlaşmadan sonra yeni bir noktaya taşınabilir. Bu noktada Hindistan’dan Türkiye’ye yönelik Doğu Akdeniz ölçekli bir hamle gelmesi de olasıdır.

İran, anlaşmaya nasıl bakabilir?

İran ise anlaşmayı İsrail’den daha ciddi bir stratejik gelişme olarak değerlendirebilir. Verilen ilk tepkiler de bunu doğrular nitelikte. Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan, İran’la doğrudan bir çatışmaya girmek istemiyor. Her üç ülkenin de Tahran’la sürdürmesi gereken ekonomik, siyasi ve güvenlik ilişkileri bulunuyor ancak İran açısından belirleyici olan, üç ülkenin bugünkü niyetlerinden çok gelecekte birlikte üretebilecekleri ortak kapasitedir. Üç büyük bölgesel aktör arasında düzenli askeri koordinasyon kurulması, Tahran’ın uzun süredir yararlandığı parçalı bölgesel güvenlik yapısını değiştirebilir.

İran’ın ilk tepkisi, muhtemelen anlaşmayı açıkça karşısına almak yerine üç ülke arasındaki farklılıklardan yararlanmak olacaktır. Tahran, Türkiye ile sınır güvenliği, ticaret, enerji ve Suriye; Pakistan ile Belucistan ve sınır güvenliği; Suudi Arabistan ile Körfez istikrarı ve diplomatik normalleşme üzerinden ayrı ilişkiler geliştirebilir. Böylece üçlü yapının ortak bir İran politikası oluşturmasını engellemeye çalışabilir.

İran’ın kullanabileceği ikinci araç ise asimetrik baskı kapasitesidir. Husiler üzerinden Suudi Arabistan’a yönelik baskının artırılması, Irak ve Suriye’deki silahlı gruplar aracılığıyla Türkiye’nin çıkarlarının hedef alınması veya Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı’nda gerilimin yükseltilmesi, anlaşmanın dayanıklılığını test edebilir. Tahran’ın amacı, doğrudan geniş çaplı bir savaş başlatmaktan çok, tarafların bir saldırı karşısında ne ölçüde birlikte hareket edeceğini görmek olabilir.

Anlaşmanın gerçek sınaması da bu noktada ortaya çıkacaktır. Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik saldırıları, Türkiye veya Pakistan’ın doğrudan askeri desteğini beraberinde getirecek mi? Suudi Arabistan tarafından kullanılan Türk yapımı bir platformun vurulması, Türkiye’ye yönelik bir saldırı olarak değerlendirilecek mi? Daha önemlisi, İran’ın olası bir Amerikan saldırısına karşılık Suudi petrol tesislerini hedef alması halinde Ankara ve İslamabad, nasıl bir tutum izleyecek? İran’a yönelik Amerikan ve İsrail askeri baskısının devam etmesi, bu anlamda kırılgan bir yapısal çerçeve oluşturuyor.

ABD'nin tepkisi ne olur?

ABD’nin yaklaşımı ise bütünüyle olumsuz olmayabilir. Riyad’ın güvenliği için yalnızca Washington’a dayanmak istememesi, Amerikan etkisinin göreli olarak azalmasına işaret ediyor. Bununla birlikte bölgesel ortakların kendi güvenlikleri için daha fazla sorumluluk üstlenmesi, uzun süredir dile getirilen bir Amerikan beklentisidir. Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın bölgesel istikrara katkı sağlayan bir savunma kapasitesi oluşturması, ABD’nin askeri yükünü azaltabilir.

Washington açısından temel mesele, yeni yapının Amerikan çıkarlarıyla ne ölçüde uyumlu olacağıdır. Anlaşma, İran’ı caydırır, deniz yollarının güvenliğini güçlendirir, enerji altyapısını korursa ve sürdürülebilir bir bölgesel düzen oluşturursa ABD tarafından desteklenebilir. Buna karşılık yapı, Washington’dan bağımsız bir siyasi bloka dönüşür, Çin ile savunma işbirliğini genişletir veya İsrail üzerinde yeni bir baskı oluşturursa Amerikan yaklaşımı değişebilir. Bu durumda ABD, silah sistemlerinin kullanım şartları, teknoloji transferi ve istihbarat paylaşımı üzerinden üç ülkenin hareket alanını sınırlamaya çalışabilir.

Körfez güvenliğinde yeni rekabet mi?

BAE de anlaşmayı yakından takip edecektir. Abu Dabi, Türkiye’nin Körfez güvenliğinde daha görünür bir rol üstlenmesini kendi bölgesel etkisi bakımından ihtiyatla değerlendirebilir. Türkiye-BAE ilişkilerinde son yıllarda önemli bir normalleşme yaşanmış olsa da Körfez güvenliğinde artan Türk askeri etkisi, yeni bir rekabet alanı oluşturabilir.

Mekke Anlaşması, bu açıdan iki farklı sonuç üretebilir. Savunma amaçlı, şeffaf ve bölgesel istikrarı destekleyen bir yapıya dönüşürse daha geniş bir güvenlik diyaloğunun önünü açabilir. Tam da bu noktada söz konusu anlaşmanın bölgenin diğer ülkeleri tarafından cazip bir güç ve çekim merkezine dönüşme ihtimali de bulunmaktadır. Buna karşılık anlaşma, bölge içinde İran, İsrail veya BAE tarafından dışlayıcı bir blok olarak algılanırsa ve bölge dışından Hindistan gibi ülkeler nezdinde tehdit olarak okunursa yeni dengeleme girişimlerini, silahlanmayı ve karşı ittifak arayışlarını hızlandırabilir. Bu nedenle anlaşmanın askeri boyutu kadar diplomatik yönetimi de önem taşıyor.

Bölgesel güvenlik mimarisi inşa ediliyor

Sonuç olarak Mekke Ortak Savunma Anlaşması, henüz tamamlanmış bir askeri ittifaktan ziyade inşa edilmeye açık bir stratejik çerçeve olarak görülmelidir. Anlaşmanın etkisini imza töreninin siyasi sembolizmden öte, önümüzdeki dönemde oluşturulacak kurumsal ve operasyonel kapasite belirleyecektir. Ortak savunma ilkesinin hangi tehditleri kapsadığı, karar mekanizmalarının nasıl işleyeceği ve tarafların hangi somut yükümlülükleri üstleneceği, temel sorular olmaya devam ediyor. Öte yandan bir süredir tecrübe edilen kriz yönetme kapasitesi, söz konusu üçlü mekanizma ile yeni ve sağlam bir çerçeveye kavuşturulursa sürdürülebilir ve kapsayıcı bir bölgesel çerçeveye dönüşebilir. Bu nedenle anlaşmanın en büyük sınaması, düşük maliyetli siyasi dayanışma döneminde değil taraflardan birinin saldırıya uğradığı ve diğerlerinin ciddi askeri maliyet üstlenmek zorunda kaldığı anda yaşanacaktır.

Her şeye rağmen Mekke Anlaşması, bölgesel güvenlik düzenindeki daha kapsamlı bir değişime işaret ediyor. Büyük güçlerin taahhütlerinin daha seçici hale geldiği, savaşların bölgeselleştiği ve askeri teknolojilerin tehdit alanını genişlettiği bir ortamda bölgesel güçler daha fazla sorumluluk üstleniyor ve kolektif bir caydırıcılık mimarisi inşa etmek için tarihi bir adım atıyor. Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın attığı adım da bu yeni eğilimin bir parçasıdır.

Bakanlık, mali disiplini güçlendirmek, kamu kaynaklarını etkin ve verimli kullanmak, veriye dayalı karar alma kapasitesini artırmak amacıyla kamu harcamalarını analiz eden, riskleri önceden tespit eden ve karar alma süreçlerini destekleyen yeni nesil mali yönetim altyapısını devreye aldı.

Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Bilişim Sistemi (BKMYBS), yapay zeka destekli karar alma süreçleriyle bu alandaki dijital platforma dönüştü.

BKMYBS, Türkiye'nin ihtiyaçları doğrultusunda tamamen yerli ve milli imkanlarla geliştirildi. Bu alanda yaklaşık 16 yıl önce başlayan dijital dönüşüm yolculuğu yeni bir aşamaya taşındı.

Sistemin bütçe, muhasebe, ödeme, raporlama ve mali karar destek süreçleri tek bir dijital ekosistem altında birleştirildi.

Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından geliştirilen yapay zeka destekli muhasebe ve ileri analitik uygulamaları sayesinde sistem, risk odaklı analiz yapabilen, verimsiz ve hatalı harcamaları tespit edebilen ve karar vericilere öngörü sunan akıllı bir kamu mali yönetimi platformuna dönüştü.

Sistem, 497 kamu idaresi, 95 bin harcama, 4 bin muhasebe birimi ve yaklaşık 400 bin kullanıcıya hizmet verirken, her yıl yaklaşık 150 milyon muhasebe kaydı, 3 milyon maaş ve ücret hesaplaması, 18 milyon ödeme emri belgesi, 5,5 milyon elektronik imzalı belge ve 10 milyon e-fatura güvenli şekilde işleniyor.

Projenin devreye alındığı günden bugüne kadar büyüklüğü 2 milyar liranın üzerinde verimsizlik riski taşıyan kamu harcaması tespit edildi. Böylece kamu kaynaklarının daha etkin, ekonomik ve verimli kullanılmasına yönelik önleyici kontrol yaklaşımı önemli ölçüde güçlendirildi.

Kamuda hesap verebilirliği artırdı

Proje sayesinde 2025-2026 döneminde BKMYBS üzerinden yürütülen mali işlemler kapsamında yaklaşık 200 milyon sayfa kağıt kullanımından tasarruf edildi, yaklaşık 5 bin ton karbon salımının önlenmesine katkı sağladı.

Proje, kamuda şeffaflık ve hesap verebilirliğin artırılması açısından da önem taşıyor.

Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından geliştirilen "Yapay Zeka Destekli Muhasebe ve İleri Analitik Projesi", Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca düzenlenen 11. Verimlilik Proje Ödülleri kapsamında yapay zeka kategorisinde birincilik ödülüne de layık görüldü.

"Yeni nesil mali yönetim altyapısını hayata geçirdik"

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, konuya ilişkin AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, mali disiplini güçlendirmek, kamu kaynaklarını etkin ve verimli kullanmak, veriye dayalı karar alma kapasitesini artırmak amacıyla kamu harcamalarını analiz eden, riskleri önceden tespit eden ve karar alma süreçlerini destekleyen yeni nesil bir mali yönetim altyapısını hayata geçirdiklerini belirtti.

Sistemin, bütünleşik mimarisi, yüksek işlem kapasitesi ve yapay zeka destekli analitik altyapısıyla uluslararası kuruluşlar ve birçok ülke tarafından yakından takip edildiğini ifade eden Şimşek, şunları kaydetti:

"Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Bilişim Sistemi çatısı altında yapay zekayı ve ileri analitik teknolojileri daha da yaygınlaştıracağız. Hedefimiz, şeffaflığı, hesap verebilirliği, verimliliği ve sürdürülebilirliği esas alan güçlü kamu mali yönetim sistemini daha ileri taşımaktır."

"Yeni düzenlemeyle, ağır suçlarda daha caydırıcı yaptırımların önü açıldı, çocukların suç örgütleri tarafından kullanılmasına karşı mücadele güçlendirildi ve 15 yaşından küçük çocuklar için sosyal inceleme zorunlu hale getirildi." ifadelerine yer veren Gürlek, göreve geldikleri ilk günlerden itibaren çocukları suçla özdeşleştiren kavram ve uygulamaları değiştireceklerini ifade ettiklerini anımsattı.

Gürlek, bu kapsamda "suça sürüklenen çocuk" yerine "adli süreçteki çocuk" kavramının hukuk sistemine kazandırıldığını vurgulayarak, şunları kaydetti:

"Çocuklarımızı suç örgütlerinin, sokak çetelerinin, uyuşturucunun, şiddetin ve dijital dünyanın tehlikelerinden korurken, vatandaşlarımızın can ve mal güvenliğini tehdit eden ağır suçlar karşısında da adaletin gereğini kararlılıkla yerine getireceğiz. Cumhurbaşkanı'mız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde, çocuklarımızın güven içinde büyüdüğü, ailelerimizin huzurunun güçlendiği, daha güvenli ve daha adil bir Türkiye için adalet sistemimizi geliştirmeye devam edeceğiz. Kanunun hazırlanması ve yasalaşmasında emeği geçen Gazi Meclisimize, Cumhur İttifakımızın çok kıymetli milletvekillerine, Adalet Komisyonumuza ve katkı sunan tüm kurumlarımıza teşekkür ediyor, düzenlemenin milletimize ve geleceğimizin teminatı çocuklarımıza hayırlı olmasını diliyorum."

Türk hububatçılar, bu ihracat karşılığında 5 milyar 847 milyon 514 bin dolar gelir elde ederken en fazla ihraç edilen ürün 663 milyon 938 bin dolarla ayçiçeği tohumu oldu. Bunu 500 milyon 781 bin dolarla çikolata ve kakao ürünleri takip etti.

İTO Baklava, Pasta ve Şekerli Mamuller Meslek Komitesi Başkanı Mehmet Yıldırım, AA muhabirine, bu ihracatın üreticilerin başarısı olduğunu, ciddi manada kaliteyi yakaladıklarını, kaliteden dolayı da bu rakamların geldiğini söyledi.

Sektörün özellikle şekerli ürünler ve kakaolu mamullerde güzel bir çalışma içinde olduğunu anlatan Yıldırım, "Üreticiler, kakaoyu ilk önce güzel bir şekilde alıyorlar, işliyorlar, çikolata ve şekerleme haline getiriyorlar. Bundan dolayı güzel bir çalışmayla satışlarını gerçekleştiriyorlar. Örgütlü bir çalışma var. Özellikle İHBİR, çok iyi çalışıyor. Bütün üreticileri topluyor ve dünyanın her yerinde fuarlara götürüyor. Dolayısıyla da burada başarı oradan geliyor." ifadelerini kullandı.

Yıldırım, Türkiye'nin kakaolu ürünlerin imalatındaki kalitesine işaret ederek, şunları kaydetti:

"Türkler, dünyada belirli yer edinmeye başladı. Türkiye'de bildiğim birçok çikolata firması var ve bunların ciddi manada ihracatları var. Bir ürünü kaliteli yaptığınız zaman özellikle yiyecek konusunda marka olmamak için hiçbir sebep yok. Biraz da bunun standartlarının sağlanması lazım. Doğru bir şekilde bunun pazarlamasını da yaptığınızda sadece Türkiye'de değil dünyada da marka olursunuz."

"Dubai çikolatasının üretiminde Türkiye'nin başarılı olmasının nedeni ham madde avantajıdır"

Mehmet Yıldırım, İstanbul'un kakaolu mamullerin üretimindeki rolü ve sektöre sağladığı avantajlara dikkati çekerek, "Bu ihracatı yapan firmaların yüzde 95'i İstanbul'da bulunmaktadır. Ayrıca Gaziantep'te, Adana'da da üretim yapan yerler bulunmaktadır." şeklinde konuştu.

Dubai çikolatası gibi çikolataların da Türkiye'de üretilip satılan ürünlerden olduğunu belirten Yıldırım, "Dubai çikolatasının üretiminde Türkiye'nin başarılı olmasının nedenlerinden biri ham madde avantajının olmasıdır. İkincisi de pazarlama ve kalitedir çünkü Antep fıstığı kaliteli, kadayıf kaliteli. Bu, ham maddelerin Türkiye'de bolca üretiliyor olmasından kaynaklıdır. Bunlar da kalite ve satışa yansıyor." diye konuştu.

Yıldırım, kakaonun Türkiye'de işlenip şekil verildikten sonra ihracatının yapıldığını ifade ederek, Türk üreticilerin kalite, uluslararası fuarlara katılım ve pazarlamayla öne çıktıklarını söyledi.

Üretimin artması durumunda kapasite artırımının da olacağını belirten Yıldırım, "Bu durumda istihdamda artış olur, katma değer konusunda da artış olur yani bir üretim artarsa, satış artarsa ülkemize de çok ciddi manada yarar sağlar." dedi.

"Algıyı kolay kolay yıkamazsınız ama satışta bir yer edinebilirsiniz"

İTO Baklava, Pasta ve Şekerli Mamuller Meslek Komitesi Başkanı Yıldırım, Türkiye'nin çikolata ve kakao ürünleri ihracatındaki başarısına ilişkin, "Bizim üreticilerimiz, son yıllarda hem ambalaj hem paketleme hem de üretimde çok büyük ilerleme kaydetti. Bu da tamamen dünyayı gezip görmekle oluyor. İnsanları görüyorsunuz, farklı ülkeler görüyorsunuz, yeni ambalaj çeşitleri, yeni paketlemeler oluyor ve bunlara ayak uydurduğunuzda da başarı da peşinden geliyor." ifadelerini kullandı.

Mehmet Yıldırım, konuşmasını şöyle sürdürdü:

"Geçmiş yıllardaki istatistiklere baktığımızda bir turistin geldiğinde yemek istediği şeylerin başında baklava geliyordu. Peşinden kebap geliyordu. Gastronomi turizmi, dünyada çok önemli bir hale geldi. İnsanlar, bir lezzeti tatmak için binlerce kilometre yolu gelebiliyorlar. Özellikle Batılılar olsun, ABD'liler olsun. Bunu iyi değerlendirmek lazım. Dolayısıyla burada bir ürünü iyi yaptığınızda bu gastronomi turizmindeki insanları çekersiniz.

Türkiye'nin çikolata ve kakaolu ürünlerdeki başarısını sürdürmesi durumunda baklava ve kebabın ardından çikolatasıyla da tanınma durumu var ama bazı algıları yıkmak çok zor. Örneğin İsviçre, çikolatada başarılı olmuşsa bu algıyı kolay kolay yıkamazsınız ama satışta bir yer edinebilirsiniz. Önemli olan bu ivmeyi geliştirerek devam ettirmek önemli. Bu yapılırsa dünyada 'Türk çikolatası' adını yerleştirebiliriz."

Yıldırım, iç pazarda ekim ayından itibaren baklava ve çikolata satışlarının daha da arttığını sözlerine ekledi.

Buna göre Enstitünün merkez ve taşra teşkilatında istihdam edilmek üzere 25'i TSE uzman yardımcısı, 10'u mühendis, 2'si kimyager, 2'si hemşire, 28'i memur, 7'si tekniker, 19'u koruma ve güvenlik görevlisi, 4'ü teknisyen, 25'i odacı, 2'si bahçıvan ve 5'i şoför olmak üzere 129 personel alınacak.

Başvurular 21 Ağustos'ta başlayıp 11 Eylül saat 23.59'da sona erecek.

Adaylar, başvurularını Kariyer Kapısı ve TSE'nin internet sitesinin (http://www.tse.org.tr) "Duyurular" bölümünde alım ilanının yayımlanmasını takiben, e-Devlet üzerinden TSE-Kariyer Kapısı Kamu İşe Alım ve Kariyer Kapısı "https://kariyerkapisi.gov.tr/isealim" adresleri üzerinden yapabilecek.

Adaylar, mezun oldukları öğrenim programları ve KPSS puan türlerine göre, en yüksek puanı alandan başlayarak sıralanacak. Atama yapılacak pozisyon sayısının 4 katı kadar aday sözlü sınava girmeye hak kazanacak.

Sözlü sınava girmeye hak kazananlar 21 Eylül'de TSE'nin internet sitesi ile Kariyer Kapısı Platformu üzerinden ilan edilecek.

Söz konusu güçlü demografik yapının, helal üretim standartları, tüketim alışkanlıkları ve Türkiye ile olan köklü kültürel bağları sayesinde Türk ürünleri açısından önemli fırsatlar sunduğu ifade edilen açıklamada, bu durumun pazarı stratejik bir e-ihracat destinasyonu haline getirdiği bildirildi.

Açıklamada, rehberde, Endonezya'daki vergi ve gümrük uygulamaları, yolcu muafiyetleri, pazara giriş süreçleriyle Türkiye'nin bu ülkeye yönelik mikro ihracat verileri başta olmak üzere iş dünyasının ihtiyaç duyacağı güncel ve kapsamlı bilgilere yer verildiğinin altı çizildi.

Açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Endonezya pazarına açılmayı hedefleyen girişimcilerimiz ile mevcut ihracatçılarımıza rehberlik etmeyi amaçlayan çalışma, firmalarımızın gümrük ve mevzuat süreçlerine uyumunu kolaylaştırarak pazara giriş süreçlerinde önemli bir kaynak niteliği taşımaktadır. Ticaret Bakanlığı olarak, ihracatçılarımızın küresel pazarlardaki rekabet gücünü artıracak bilgi ve rehberlik çalışmalarımızı kararlılıkla sürdürmeye devam edeceğiz."

Türkiye ile Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu (IFAD) arasında imzalanan Finansman Anlaşması'ndan derlenen bilgilere göre, Fırat Nehri Havzası Rehabilitasyon Projesi ile 6 ilde yaşayan orman köylüleri kalkındırılacak.

Anlaşma kapsamında projeye, Küresel Çevre Fonunun (GEF) yürütücü kuruluşu sıfatıyla hareket eden Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonundan, hibe niteliğinde 1 milyon 411 bin 187 dolar finansman sağlanacak. Bu doğrultuda, mikro havza planlaması ve doğal kaynak yönetimine 859 bin 587 dolar, sürdürülebilir arazi yönetimi, iklim dirençli altyapı, geçim kaynakları ve pazarlara erişime yönelik yatırımlara 250 bin dolar, kurumsal güçlendirmeye 112 bin 600 dolar, proje yönetim giderlerine 125 bin dolar, izleme ve değerlendirmeye 64 bin dolar kaynak oluşturulacak.

Projede kadınlar, işsiz gençler ve yoksul haneler öncelik olacak

Tarım ve Orman Bakanlığı Orman Genel Müdürlüğünün (OGM) lider kuruluş olacağı FIRAT projesinde, geçimlerini karma tarım sistemine dayalı sürdüren ve yüksek bölgelerdeki orman köylerinde yaşayan küçük ölçekli üreticilere odaklanılacak. Özellikle kadınlar, işsiz gençler ve yoksul haneler öncelikli gruplar arasında yer alacak.

Fırat Nehri havzasındaki mikro havzalarda yaşayan halkın yoksulluğunun azaltılmasını, gelir düzeyinin ve dirençliliğinin artırılmasını amaçlayan proje, Şanlıurfa, Malatya, Diyarbakır ve Adıyaman ile daha önce Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu tarafından finanse edilen projeler kapsamında yer almayan Bingöl ve Elazığ'daki belirli ilçeleri hedefleyecek.

Mikro havza planlarındaki yatırım fırsatları değerlendirilecek

Öte yandan mikro havza planlaması ve doğal kaynak yönetimi bileşeni çerçevesinde, her bir mikro havzada ortalama 10 köyü kapsayan toplam 40 mikro havza planının hazırlanması ile doğal kaynakların rehabilitasyonu ve sürdürülebilir yönetimine yönelik faaliyetlerin uygulanması desteklenecek.

Sürdürülebilir arazi yönetimi, iklime dirençli altyapı, geçim kaynakları ve pazara erişim yatırımları kapsamında, mikro havza planlarında belirlenen iyileştirme ve yatırım fırsatları değerlendirilecek. Üretim varlıklarının iyileştirilmesi, kırsal alanlarda tarımsal üretim ve ekonomik faaliyetlerin çeşitlendirilmesi, üretim teknolojileri ve uygulamalarının iyileştirilmesi ile ürünlerin toplanması ve pazara erişimin geliştirilmesine yönelik yatırımlar gerçekleştirilecek. Proje kapsamındaki illerde üretilen ürünlerin pazarlanması ve tanıtımına yönelik ilave destek sağlanacak. Kamu sulama altyapısına yatırımlar yapılacak ve bu yatırımlar döner fon-hibe mekanizması aracılığıyla gerçekleştirilecek çiftlik düzeyindeki yatırımlarla tamamlanacak.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığınca yürütülen çalışmalar kapsamında, Avrupa'nın en yoğun havalimanları arasında yer alan Antalya Havalimanı ile Gazipaşa-Alanya Havalimanı'nda altyapı ve terminal yatırımları devam ediyor.

Antalya Havalimanı'nın kapasitesi 82 milyon yolcuya çıkarıldı

Antalya Valisi Hulusi Şahin, AA muhabirine yaptığı açıklamada, her iki havalimanında yolcu trafiğinin devam ettiğini, yatırımların eş zamanlı olarak sürdürüldüğünü söyledi.

Şahin, Antalya Havalimanı'nda gerçekleştirilen yatırımlarla yıllık yolcu kapasitesinin 35 milyondan 82 milyona, 108 olan uçak park pozisyonunun ise 176'ya çıkarıldığını belirtti.

VIP ve CIP terminallerinin yenilendiğini dile getiren Şahin, Devlet Konuk Evi, Devlet Hava Meydanları İşletmesi Başmüdürlük Hizmet Binası, lojmanlar, cami, A, C ve D kapıları, VIP ve kargo terminali nizamiye girişleri, genel havacılık terminali, hangar alanı, apron ve taksi yollarının da yapıldığını ifade etti.

Şahin, iç hatlar terminali ile Terminal 2'nin büyütülmesine yönelik çalışmaların tamamlandığını ve terminallerin hizmete açıldığını, havalimanındaki ikinci etap yatırımlarının ise devam ettiğini aktardı.

Antalya Havalimanı'na Likya uygarlığının deniz fenerlerini andıran bir kulenin de kazandırılacağını belirten Şahin, inşaatı devam eden kulenin gelecek yıl tamamlanmasının planlandığını söyledi.

Havalimanındaki yol güzergahlarının artan yolcu ve araç yoğunluğuna göre yeniden düzenlendiğini dile getiren Şahin, çalışmaların hızla sürdüğünü belirtti.

Şahin, "Havalimanında beklediğimizden daha büyük bir sirkülasyon oldu. Dolayısıyla iç yolların düzenlenmesi ihtiyacı ortaya çıktı. Onları da hızla yapıyoruz. Yolları açtık, kaldırım kenarlarındaki küçük işlerimiz kaldı, onları da hızla tamamlayacağız. Antalya Havalimanı kapasitesiyle dünyanın sayılı havalimanlarından biri haline geldi." dedi.

Gazipaşa-Alanya Havalimanı'na yeni terminal ve VIP salonu

Şahin, Antalya'nın doğu ilçelerinin turizmine önemli katkı sağlayan Gazipaşa-Alanya Havalimanı'nda da altyapı iyileştirme çalışmalarının başladığını bildirdi.

Havalimanının yılda ortalama 1 milyon yolcuya hizmet verdiğini, mevcut kapasitesinin ise 2 milyon yolcu olduğunu belirten Şahin, 6 uçak park pozisyonunun bulunduğunu söyledi.

Gazipaşa-Alanya Havalimanı'nın özellikle bölge turizmi açısından önemli olduğunu vurgulayan Şahin, mevcut terminalin yetersiz kaldığını ve VIP salonu bulunmadığını ifade ederek, "Gazipaşa Havalimanı da özellikle Alanya-Gazipaşa turizmi için önemli. Orada en büyük eksiğimiz mevcut terminal yetmiyordu, bir de VIP salonu da yoktu. Şimdi onun inşaatı başladı. Çalışmalar devam ediyor. Birkaç ay içerisinde tamamlanacaktır." diye konuştu.

Vali Şahin, buradaki çalışmaların ekim ayında bitirilmesinin planlandığını vurgulayarak, terminallerin genişlemesiyle beraber oradaki yolculara da daha iyi hizmet sunulabileceğini dile getirdi.

Ukrayna nezdinde Türkiye Cumhuriyeti Büyükelçiliğine, Hollanda Krallığı nezdinde Türkiye Cumhuriyeti Büyükelçisi Fatma Ceren Yazgan, Hollanda Krallığı nezdinde Türkiye Cumhuriyeti Büyükelçiliğine, Birleşmiş Milletler Cenevre Ofisi nezdinde Türkiye Cumhuriyeti Daimi Temsilcisi Burak Akçapar ve Birleşmiş Milletler Cenevre Ofisi nezdinde Türkiye Cumhuriyeti Daimi Temsilciliğine Ayşe Sözen Usluer görevlendirildi.

Depremin yerin 7,44 kilometre derinliğinde meydana geldiği belirlendi.

Gaziantep Valisi Kemal Çeber, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda, meydana gelen deprem sonrasında ekiplerin saha taraması gerçekleştirdiğini belirterek, "Hamdolsun, şu ana kadar önemli herhangi bir olumsuzluğa rastlanmamıştır. Ekiplerimiz saha taramalarına devam ediyor. Tüm hemşehrilerimize geçmiş olsun dileklerimi iletiyorum. Rabbim şehrimizi ve ülkemizi her türlü afetten muhafaza eylesin." ifadelerini kullandı.

AFAD'dan depreme ilişkin açıklama

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının NSosyal hesabından yapılan açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Gaziantep ilimizin Nurdağı ilçesinde saat 03.42'de meydana gelen ve Gaziantep, Kilis, Kahramanmaraş, Osmaniye ve Hatay illerimizde hissedilen 4,5 büyüklüğündeki deprem sonrası an itibarıyla olumsuz bir durum bulunmamaktadır. Saha tarama çalışmaları devam etmektedir. Etkilenen vatandaşlarımıza geçmiş olsun dileklerimizi sunarız."

1- "Suça sürüklenen çocuk" ibaresinin yerine ne kullanılacak?

Çocuk Koruma Kanunu, Sosyal Hizmetler Kanunu ve Ceza Muhakemesi Kanunu'nun çeşitli hükümlerinde yer alan "suça sürüklenen" ibaresi "adli süreçteki" olarak değiştirilecek.

2- Çocuk hakkında kamu davası açılması durumunda ne yapılacak?

Çocuk hakkında kamu davası açılması halinde durum, gerekli idari tedbirlerin alınması amacıyla Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Milli Eğitim Bakanlığı il veya ilçe müdürlüklerine bildirilecek.

3- Fiili işlediği sırada 15 yaşını doldurmuş olup da 18 yaşını doldurmamış kişiler hakkında suç ağırlaştırılmış müebbet veya müebbet hapis cezasını gerektirdiği takdirde hapis cezaları nasıl olacak?

Fiili işlediği sırada 15 yaşını doldurmuş olup da 18 yaşını doldurmamış olan kişiler hakkında suç ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektirdiği takdirde 19 yıldan 27 yıla, müebbet hapis cezasını gerektirdiği takdirde 15 yıldan 18 yıla kadar hapis cezasına hükmolunacak.

4- Ateşli silahın dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde muhafaza edilmesi suretiyle çocuk tarafından ele geçirilmesine neden olan kişi nasıl cezalandırılacak?

Ateşli silahın dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde muhafaza edilmesi suretiyle çocuk tarafından ele geçirilmesine neden olan kişi, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde 1 yıldan 3 yıla kadar hapisle cezalandırılacak.

5- Ceza sorumluluğu bulunmayan adli süreçteki çocuklara yönelik nasıl bir düzenlemeye gidiliyor?

Ceza sorumluluğu olmayan adli süreçteki çocuklar için çocuklara özgü güvenlik tedbiri niteliğinde "yönlendirme tedbirleri" belirlendi. Bunlar, "sosyal ve toplumsal hizmetler tedbiri", "dijital risklerden korunma tedbiri", "kitap ve kütüphane tedbiri", "çevreye saygı ve çevre temizliği tedbiri" ve "tütün, nikotin, alkol, kumar, uyuşturucu ve uyarıcı madde ile davranışsal bağımlılık tedbiri" başlıklarında sıralandı.

Bu tedbirlerin yerine getirilmesi sırasında ortaya çıkabilecek direnç veya zorluklara karşı kolluktan yardım istenebilecek. Ayrıca tedbirlerin yerine getirilmesinde kurumların koordinasyonu merkezde Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından, il ve ilçelerde kurumların koordinasyonu ile takip vali ve kaymakam tarafından sağlanacak.

6 - Koruyucu ve destekleyici tedbirlerin yerine getirilmesinde kurumların koordinasyonu nasıl sağlanacak?

Koruyucu ve destekleyici tedbirlerin yerine getirilmesinde kurumların koordinasyonu, merkezde Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığınca, il ve ilçelerde kurumların koordinasyonu ile takip vali ve kaymakam tarafından sağlanacak. Bu amaçla il ve ilçelerde sekretarya hizmetleri aile ve sosyal hizmetler il müdürlükleri tarafından yürütülecek.

7 - Çocuk hakkında verilen koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının gereklerine aykırı hareket edenlere hangi cezalar verilecek?

Çocuk hakkında verilen koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının gereklerine aykırı hareket eden ana, baba, vasi veya bakım ve gözetiminden sorumlu kimse, fiil suç teşkil etse dahi ihlal edilen tedbirin niteliğine ve aykırılığın ağırlığına göre çocuk hakimi kararıyla 3 günden 10 güne kadar "tazyik hapsi" ile cezalandırılacak.

8- Sosyal inceleme kimlere uygulanacak?

Çocuk Koruma Kanunu'nda yapılan değişiklikle, 15 yaşını doldurmamış çocuk hakkında sosyal inceleme yaptırılması zorunlu olacak. Cumhuriyet savcısı, mahkeme veya çocuk hakimi tarafından 15 yaşını doldurmuş çocuk hakkında sosyal inceleme yaptırılmaması halinde, gerekçesi iddianamede veya kararda gösterilecek.

9- Adli süreçteki çocuğun yargılaması sonunda hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmesi halinde ne olacak?

Adli süreçteki çocuklar hakkında yapılan yargılama sonunda hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmesi halinde yönlendirme tedbirlerinden uygun görülen biri veya birkaçı da denetimli serbestlik tedbiri olarak uygulanacak. Bu fıkra uyarınca hükmedilecek yükümlülükler, düzenlemede sayılan kurumlar tarafından yerine getirilecek. Suçun işlenmesi nedeniyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın az olması halinde adli süreçteki çocuklar hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilebilmesi için zararın giderilmesi şartı aranmayabilecek.

10 - Bıçak ile diğer kesici, delici veya bereleyici aletlerin satışına yönelik nasıl bir düzenlemeye gidilecek?

Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun kapsamı dışında kalan her tür bıçak ile diğer kesici, delici veya bereleyici aletlerin, Avda ve Sporda Kullanılan Tüfekler, Nişan Tabancaları ve Av Bıçaklarının Yapımı, Alımı, Satımı ve Bulundurulmasına Dair Kanun'a göre ruhsatlandırılan yerler ile ilgili yönetmeliğe göre ruhsatlandırılan iş yerleri dışında satışı ve sergilenmesi yasaklanacak. Bu hüküm 1 Aralık 2026'da yürürlüğe girecek.

18 yaşından küçük çocuklara satılması ve çocuklar tarafından satın alınması veya taşınması yasaklanacak. Bu yasaklara uymayanlara 5 bin lira, kabahate konu bıçak veya aletlerin sayı veya nitelik bakımından vahim olması halinde ise 10 bin lira idari para cezası verilecek. Ayrıca bu kabahatin işlendiğini öğrenen işletici veya sorumlunun yetkili makamlara bildirim yapmaması halinde 5 bin lira idari para cezası verilecek. Kabahatin konusunu oluşturan veya işlenmesi suretiyle elde edilen eşyanın mülkiyetinin kamuya geçirilmesine karar verilecek. Kabahat dolayısıyla idari para cezasına ve el koymaya kolluk görevlileri, mülkiyetin kamuya geçirilmesine mülki amir tarafından karar verilecek.

YÖK'ten, kanunun detaylarına ilişkin yapılan yazılı açıklamaya göre, düzenlemeyle, yükseköğretim kurumlarında çeşitli nedenlerle öğrencilik hakkını kaybedenlere yeniden öğrenime dönme imkanı sağlandı.

Bu kapsamda, hazırlık, intibak, ön lisans, lisans tamamlama, lisans ve lisansüstü öğrenim kademelerini kapsayan düzenlemeden, kanunda belirtilen istisnalar dışında kendi isteğiyle ilişiğini kesenler de yararlanabilecek.

Kanunda açıkça istisna tutulan durumlar dışında, kendi isteğiyle ilişiğini kesenler dahil olmak üzere her ne sebeple olursa olsun ilişiği kesilen öğrenciler yeniden üniversiteye dönebilecek. Bir yükseköğretim programını kazandığı halde kayıt yaptırmayanlar da yeniden öğrenim hakkından yararlanabilecek.

Başvuru için 4 ay süre tanındı

Öğrencilerin yeniden öğrenim hakkından yararlanabilmeleri için kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 4 ay içinde başvuru yapmaları gerekiyor. Başvurular, öğrencinin ilişiğinin kesildiği veya kayıt hakkı kazandığı yükseköğretim kurumuna yapılacak. Düzenlemeden yararlanan öğrenciler, 2026-2027 eğitim öğretim yılında öğrenimlerine başlayabilecek.

Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte askerlik görevini yapmakta olanlar da düzenlemeden yararlanabilecek. Bu kapsamdaki kişilerin, terhislerini takip eden 2 ay içinde ilgili yükseköğretim kurumuna başvurmaları gerekiyor.

Yeniden öğrenime başlayanların askerlik ertelemeleri ise 7179 sayılı Askeralma Kanunu çerçevesinde yapılacak.

Yatay geçiş ve açıköğretim imkanı da getirildi

Düzenlemeyle yeniden öğrenci statüsü kazananlara belirli şartları sağlamaları halinde yatay geçiş imkanı da tanınıyor. Buna göre öğrenciler, ÖSYS/YKS puanlarının giriş yılı itibarıyla aynı veya farklı bir diploma programının aynı türden taban puanına sahip olması halinde bu programlardan birine yatay geçiş talebinde bulunabilecek.

Farklı bir diploma programından yatay geçişle kabul edilecek öğrenci sayıları, ilgili programa kayıtlı öğrenci sayısı ve üniversitenin fiziki koşulları dikkate alınarak belirlenecek.

Düzenlemeden yararlanarak bir yükseköğretim kurumunda öğrenci statüsü kazananlar, başvurmaları halinde Anadolu Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi bünyesindeki açıköğretim ön lisans veya lisans düzeyindeki eşdeğer programlara yatay geçiş yapabilecek. Bu geçişe ilişkin usul ve esasları belirlemeye YÖK yetkili olacak.

Bazı suçlardan mahkum olanlar kapsam dışı

Geniş bir öğrenci grubuna yeniden öğrenim hakkı tanıyan düzenleme, bazı istisnalar da içeriyor. Terör suçu, kasten öldürme, işkence, eziyet, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı ile uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarından mahkum olanlar düzenlemeden yararlanamayacak.

Sahte belge nedeniyle kaydı iptal edilenler, kayıt sırasında sahte belge verenler ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nda belirtilen suçlar ile terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti, iltisakı veya bunlarla irtibatı nedeniyle ilişiği kesilenler de kapsam dışında tutulacak.

Polis, Jandarma, Sahil Güvenlik ve MSÜ kapsam dışı

Anayasa'nın 132'nci maddesi uyarınca özel kanun hükümlerine tabi olan Polis Akademisi ile buna bağlı eğitim öğretim kurumları, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi ile buna bağlı eğitim öğretim kurumları, Milli Savunma Üniversitesine (MSÜ) bağlı Harp Okulları, Astsubay Meslek Yüksekokulları ve enstitüler kapsam dışında tutuldu.

Milli Savunma Bakanlığı, Polis Akademisi, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı nam ve hesabına başka yükseköğretim kurumlarında öğrenim görmekte iken ilişiği kesilen öğrenciler hakkında da düzenleme hükümleri uygulanmayacak.

- Azami öğrenim süresini dolduran son sınıf öğrencilerine ek sınav hakkı

Kanunla, öğrenci affından bağımsız olarak 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 44'üncü maddesinde de önemli bir değişiklik yapıldı. Buna göre azami öğrenim süresi sonunda kayıtlı olduğu öğretim kurumundan mezun olabilmek için intörn eğitimi dönemi hariç son sınıfta bulunan öğrencilere, başarısız oldukları veya alamadıkları teorik ve uygulamalı bütün dersler için iki ek sınav/tekrar hakkı verilecek.

Teorik ve uygulamalı derslerden başarılı olmuş ancak uygulamalı eğitime veya intörn eğitimine başlamamış, eğitimini tamamlamamış ya da başarısız olmuş öğrencilere ise uygulamalı/intörn eğitimlerini tamamlama imkanı tanınacak. Buna karşılık azami öğrenim süresini dolduran ara sınıf öğrencilerine ek sınav hakkı verilmeyecek. Söz konusu düzenlemelerin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları YÖK tarafından belirlenecek.

"Hiçbir gencimizin hayalinin yarım kalmasını istemiyoruz"

Açıklamada değerlendirmelerine yer verilen YÖK Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, söz konusu kanun ile yükseköğretimde kapsamlı bir öğrenci affı düzenlemesinin hayata geçtiğini belirtti.

Hazırlık ve intibak dahil olmak üzere ön lisans, lisans ve lisansüstü düzeylerde yükseköğretim kurumlarıyla ilişiği kesilen öğrenciler ile bir programı kazanarak kayıt hakkı elde ettiği halde kayıt yaptıramayan gençlere, kanunda belirtilen şartlar çerçevesinde yükseköğretime yeniden dönme imkanı sunulduğunu aktaran Özvar, düzenlemeden yararlanabilecek öğrencilerin dört ay içinde ilgili yükseköğretim kurumlarına başvurarak 2026-2027 akademik yılında öğrenimlerine yeniden başlayabileceklerini kaydetti.

Düzenlemenin yükseköğretimle bağı çeşitli nedenlerle kopan öğrenciler için önemli bir fırsat sunduğunu, eğitim yolculuğunun beklenmedik sebeplerle kesintiye uğrayabileceğini kaydeden Özvar, "Hiçbir gencimizin hayalinin yarım kalmasını istemiyoruz. Öğrencilerimizi yeniden üniversitelerimizde görmekten büyük mutluluk duyacağız. Hayırlı olsun." ifadelerini kullandı.

Yılın ilk 6 aylık döneminde Safranbolu'da konaklayan yerli misafir sayısının 83 bin 366, yabancı misafir sayısının ise 20 bin 892 olduğunu belirten Çidem, toplam misafir sayısının 104 bin 258 olduğunu kaydetti.

Gelen misafir ve konaklama sayısını artırmak amacıyla dernek olarak diğer kurumlarla ortak çalışmalar yürüttüklerini dile getiren Çidem, "Yabancı sayılarına baktığımız zaman geçen senenin aynı dönemine göre yüzde 13'lük düşüşümüz var fakat yerli misafirlerimizdeki rakamlara baktığımızda açığı buradan kapatmış görünüyoruz. Toplamda geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2,4'lük artış oldu." dedi.

Çidem, Safranbolu'nun konum olarak Ankara'ya yaklaşık 2,5 İstanbul'a ise 3,5 saatlik ulaşım mesafesinde bulunduğundan bahsederek, şöyle devam etti:

"Safranbolu'muz dünya miras listesinde olan bir yer, UNESCO tarafından koruma altında. Tarihi yaşayabileceğiniz, özgünlüğünü koruyan yapıya sahip. Yöresel yemeklerimizle gastronomi olarak farklı tatları tadabiliyorsunuz. Ayrıca etrafımızda sadece Safranbolu değil, Karabük'ün ilçeleri Yenice ve Eflani, yakın olarak da Bartın, Amasra, Bolu, Abant ve Yedigöller bulunuyor. Bunların tamamının destinasyon olarak düşünüldüğünde merkezi noktadayız."

Safran hasadıyla bölgeye talebin artacağına işaret eden Çidem, "Bu sene 10'uncusu düzenlenecek safran hasadı festivali de daha renkli, daha kapsamlı hal alacak. İlk defa uluslararası öneme sahip oldu. Safranbolu Belediyesi ile Safranbolu Ticaret ve Sanayi Odasının önderliğinde çok kapsamlı çalışma yapılıyor. Ekim ayı içerisinde bunun duyuruları da yapılır." diye konuştu.

Doğayla iç içe vakit geçirmek isteyenler, sazlıklar ve orman dokusu arasında kürek çekerken bölgenin doğal güzelliklerini keşfetme imkanı buluyor.

Sabahın erken saatlerinden gün batımına kadar düzenlenen turlarda her yaştan katılımcılar, kuş sesleri eşliğinde dere boyunca ilerleyerek unutulmaz deneyim yaşıyor.

Kano rotaları, yalnızca spor ve doğa tutkunlarını değil, fotoğrafçılar ile şehir yaşamından uzaklaşmak isteyenleri de Kandıra'ya çekiyor.

Dere boyunca uzanan yeşil koridor, sazlık alanlar ve Karadeniz'e açılan doğal manzara, farklı bir görsel atmosfer sunuyor.

Son yıllarda kano sporuna artan ilgi, Kandıra'nın deniz turizminin yanı sıra doğa ve macera turizmi potansiyelinin de öne çıkmasına katkı sağlıyor.

Kano etkinlikleri sayesinde ilçeye gelen günübirlik ziyaretçi sayısında artış yaşanırken, bölgedeki işletmeler de hareketlilikten olumlu etkileniyor.

"Kandıra'da kano yapılabilecek çok sayıda rota bulunuyor"

Kandrow Spor Kulübü Başkanı Selçuk Cömert, AA muhabirine, Kandıra'da kano turları düzenleme fikrinin, yıllardır bölgedeki kıyıları ve iç suları keşfederken oluştuğunu belirterek, bu güzellikleri daha çok insanla buluşturma isteğiyle harekete geçtiğini söyledi.

Kano sporuna ilginin son yıllarda arttığını belirten Cömert, özellikle taşınabilir şişme kanoların yaygınlaşmasıyla insanların bireysel olarak da bu sporu yapmaya başladığını kaydetti.

Cömert, Kandıra'daki Seyrek ve Sarısu gibi durgun suların da bu ilginin artmasına katkı sağladığını dile getirerek, şöyle devam etti:

"Kandıra'da kano yapılabilecek çok sayıda rota bulunuyor. Bunların bir kısmı karadan ulaşılamayan bakir koylardan oluşuyor. Bu koylara güvenli şekilde ulaşabilen tek araç neredeyse kano. Kanolarımız sığ sularda rahatlıkla ilerleyebildiği için ziyaretçiler bu doğal alanları keşfedebiliyor."

Ekip ve ekipman hazırlıklarının ardından bu yıl itibarıyla Kandıra'da kano turları düzenlemeye başladıklarını anlatan Cömert, "Nisan ayında başladığımız turlar kapsamında bugüne kadar yaklaşık 1500 kişiyi ağırladık. Misafirlerimiz ağırlıklı olarak İstanbul, Sakarya, Eskişehir ve Ankara'dan geliyor. Katılımcılar kano yaparken ördek, kaz, su samuru, su kaplumbağası gibi birçok canlıyı doğal ortamında gözlemleyebiliyor." ifadelerini kullandı.

"Kandıra turizmine yaz sezonu dışında da hareketlilik kazandırmayı hedefliyoruz"

Cömert, tur öncesinde katılımcılara yaklaşık 20 dakikalık teorik ve uygulamalı eğitim verdiklerini belirterek, ardından başlayan kano turunun ortalama 60-70 dakika sürdüğü bilgisini verdi.

Turları kasım ayının ortalarına kadar sürdürmeyi planladıklarını dile getiren Cömert, "İlkbahar ve sonbahar aylarında da bölge farklı doğal güzellikler sunuyor." dedi.

Cömert, Kandıra'nın turizm sezonunun 2-3 ayla sınırlı kaldığına işaret ederek, "Kano turları sayesinde bu süreyi 7-8 aya çıkarmanın mümkün olduğunu düşünüyoruz. Nisan ve mayıs aylarında denize girilemese de kano yapılabiliyor. Aynı şekilde eylül, ekim ve kasım aylarında da hava koşulları elverdiği sürece turlar devam edebiliyor. Böylece Kandıra turizmine yaz sezonu dışında da hareketlilik kazandırmayı hedefliyoruz. Herkesin bu doğal güzellikleri görmesini istiyoruz. En büyük dileğimiz ise bölgenin temiz kalması ve doğanın korunması." diye konuştu.

Çeşitli illerden gelen gökyüzü meraklıları ve doğaseverler, gece saatlerinde meteor yağmurunu gözlemledi.

Yoğun ilgi gören etkinliğe katılan doğaseverler, çadırlarla kamp kurup bölgede konakladı.

Alanında uzman kişiler de programda sunum ve konuşma yaptı.

Saat 23.00'te Boğaz mevkisindeki ev ve işletmelerin ışıkları kapatılıp karanlık ortamda gökyüzü izlendi.

Bu yıl 6'ncısı düzenlenen etkinliğe 25 binden fazla gökyüzü meraklısı katıldı.

Cemre Vakfı Mütevelli Heyeti Başkanı ve İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Rektörü Prof. Dr. Hasan Mandal ve Cemre Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Furkan Gökgöz, katkı sunanlara plaket verdi.

Çevredekilerin ihbarı üzerine bölgeye polis, sağlık ve itfaiye ekipleri sevk edildi.

Kazada yolcu otobüsünün sürücüsü ve İETT otobüsündeki 3 yolcu yaralandı.

Yaralılar, sağlık ekiplerinin müdahalesinin ardından çevredeki hastanelere kaldırıldı.

Tek bir çocuğu bile kötülüğün pençesine terk etmeyeceklerini belirten Çiftçi, şunları kaydetti:

"Geleceğimizin teminatı evlatlarımız için kaybedecek tek bir saniyemiz yok. Bir çocuğu korumak, bir nesli korumaktır. Bir nesli korumak ise Türkiye'nin yarınlarına sahip çıkmaktır. Annelerin endişesi, babaların adalet arayışı ve milletimizin gür sesi, devletimizin vizyonunda devasa bir ortak vicdana dönüştü. Çocuk Koruma Kanunu sessizlerin kazanımıdır, devletimiz bu sesi duymuştur. Bu yasa sadece cezalandırmıyor, suça giden yolu kesiyor, riski önceden görüyor ve evlatlarımıza kalkan oluyor. Tehdit değişir, koruduğumuz emanet değişmez, gözümüzden daha kıymetli çocuklarımız. Valilerimiz, kaymakamlarımız ve tüm kolluk birimlerimizle sahadayız. Hedefimiz suç zincirinin son halkasını yakalamak değil, ilk halkasını kırmaktır. Sayın Cumhurbaşkanı'mız Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde, tek bir evladımızı dahi karanlığa bırakmayacağız. Emeği geçen herkese teşekkür ediyor, kanunun milletimize ve evlatlarımıza hayırlı olmasını diliyorum."

Ziyaret kapsamındaki görüşmelerde, Türkiye ile Avusturya arasındaki çok boyutlu ilişkilerin tüm veçheleriyle değerlendirileceğini, mevcut işbirliğinin geliştirilmesi için atılabilecek adımların ele alınacağını vurgulayan Duran, görüşmelerde ayrıca, ikili münasebetlerin yanı sıra güncel bölgesel ve küresel meseleler hakkında fikir teatisinde bulunulacağını kaydetti.

Doğal Afet ve Kazalar Daire Başkanlığının takibinde, Cumhuriyet başsavcılıklarının ve ilgili kurumların koordinasyonuyla yangınların çıkış nedenleri ve sorumlularının tüm yönleriyle araştırıldığını aktaran Bakan Gürlek, şunları kaydetti:

"1 Haziran 2026'dan bu yana meydana gelen ve adli işlem yapılan 52 orman yangınına ilişkin soruşturmalarda 34 şüpheli tespit edilmiştir. Bu şüphelilerden 9'u tutuklanmış, 14 şüpheli hakkında adli kontrol tedbiri uygulanmıştır. Ormanlarımızı kasten yakanların da ihmal veya tedbirsizlikleriyle yangına sebebiyet verenlerin de tespit edilerek adalet önüne çıkarılması için çalışmalar kararlılıkla sürdürülmektedir. Suç şüphesi bulunan hiçbir orman yangınının faili meçhul kalmasına müsaade edilmeyecektir."

Bakanlık açıklamasında ise Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat depremleri sonrası Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'na bağlı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ), Kentsel Dönüşüm Başkanlığı, Emlak Konut GYO ve Yapı İşleri Genel Müdürlüğünce 11 ilde 174 ayrı alandaki 3 bin 481 şantiyede inşa çalışmalarının yürütüldüğü belirtildi.

Nüfus bakımından Litvanya, yüz ölçümü açısından Bulgaristan ve İzlanda kadar alan inşa edildiği aktarılan açıklamada, deprem bölgesinde 2 yılda 367 bin 995'i konut, 65 bin 672'si köy evi, 21 bin 690'ı iş yeri olmak üzere toplam 455 bin 357 bağımsız bölümün tamamlanıp teslim edildiği anımsatıldı.

Şanlıurfa'da ise 10 bin 914 konut, 2 bin 495 köy evi, 20 iş yeri olmak üzere toplam 13 bin 429 bağımsız bölümün teslim edildiği kaydedildi.

Türk savunma sanayisinin yerli ve milli gücü ASELSAN'ın 250 lb sınıfının en yeni üyelerinden biri olan TOLUN P, klasik mühimmatların aksine operasyonel verimliliği zirveye taşıyor. SADAK-4T Çoklu Taşıma Salanı sayesinde, AKINCI TİHA gibi platformlara çoklu adetlerde yüklenebiliyor. Pilotlar, kokpitten saniyeler içinde programlayabildikleri elektronik tapalarla, tek bir salvo atışında birden fazla stratejik hedefi eş zamanlı olarak imha edebiliyor.

Komuta merkezleri ve zırhlı hangarlar için geliştirildi

Küçük boyutuna rağmen sahip olduğu özel delici burun yapısı ve yüksek kinetik enerjisi ile TOLUN P, tahkim edilmiş yer altı sığınakları, komuta merkezleri ve zırhlı hangarlar için özel olarak geliştirildi. 1 metre kalınlığındaki güçlendirilmiş betonu delebilen bu mühimmat, insansız hava araçlarının operasyonel caydırıcılığına çarpan etkisi yaratıyor. Hava kuvvetlerinin vuruş gücünü katlayan ASELSAN, TOLUN P ile mühimmat teknolojisinde Türkiye'nin küresel ligdeki yerini bir kez daha perçinliyor.

TOLUN Ailesinde ayrıca TOLUN L Lazer Arayıcı Başlıklı Tam Atım Mühimmatı, TOLUN EW Elektronik Harp Faydalı Yüküne Sahip Güdümlü Tam Atım Mühimmatı, TOLUN F Tam Atım Güdümlü Mühimmatı, TOLUN IIR Kızılötesi Arayıcı Başlıklı Tam Atım Mühimmatı ve TOLUN S Satıhtan Atılan Tam Atım Güdümlü Mühimmatı gibi versiyonları da bulunuyor.

Öte yandan, ASELSAN'ın sosyal medya hesaplarında atış testinde hedefi tam isabetle vuran ve Türkiye'nin gök vatandaki hakimiyetine güç katmaya devam eden TOLUN P'nin yeni test görüntüleri de paylaşıldı.

Bahçeli'nin Meclis'teki makamında basına kapalı gerçekleşen görüşme yaklaşık 50 dakika sürdü.

Yapımda, Kıbrıs'ta EOKA’cı Rumların başlattığı "Kanlı Noel" baskınının ardından katledilen masum Kıbrıs Türklerinin ve adaya çıkan kahraman Türk askerinin görüntülerine yer verildi. Belgeselin en çarpıcı sahneleri arasında, Kıbrıs Barış Harekatı'nın trajik anlarından biri olarak kayıtlara geçen ve haberleşme eksikliğinden dolayı Türk savaş uçaklarının TCG Kocatepe Muhribi'ni dost ateşiyle batırması yer aldı.

Apartman dairesinden teknoloji üslerine

ASELSAN’ın bugüne kadar pek bilinmeyen öyküsünün, daha önce hiç yayımlanmamış fotoğraf ve görüntülerle canlandırıldığı belgeselde, inançlı bir avuç kahraman mühendisle 1975 yılında Ankara Necatibey’deki bir apartman dairesinde filizlenen, Macunköy Tesisleri ile kök salan, Akyurt ve Gölbaşı teknoloji üsleri ile sınırlarını aşan ASELSAN’ın teknoloji yolculuğu izleyiciye aktarıldı.

Belgeselde, ASELSAN’ın yaptığı ilk lisans anlaşmasından ilk teslimata kadar geçen süreçteki önemli gelişmeler ele alındı. İngiltere Başbakanı Margaret Thatcher’ın ziyareti ve tarihi kararların alındığı 2004 yılındaki Savunma Sanayii İcra Komitesine (SSİK) uzanan tüm kritik dönemeçler, dönemin tanıklarının bilinmeyen anılarıyla paylaşıldı.

İlk telsiz üretiminden ÇELİKKUBBE'ye

Ambargolar karşısında yılmayan, yapılamaz denilen her şeyi ve daha fazlasını yaparak bugün bir dünya markasına dönüşen ASELSAN’ın ilk telsiz üretiminden ÇELİKKUBBE’ye uzanan öyküsü belgeselin en dikkat çeken anlarını oluşturdu.

Tarihi görüntülerin yer aldığı belgeselin müzikleri ise dünyaca ünlü piyanist ve besteci Fahir Atakoğlu tarafından bestelendi.

Huzistan Devrim Muhafızları Komutanlığı konuya ilişkin yazılı açıklama yaptı.

ABD'nin sabah saatlerinde Huzistan'ın bazı bölgelerine düzenlediği hava saldırılarında Devrim Muhafızları Ordusu mensuplarından Hüseyin Amuri ile Said Tevekkülizade ve milis gücü Besic üyesi Muhsin Necati'nin öldüğü belirtildi.

İran Devrim Muhafızları Ordusu’ndan ABD’ye Hürmüz Boğazı uyarısı

İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) Deniz Kuvvetleri, ABD’nin İran’a saldırıları hakkında bildiri yayımladı.

Bildiride, “yabancı unsurların” bölgede ve Hürmüz Boğazı’nda hiçbir hakkının olmadığı vurgulanarak, “ABD'nin terörist ordusunun maceracılıkları ve geçiş güzergahı belirlemeye yönelik müdahalesi Hürmüz Boğazı’nın kademeli olarak yeniden açılma sürecini ciddi sorunlarla karşı karşıya bırakacaktır. Ayrıca boğazdan yararlanan ülkelerin çıkarlarını ciddi biçimde tehlikeye atacaktır.” ifadelerine yer verildi.

Ürdün ordusu, İran'dan Ürdün topraklarına fırlatılan 8 füzenin engellendiğini duyurdu

Ürdün ordusundan yapılan açıklamada, İran’dan Ürdün topraklarına fırlatılan 8 füzenin engellendiği belirtildi.

Ürdün Hükümet Sözcüsü ve Devlet İletişim Bakanı Muhammed el-Mumeni de ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı açıklamada, füzelere müdahale edildiğini ve etkisiz hale getirildiklerini kaydetti.

Ürdün Silahlı Kuvvetlerinin ülkenin karşı karşıya kalabileceği her türlü tehdide karşı tam hazırlık içinde olduğunu vurgulayan Mumeni, ülkenin güvenliği ve vatandaşların emniyetini korumak için tüm imkanların seferber edildiğini ifade etti.

Mumeni, vatandaşlar ve ülkede yaşayanlara yetkili makamların talimatlarına uymaları, bilgileri yalnızca resmi kaynaklardan almaları ve asılsız haberleri yaymaktan kaçınmaları çağrısında bulundu.

ABD'den vatandaşlarına güvenli yerlere sığının çağrısı

ABD'nin Amman Büyükelçiliği, yayımladığı yazılı açıklamayla Ürdün hava sahasında füze, roket ve insansız hava araçlarının (İHA) tespit edildiğini açıklayarak, ülke genelindeki tüm vatandaşlarına derhal sığınaklara geçmeleri ve kapalı alanlarda kalmaları yönünde acil güvenlik uyarısı yaptı.

Açıklamada, durumun incelendiği ve gerektiğinde ek bilgi sağlanacağı kaydedildi.

Operasyonlara 2 bin 889 ekip ve 5 bin 455 personel katıldı. 25 hava aracıyla 53 narkotik dedektör köpeği de operasyonlarda kullanıldı.

Operasyonlar sonucu, 1 ton 707 kilogram uyuşturucu madde ve 2 milyon 156 bin 215 uyuşturucu hap ele geçirildi.

Gözaltına alınan 1926 zanlıdan 976'sı çıkarıldıkları hakimlikçe tutuklandı, 376'sı hakkında adli kontrol hükümleri uygulandı. Diğer şüphelilerin işlemleri sürüyor.

Açıklamada, "Gençlerimizin geleceğini, ailelerimizin huzurunu ve toplumumuzun güvenliğini hedef alan zehir tacirlerine asla fırsat vermiyor, uyuşturucuya yönelik operasyonlarımızı kesintisiz şekilde sürdürüyoruz." ifadesine yer verildi.

16 Haziran'da "terörist örgütler tarafından işletildiği" iddia edilen tekneye saldırı düzenlendiği belirtilen açıklamada, istihbarat bulgularının, geminin Doğu Pasifik'te uyuşturucu kaçakçılığı faaliyetlerinde bulunduğunu doğruladığı savunuldu.

Açıklamada, saldırıda bir kişinin öldürüldüğü ve ABD askerlerinden zarar gören olmadığı kaydedildi.

ABD ordusunun, son zamanlarda uyuşturucu kaçakçılığı yaptıkları iddiasıyla Karayipler ve Pasifik Okyanusu'ndaki bazı tekneleri ve içindekileri doğrudan hedef alması, uluslararası kamuoyunda "yargısız infaz" tartışmalarına yol açıyor.

5 Şubat 2026 tarihinden itibaren sürdürülen çalışmalar çerçevesinde Kayseri merkezli olmak üzere Ankara, Adana, Nevşehir, Muğla ve Gaziantep illerini kapsayan operasyonda toplam 282 şüpheli ile 263 adres tespit edildi.

Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesinde, Narkotik Suçlarla Mücadele Başkanlığı ve ilgili kolluk kuvvetlerinin katılımıyla 16.06.2026 tarihinde eş zamanlı olarak gerçekleştirilen operasyonda 231 şüpheli gözaltına alındı.

Firar durumunda bulunan 56 şüpheliye yönelik yakalama çalışmalarının sürdüğü bildirildi. Operasyon kapsamında yapılan aramalarda; 4 av tüfeği, 2 tabanca, 3 bıçak, 8.580 adet sentetik ecza, 30 adet Neurontin hap, bir miktar bonzai ve metamfetamin ele geçirildi.

Soruşturma kapsamında daha önce gerçekleştirilen ara operasyonlarda 30 şüphelinin tutuklanarak ceza infaz kurumuna gönderildiği tespit edildi.

Uyuşturucu madde ticaretine yönelik soruşturmanın çok yönlü ve titizlikle devam ettiği belirtildi.

Şüpheli şahıs kimliğinin araçta olduğunu söyledikten sonra, yanındaki 2 kişi ile araca binip kaçtı. Polis ekipleri aracı durdurmaya çalışırken şahıslar, araçla Osmanbey Sokak'a girdi. Araç, o sırada yolun karşısına geçen S.T. (60) isimli kadını ezdi. Yaşlı kadın araç altında sürüklenerek ağır yaralandı.

İhbar üzerine olay yerine gelen sağlık ve takviye polis ekipleri sevk edildi. Sağlık ekipleri, ilk müdahalenin ardından ağır yaralanan S.T.'yi hastaneye kaldırdı. Tedavisi devam eden ağır yaralı yaşlı kadının hayati tehlikesinin devam ettiği öğrenildi.

Olay sonrası araçtaki şahısların yakalanması için çalışma başlatan ekipler, aracı olay yerinden yaklaşık 1 kilometre uzakta terk edilmiş şekilde buldu. Polislerin kaçan şahısları yakalama çalışmaları sürüyor.

Özcan'ın helallik talebine Meclis Üyeleri'nden cevap gelmeyince “Eden var mı? Valla hiç helal olsun diye ses gelmedi.” ifadelerini kullandı.

Tepkilerin ardından Bahçelievler Belediyesi zabıta ekipleri harekete geçti. Ekipler, vatandaşları kandırdığı tespit edilen pazarcının tezgahını 1 hafta süreyle kapattı. Ayrıca satıcıya 3 bin 541 TL idari para cezası uygulandı.