Özellikle Kapıkule, İpsala ve Hamzabeyli gibi yoğun sınır kapılarında bu yıl devreye alınan teknolojik yenilikler ve sağlanan operasyonel kolaylıklar, vatandaşların yurt hasretini dindirme sürecini hızlandırıyor.

Ticaret Bakanlığı ve ilgili birimler, bu kapsamda, yurt dışında yaşayan Türklerin yaz sezonunda yaşayabileceği yoğunluğu yönetmek için "sıfır kuyruk" ve "hızlı geçiş" odaklı bir strateji izliyor.

Sınıra gelmeden işlemler tamamlanıyor

Geliş sürecini hızlandıran unsurlar arasında mobil cihazlar üzerinden erişilebilen "Taşıt Ön Beyan Uygulaması" başı çekiyor.

Taşıt Ön Beyan Uygulaması ile vatandaşlar, yola çıkmadan veya yolculuk sırasında araçlarına ve beraberlerindeki yolculara ait pasaport, ruhsat ve sigorta bilgilerini sisteme kaydedebiliyor.

Bu sayede gümrük muhafaza memurları peronda sadece dijital eşleşmeyi kontrol ederek, saniyeler içinde geçiş işlemlerini tamamlıyor. Geçmiş yıllarda dakikalar süren veri girişi işlemleri, bu yöntemle neredeyse tamamen otomatik olarak gerçekleşiyor.

Plaka okuma ve yapay zeka devrede

Sınır kapılarında kurulan yeni nesil plaka okuma sistemleri ve yapay zeka destekli risk analiz yazılımları, trafiğin akışını kesintisiz hale getiriyor. Sınıra giren araçların plakaları anında taranarak yasal geçerlilikleri kontrol ediliyor.

Böylelikle bekleme süreleri azaltılırken, ülke güvenliğinin artırılması ve kaçakçılıkla mücadele çerçevesinde en etkin denetim hedefleniyor.

Ayrıca, biyometrik pasaport okuma cihazlarının sayısının artırılmasıyla işlem hızı 2 katına çıkıyor.

Ek peron ve personel takviyesi

Dünyanın en yoğun sınır kapılarından biri olan Kapıkule'de, giriş yönündeki peron sayısı artırılarak kapasite en üst seviyeye taşındı.

Ticaret Bakanlığı Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü tarafından yapılan dönemsel personel takviyesiyle, peronların 24 saat esasına göre tam kapasite çalışması sağlanıyor.

Ücretsiz internet ve canlı takip imkanı

Yolcuların konforu için sunulan ücretsiz Wi-Fi hizmetinin yanı sıra sosyal medya ve resmi siteler üzerinden sağlanan "canlı kamera" ve "yoğunluk haritası" hizmetleri de yurttaşların rota tercihlerinde kritik rol oynuyor.

Vatandaşlar, anlık verileri takip ederek daha az yoğun olan İpsala veya Pazarkule gibi alternatif kapılara gidebiliyor.

Gümrük kapılarındaki bu "dijital dönüşüm" hamlesi, sadece hızı artırmakla kalmıyor, aynı zamanda modern tarama sistemleri ve dedektör köpeklerin kullanımıyla güvenlik denetimlerinin de daha etkin yapılmasına olanak tanıyor.

Meteoroloji Genel Müdürlüğünce hava sıcaklıklarının artacağı yönünde yapılan uyarılara dikkati çeken Yavuz, sıcaklığın yanı sıra nem oranındaki artışın sağlık açısından kritik olduğunu belirtti.

Prof. Dr. Yavuz, sıcaklık ve nemin birlikte yükselmesinin vücudun çevresel koşullara uyum mekanizmalarını zorladığını, bu durumun ise "ısı stresi" olarak adlandırılan sürecin başlamasına yol açtığını ifade etti.

Isı stresinin, hafif belirtilerden sıcak çarpması ve komaya kadar uzanabilen ciddi sağlık tablolarına yol açabileceğine dikkati çeken Yavuz, vücudun sıcaklığa uyum sağlamak için terleme yoluyla ısı dengesini korumaya çalıştığını ancak bu süreçte su ve mineral kaybının da yaşandığını dile getirdi.

Sıcaklıkların yükselmesiyle görülebilecek sağlık sorunlarına işaret eden Yavuz, "Aşırı sıcakların yol açtığı sağlık sorunları, güneş yanıkları, isilik ve el-ayaklarda şişlik gibi hafif belirtilerden sıcak çarpması gibi hayati risk oluşturabilen tablolara kadar uzanabiliyor. Bacaklarımızda ve kollarımızda oluşan sıcak krampları, sıcaklığın bizi etkilemeye başladığını gösteren erken bir uyarı niteliği taşıyor." dedi.

"Sıcak hava dalgalarında 2,5-3 litre su içilmeli"

Prof. Dr. Yavuz, bu tür belirtilerin ortaya çıkması halinde yeterli sıvı alınmasının büyük önem taşıdığını vurgulayarak, "Sağlıklı bir yetişkinin sıcak hava dalgalarında özellikle 2,5-3 litre su içmesi lazım. Dünya Sağlık Örgütü de her saat başı en az bir bardak su içilmesini ve su tüketiminin gün içine yayılmasını öneriyor. Kafeinli içecekler, şekerli ve alkollü içeceklerden kesinlikle uzak durmak gerekiyor. Çünkü kafeinli içecekler idrarı artırdığı için daha fazla su kaybına yol açabiliyor." uyarısında bulundu.

Sıcak hava dalgalarının acil servis başvurularında artışa neden olabildiğini belirten Yavuz, şöyle devam etti:

"Sıcak krampları her zaman insanları acil servise ya da hastaneye başvurmaya yönlendirmeyebilir ancak sıcak bitkinliği dediğimiz bir üst tablo var. Burada sıcaklık, kişiyi bitkin ve yerinden kalkamayacak duruma getirebiliyor. Bu iyiye işaret değil çünkü tablonun ilerlediğini gösteriyor. Artan sıcak havalarla, özellikle kalp, diyabet ve böbrek hastalarında acil servis başvuruları artabiliyor. Doğrudan sıcak çarpması gibi komaya kadar gidebilen ağır tablolar var. Bu durumda vücudun ısı düzenleme mekanizmaları bozuluyor ve hayati tehlike başlıyor. Bilinç kaybının ortaya çıkabildiği bu tablo, gerçek anlamda acil servis gerektiren bir durum."

Yavuz, sıcak hava dalgalarının hava kalitesini de olumsuz etkilediğini, bu durumun solunum yolu şikayetlerinde artışa neden olabildiğini ve solunum yolu hastalığı bulunanların da sağlık kuruluşlarına başvurmak zorunda kalabildiğini söyledi.

"Sıcak havalarda çocukları, yaşlıları ve evcil hayvanları araçta bırakmayın"

Sıcak hava dalgalarının bazı gruplar üzerinde daha ciddi sağlık riskleri oluşturduğunu belirten Yavuz, "Vücudun sıcaklığa uyum kapasitesi herkeste aynı değil. Örneğin 65 yaş üstü bireylerde bu kapasite azalıyor. Çocuklarda ise henüz tam gelişmemiş oluyor. Gebelerde de vücudun geçirdiği değişiklikler nedeniyle sıcakların etkileri daha belirgin hissedilebiliyor. Bunun yanında böbrek, karaciğer ve kalp hastalığı bulunan kişiler de aşırı sıcaklardan çok daha hızlı ve daha fazla etkilenebiliyor." ifadelerini kullandı.

Vatandaşlara sıcak hava dalgaları sırasında bireysel önlemler almaları çağrısında bulunan Yavuz, güneşin etkisinin en yoğun hissedildiği saatlerde dışarı çıkılmaması gerektiğini dile getirdi.

Prof. Dr. Yavuz, sıcak havalarda bulunulan ortamın serin tutulmasının önemine işaret ederek, ev ve iş yerlerinde klima kullanımında 20 ile 25 derece arasındaki sıcaklıkların önerildiğini, bu açıdan evler için 22-23 derecelik oda sıcaklığının uygun olduğunu bildirdi.

El Nino'nun etkisiyle Türkiye'de de hava sıcaklıklarında artış olabileceğine dikkati çeken Yavuz, "Sıcak havalarda çocukları, yaşlıları ve evcil hayvanları klima açık olsa bile araç içerisinde bırakmamak gerekiyor. Dışarıda hava sıcaklığı 27 dereceyken araç içi sıcaklığı kısa sürede çok daha yüksek seviyelere çıkabiliyor." dedi.

Sıcak çarpmasına işaret edebilecek belirtilerin hafife alınmaması gerektiğini belirten Yavuz, bitkinlik, halsizlik, bulantı, kusma ve baş ağrısının sıcaklığın vücudu etkilemeye başladığını gösterebileceğini, bilinç bulanıklığı, bayılma veya nöbet görülmesi halinde ise vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezinin aranması gerektiğini sözlerine ekledi.

Matis, eskiden Macaristan Büyükelçiliği olarak kullanılan binaya değinerek, şu an kafe zinciri olarak işletilen yapının, 1997'ye kadar ülkesinin büyükelçiliğine ev sahipliği yaptığını ve çok tarihi olduğunu söyledi.

Kızılay'a çok yakın olan binanın, Türkiye-Macaristan ilişkilerinin gelişmesiyle küçük kaldığına dikkati çeken Matis, o döneme ait fotoğrafların binanın girişinde yer aldığını belirtti.

Matis, büyükelçilik olarak kullanılırken binanın alt katında resepsiyon bölümünün olduğunu, birinci katında diplomatlara ait odaların bulunduğunu ve büyükelçinin odasının binadaki en küçük oda olduğunu anlattı.

Büyükelçi olarak atanmadan önce de Türkiye'de görev aldığını, 13,5 senedir burada olduğunu söyleyen Matis, "Benim ailem aslında burada bir aile oldu. İki oğlumdan biri Ankara doğumlu olduğundan dolayı tabii ki bundan sonra Türkiye Cumhuriyeti’nin başkenti, bizim hayatımızın bir parçası olacak." dedi.

Büyükelçi Matis, "7,5 sene içinde Ankara'nın Çankaya ve Ayrancı bölgelerindeki insanlarla, kültürle iç içe olmaya çalıştık. Bizim de her sabah simit almaya gittiğimiz yer belli, alışveriş yaptığımız yer belli, bundan dolayı gerçek bir Ankaralı olmaya çalıştık." ifadelerini kullandı.

Hem Ankara'yı iyi bildiğini hem de Türkiye'yi dolu dolu gezme şansına sahip olduğunu söyleyen Matis, şunları kaydetti:

"Belki bir Türk'ten daha fazla gezmiş olabilirim, bilemiyorum ama 81 ilden 7'sine gidemedim. Türkiye'nin 74 ilini gezdim. Bu illere sadece iş amaçlı değil şahsi arabamla, ailemle son 7 sene içinde gittim. Kars'tan Datça'ya kadar gittik. Güneydoğu'da 1-2 tane eksiğimiz var ama Edirne'den Mardin'e kadar gittiğimizi söyleyebilirim. Karadeniz olsun, Akdeniz olsun, her yere gittik."

Matis, Türkiye'nin doğal güzelliklerini ve UNESCO Kültürel Miras Listesi'nde bulunan her yere gitmeye çalıştığını dile getirerek, "Gerçekten harika bir ülkeniz var, bu yabancı diplomatlar için çok ciddi bir fırsat." dedi.

Macarlara en yakın şehir: Tekirdağ

Görev süresi boyunca beğendiği ve aklında yer eden kentleri anlatan Büyükelçi Matis, Macarlara en yakın kentin Tekirdağ olduğunu, kültür ve tarihi açıdan da gönlünün İstanbul'dan yana olduğunu söyledi.

Matis, Ankara'nın ikinci değil birinci evi ve özel olduğunu belirterek, "Doğa açısından hangi şehrin daha güzel olduğunu söylemek zor. Yanıt vermekte zorlanıyorum. Bizim favorimiz Antalya ve etrafıdır." diye konuştu.

Mardin'in çok kültürlülüğünü ve yemek kültürünü harika olarak nitelendiren Matis, "Yemek açısından bakarsak Gaziantep'ten başka bir şey söylemek zor. Orada eti, et ile yiyorlar. Sonunda da tatlı geliyor. Nereye gidiyorsak aile olarak, oranın yemek kültürünü yaşamaya çalışıyoruz. Mumbar olsun, pöç olsun, yabancıların denemek istemediği şeyler olsun. Kokoreçi herkes bilir..." dedi.

Matis, Anadolu'daki kültürün ne kadar zengin olduğunu gösteren detayların bulunduğunu belirterek, favori tatlısının önce "künefe", şimdi ise "katmer" olduğunu anlattı.

Çorbalardan mercimek, yemek olarak da iskenderin favorisi olduğunu belirten Matis, "Sosyal medyadaki ilk tweetim iskenderdi." ifadesini kullandı.

Matis, görev süresi boyunca unutamayacağı anlara ilişkin, "İlk etapta 15 Temmuz 2016'nın hayatımda unutamayacağım bir gece ve sabah olacağını düşündüm, maslahatgüzar olarak çalıştığım o dönemde. Ta ki 2023 Şubat'a kadar böyle düşündüm ancak tabii ki depremler sırasında hiç hayatta unutamayacağım bir şey yaşadık. Birçok şey gördüm, Türklerin ne kadar güçlü bir halk ve güçlü insanlar olduğunu hemen orada öğrendim." dedi.

Depremin ardından Macar arama kurtarma ekiplerinin seferber olduğunu anlatan Matis, büyükelçilik ekibiyle Hatay'a gittiğini söyledi.

"Çocuklarımın en çok sevdiği tişörtleri Gençlerbirliği formaları"

Matis, kültür ataşesi olduğu dönemde Gençlerbirliği maçına gittiğini, oradaki ortamı çok sevdiğini ve 2010-2011'de kombine paso bileti aldığını ve hala masasında durduğunu anlattı.

Büyükelçi olarak atandığı ancak güven mektubunu sunmadığı dönemde, soğuk bir şubat akşamında pasosuyla maça girmek istediğini, teknik bir hata oluştuğunu ve sırada beklerken insanlarla sohbet ettiğini belirten Matis, şunları dile getirdi:

"'Abi sen yabancı mısın?' Yabancıyım. 'Niye Gençlerbirliği maçına geliyorsun?' Ben de dedim ki 9 senedir desteklediğim bir takım. 'Ne iş yapıyorsun burada?' 'Macaristan Büyükelçisi'yim.' dedim. Herkes şapkalı. Karlı o akşam bana biraz garip baktılar. 'Ne işin var maraton girişinde? VIP girişinden gir.' dediler' Ben de VIP değilim, futbol maçına gitmek istiyorsam maraton tribününe girmek istiyorum ama o akşam giremedim maça. Güzel bir restoranda televizyonda maçı 300 metre uzaklıkta seyrettim."

Daha sonra birçok Gençlerbirliği maçına gittiğini ifade eden Matis, "Çocuklarımın en çok sevdiği tişörtleri Gençlerbirliği formaları." dedi.

"Türkiye'de bırakacağımız şey: Kalbimizin bir parçası"

Matis, uzun yıllar burada yaşadığı için yanında götüreceği birçok şeyin olduğunu belirterek, "Türkiye’de bırakacağımız şeyi söyleyeyim, o da gönlümüzün bir parçası." dedi.

Eşinin edebiyat öğretmeni olmasından ve Türk tarihine ilgi duymasından dolayı çok sayıda kitap götüreceğini anlatan Matis, ayrıca Türkiye'nin farklı bölgelerinden el işi birçok eşyayı ülkesine götüreceğini söyledi.

"Türk-Macar ilişkileri çok ciddi bir şekilde ivme kazandı"

Büyükelçi Matis, ülkesinin Türkiye ile ilişkilerinde yaşanan gelişmelere değinerek, "Benim görevimin başladığı 2019'dan ve bugün 2026’ya kadar Türk-Macar ilişkileri, gerçekten çok ciddi bir ivme kazandı. 'Ben doğru zamanda doğru yerdeydim.' diyebilirim. Bunun için çok şanslıydım ve çok mutluyum." dedi.

Kovid-19'un ticari ilişkileri yavaşlattığına dikkati çeken Matis, salgının ardından tüm ilişkiler yeniden kurulduğu için beklendiğinden daha hızlı ilerleme kaydedildiğini vurguladı.

Matis, "Bugüne kadar 5,5 milyara kadar geldik. Bu, çok ciddi bir yükseliş, 2,5 katından bile daha fazla seviyeye geldi. Karşılıklı yatırımlar çok önemli." diye konuştu.

18 Aralık 2023'te Macaristan ile Türkiye arasındaki diplomatik ilişkilerin 100. yıl dönümünde stratejik seviyede olan ilişkinin "geliştirilmiş stratejik seviyeye" yükseltildiğini anlatan Matis, "Türkiye'nin sadece birkaç ülkeyle bu tür ilişkisi var. Macaristan'ın hiç yok. Bu kategoride hiç yok." dedi.

Matis, 2024'ün "Türk-Macar ortak kültür yılı" ilan edildiğini, Macar kültürünün Türkiye'de, Türk kültürünün Macaristan'da tanıtılması için çok sayıda etkinlikler düzenlendiğini anlattı.

Bunun iki ülkenin turizmine, ticaretine ve eğitim alandaki işbirliğine katkı sağladığını söyleyen Matis, 2025'in de "Türk-Macar İnovasyon Yılı" olarak belirlendiğini ve başarılı şekilde tamamlandığını ifade etti.

"TDT'de üye ülkelerle aynı masada olmak, bizim için büyük bir onur"

Matis, Türkiye'nin NATO'da kurucu üye olduğunu ve 1999'da ülkesinin bu ittifaka katıldığını belirterek, AGİT'te de harika işbirliği içinde olunduğunu vurguladı.

Büyükelçi, "Macaristan, Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne girme yolunu tamamen destekliyor ve bunun için teknik detaylarla ilgili çok iyi gelişmelerimiz var." diye konuştu.

Ülkesinin Türk Devletleri Teşkilatında (TDT) gözlemci üye olduğunu anımsatan Matis, "Zaten gözlemci üyeyiz ancak aynı masanın etrafında üyelerle beraber oturuyoruz. Bu, bizim için çok büyük bir onur çünkü bu önemli." ifadelerini kullandı.

"Hem Macaristan hem Türkiye, kendi bölgelerinde önemli bir role sahip"

Matis, Türkiye'nin güvenlik politikaları açısından bölgede hayati öneme sahip olduğunun altını çizerek, "Hem Macaristan hem Türkiye, kendi bölgelerinde önemli bir role sahip." dedi.

Bölgede barışın ne kadar önemli olduğunu vurgulayan iki ülkenin Türkiye ve Macaristan olduğuna işaret eden Matis, "NATO'nun ikinci en büyük en kuvvetli ülkesi Türkiye olduğundan dolayı NATO Zirvesi'nin Türkiye'de yapılması, sembolik bir mesaj değil. NATO'nun gerçekten yeni bir periyoda, zamana girmesinin önemli bir simgesidir." ifadelerini kullandı.

Matis, belirsizlik olan bir dönemde tansiyonun azaltılmasında Türkiye'nin çok önemli rol oynamaya devam ettiğini sözlerine ekledi.

Mayıs normali 52,7 milimetre ve geçen yıl mayıs yağışları 48,2 milimetre olarak ölçülmüştü. Böylece, geçen ay yağışlarda normaline kıyasla yüzde 81, geçen yılın mayıs ayına göre yüzde 98 artış gerçekleşti. Türkiye geneli mayıs yağışları son 33 yılın en yüksek seviyesi olarak da kayıtlara geçti.

Su yılı yağışları son 66 yılın en yüksek seviyesinde

1 Ekim 2025-31 Mayıs 2026 dönemini kapsayan 8 aylık "2026 su yılı" yağışları da hem normalinin hem de geçen yılın üzerinde gerçekleşti.

Bu dönemde normalinin yüzde 34, geçen yılın yüzde 75 üzerinde yağış alındı. 8 aylık dönem itibarıyla son 66 yılın en yüksek yağış seviyesi ölçüldü.

Değerlendirmelere göre mayıs itibarıyla Türkiye genelinde meteorolojik ve tarımsal koşullar olumlu ve dengeli bir seyir izledi. Yağışların belirgin şekilde artmasıyla sulama amaçlı baraj doluluk oranları yüzde 79,5 seviyesine ulaştı ve bu durum su kaynakları açısından geçen yıla göre çok daha güçlü bir tablo ortaya koydu.

Tüm bölgelerde üretimde olumlu tablo

Yağışların bölgelere göre etkileri incelendiğinde, Marmara Bölgesi genelinde hububat ürünleri başaklanma, süt olum ve olgunlaşma dönemlerinde yağışlar mevsim normalleri civarında veya üzerinde gerçekleşti. Bu nedenle tarımsal kuraklık riski bulunmuyor.

Ege Bölgesi'nde hububat ürünleri sapa kalkma, başaklanma, süt olum, olgunlaşma ve hasat başlangıcı dönemlerinde bulunuyor. Tarımsal üretimde olumlu görünüm mevcut ve yağışların yeterli olmasıyla hububat, ayçiçeği ve pamuk başta olmak üzere ürün gelişimi normal seyrediyor, kuraklık riski görülmüyor.

Akdeniz Bölgesi genelinde de kuraklık riski bulunmuyor. Ürün gelişimi ve tarımsal faaliyetler beklentilere uygun şekilde ilerliyor. Bazı alanlarda aşırı yağışların etkisiyle kök çürüklüğü, pas hastalığı, sararma ve gelişme sorunlarıyla sel baskınları gözleniyor.

İç Anadolu Bölgesi'nde yağışların yeterli olmasıyla kuraklık riski büyük ölçüde ortadan kalktı. Ürün gelişimi genel olarak olumlu seyrediyor. Lokal dolu, sel ve hastalık riskleri izleniyor.

Karadeniz Bölgesi'nde mısır ekili alanlarda çoğunlukla 4-6 yapraklı dönem, fındıkta ise çotanak ve meyve tutumu dönemi devam ediyor. Çay üretim alanlarında hasat başlarken kivi ve diğer meyve türlerinde gelişim normal seyrediyor. Bölgenin genel görünümü verim ve üretim açısından olumlu görünüyor.

Doğu Anadolu Bölgesi'nde yağışlar sayesinde yaygın bir kuraklık riski bulunmuyor. Bölge genelinde üretimi tehdit eden temel unsurun, hastalık ve aşırı nem kaynaklı verim kayıpları olması değerlendiriliyor.

Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde ise özellikle aşırı yağışların neden olduğu mantar hastalıkları, kök çürüklüğü, pas hastalıkları ve yerel dolu zararları bazı alanlarda verim kayıplarına yol açabilecek başlıca riskler olarak öne çıkıyor.

Verim ve üretimde beklenti yüksek

Türkiye geneli değerlendirildiğinde, su yılı verilerine göre yağışlar hem normalin hem de geçen yılın oldukça üzerinde gerçekleşirken son yılların en yüksek seviyelerine ulaştı.

Yağışların etkisiyle nemli ve verimli bir döneme girildi. Havzaların tamamında görülen yağış artışıyla su rezervleri açısından olumlu bir tablo oluştu.

Tüm bölgelerde hububat gelişimi genel olarak normal ve sağlıklı ilerlerken mevcut meteorolojik koşulların devamı halinde ülke genelinde hububat ve diğer tarımsal ürünlerde verim ve üretim miktarlarının uzun yıllar ortalamaları civarında veya üzerinde gerçekleşmesi bekleniyor.

Ülke genelinde mayıs itibarıyla tarımsal üretim açısından olumlu, dengeli ve verim potansiyeli yüksek bir dönem yaşanıyor. Kuraklık riski bulunmazken yer yer su fazlalığına bağlı lokal riskler devam ediyor.

"Venezuela'da art arda meydana gelen depremlerden dolayı derin üzüntü duydum. Venezuela halkının ve depremde hayatını kaybedenlerin acısını yürekten paylaşıyorum. Dost Venezuela halkına ve hükümetine başsağlığı ve geçmiş olsun dileklerimi iletiyor, depremde yaralananlara acil şifalar temenni ediyorum. Türkiye, bu zor zamanda Venezuela ile güçlü bir dayanışma içinde olmaya devam edecektir."

Uygulamada bir ayda 600 binin üzerinde indirme sayısına ulaşıldığını aktaran Çiftçi, bu kapsamda trafik kazası, ilk yardım, yangın ve asayiş olayları başta olmak üzere uygulamadan bildirilen 7 bin 157 acil vakaya hızlı müdahale edildiğini ifade etti.

Çiftçi, şunları kaydetti:

"Günde ortalama 370 binin üzerinde işlemle, uygulamamız ilk ayında 12 milyonu aşkın işlemi (acil ihbar, konum tespiti, harita ve adres sorgulama) kesintisiz karşıladı. Radar+ özelliğiyle güvenli sürüş için 800 binin üzerinde radar ve hız koridoru sorgusu yapıldı. Sahipsiz sokak hayvanlarına ilişkin yeni dijital sürecimizle 2 bin 254 başvuruya müdahale edildi. HAYAT 112 Acil mobil uygulamamızı vatandaşlarımızın ihtiyaçları doğrultusunda geliştirmeye devam ediyoruz. Yeni sürümle birlikte, uygulamaya eklenen yenilikler, artık uygulama içerisinden görüntülenebilecek. Trafik ihlallerine 'makas atma' olay türü eklendi. Radar+ özelliğine ücretli ve ücretsiz yol tercihleri dahil edildi. Sabit Elektronik Denetleme Sistemi (EDS) kameralarının harita üzerinden görüntülenebilmesi sağlandı. Yazı boyutları, daha kolay ve erişilebilir bir kullanım için cihaz ayarlarıyla uyumlu hale getirildi."

Başlıca vakalar

AA muhabirinin edindiği bilgiye göre, söz konusu dönemde acil vakaların 3 bin 486'sını kavga bildirimleri oluşturdu. Bu vaka türünü 561 bildirimle Uyuşturucu ile Mücadele "UYUMA", 504 bildirimle ambulans talebi, 495 bildirimle hırsızlık ve 487 bildirimle trafik kazası takip etti.

Uygulama üzerinden ayrıca 248 yangın, 170 kadına karşı şiddet, 123 darp, 112 intihar, 67 enkaz altında kalma ve 47 orman yangını bildirimi de yapıldı.

AA muhabiri, 25 Haziran Afrika'da Sıtmayla Mücadele Günü kapsamında konuyla alakalı verileri derledi.

Dünya Sağlık Örgütü verileri, sivrisinek kaynaklı hastalığın özellikle Sahra Altı Afrika'da ciddi halk sağlığı sorunu olmayı sürdürdüğünü ortaya koyuyor. Hastalık, enfekte dişi Anopheles sivrisineklerinin taşıdığı parazitler aracılığıyla bulaşıyor ve erken teşhis edilmediğinde ölümcül sonuçlara yol açabiliyor.

DSÖ'ye göre sıtma kaynaklı ölümlerin büyük bölümü çocuklarda görülüyor. Afrika Bölgesi'nde 2023'te sıtma nedeniyle hayatını kaybedenlerin yaklaşık dörtte üçü 5 yaş altındaki çocuklardan oluşuyor.

Hastalık, çocukların yanı sıra hamile kadınlar ve sağlık hizmetlerine erişimin sınırlı olduğu bölgelerde yaşayan topluluklar için de yüksek risk oluşturuyor.

Sıtma vakalarının yoğunlaştığı ülkeler arasında Nijerya, Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Uganda, Etiyopya ve Nijer öne çıkıyor.

DSÖ verilerine göre yalnızca Nijerya'daki ölümler, Afrika'daki sıtma ölümlerinin yaklaşık üçte birini oluşturuyor. Demokratik Kongo Cumhuriyeti ve Nijer de ölüm yükünün en yüksek olduğu ülkeler arasında yer alıyor.

Küresel ölçekte mücadele sürüyor

Küresel ölçekte sıtmayla mücadelede son 20 yılda önemli kazanımlar elde edildi. DSÖ, 2000'den bu yana yürütülen programlar sayesinde milyarlarca vakanın ve milyonlarca ölümün önlendiğini belirtiyor.

Kurumun verilerine göre, 2000-2023 döneminde yaklaşık 2,2 milyar sıtma vakası ve 12,7 milyon ölüm engellendi. Afrika kıtası, önlenen vakaların ve ölümlerin büyük bölümünün gerçekleştiği bölge oldu.

Buna karşın son yıllarda ilerlemenin yavaşladığına dikkat çekiliyor. DSÖ, küresel sıtma vakalarının son yıllarda yeniden artış eğilimine girdiğini bildiriyor. 2023'te kaydedilen 263 milyon vaka, bir önceki yıla göre yaklaşık 11 milyonluk artış anlamına geliyor. Ölüm sayıları ise yaklaşık 600 bin seviyesinde seyretmeye devam ediyor.

Uzman kuruluşlar, sıtma ile mücadeledeki yavaşlamanın arkasında birden fazla etken bulunduğunu ifade ediyor. İklim değişikliğine bağlı aşırı yağışlar ve seller sivrisineklerin üreme alanlarını genişletirken, çatışmalar ve insani krizler sağlık hizmetlerine erişimi zorlaştırıyor. Bazı bölgelerde görülen ilaç ve insektisit direnci de hastalığın kontrol altına alınmasını güçleştiriyor.

Finansman eksikliği sıtmayla mücadelede sorun teşkil ediyor

Finansman eksikliği de mücadelede öne çıkan sorunlardan biri olarak gösteriliyor. DSÖ verilerine göre 2023'te sıtmayla mücadele için yaklaşık 4 milyar dolar kaynak sağlanırken, ihtiyaç duyulan finansmanın 8,3 milyar dolar seviyesinde olduğu tahmin edildi.

Finansman açığı, koruyucu cibinliklerin dağıtımı, ilaç tedariki, teşhis hizmetleri ve saha operasyonları üzerinde baskı oluşturuyor.

Öte yandan, sıtmaya karşı geliştirilen yeni araçlar mücadelede umut verici gelişmeler arasında yer alıyor. Son yıllarda kullanımına başlanan sıtma aşıları birçok Afrika ülkesinde çocukluk çağı aşılama programlarına dahil edildi.

DSÖ, aşılama programlarının yaygınlaşmasıyla birlikte yüksek risk altındaki bölgelerde çocuk ölümlerinin azaltılmasının hedeflendiğini belirtiyor.

Tedavi sürecinde yeni gelişmeler

Sıtma tedavisinde de yeni gelişmeler yaşanıyor. DSÖ tarafından 2026'da onaylanan ve özellikle bebekler için geliştirilen ilk sıtma ilacı, tedavi seçeneklerinin genişletilmesi açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Araştırma aşamasındaki yeni ilaçların ise ilaca dirençli parazit türlerine karşı etkili olabileceği belirtiliyor.

Bununla birlikte sağlık kuruluşları, sıtmanın kontrol altına alınabilmesi için yalnızca yeni teknolojilerin yeterli olmayacağına dikkati çekiyor.

Uzmanlara göre erken teşhis, etkili tedavi, koruyucu önlemler, sağlık altyapısının güçlendirilmesi ve sürdürülebilir finansman desteği, Afrika'da sıtma yükünün azaltılması için temel unsurlar olmaya devam ediyor.

DSÖ verileri, hastalığın büyük ölçüde önlenebilir ve tedavi edilebilir olmasına rağmen her yıl yüz binlerce kişinin hayatını kaybettiğini gösteriyor.

Afrika'da Sıtmayla Mücadele Günü, kıtanın karşı karşıya olduğu bu sağlık sorununa dikkati çekmeyi amaçlarken, güncel veriler sıtmanın özellikle çocuklar üzerindeki etkisinin sürdüğünü ve hastalıkla mücadelede elde edilen kazanımların korunabilmesi için uluslararası çabaların devam etmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

Buna göre, 2026 yılı dış finansman programı çerçevesinde, uluslararası sermaye piyasalarında Temmuz 2032 vadeli dolar cinsinden bir kira sertifikası ihracı gerçekleştirmek amacıyla Dubai Islamic Bank, Emirates NBD, HSBC, KFH Capital, Mashreq ve Standard Chartered'a yetki verildi.

Gerek Rusya-Ukrayna savaşı gerekse Orta Doğu'daki savaşlara bakıldığında Türkiye'nin istikrar adası konumunda olduğunu vurgulayan Uraloğlu, "Türkiye zor zamanda sözünde duran ve ihtiyaç duyulan ülke konumunda. Bu çok kıymetli." diye konuştu.

Uraloğlu, şu an güçlü imkanları olan Türkiye'nin, herkesin çözüm ortağı olmak için yaklaştığı bir ülke niteliği taşıdığını söyledi.

"Kalkınma Yolu'nu Orta Koridor'a bağlayarak yolumuzu güçlendireceğiz"

Irak'ın Kalkınma Yolu için yeni limanlar inşa ettiğini, bunlardan en önemlisinin de Basra Körfezi'ndeki Fav Limanı olduğunu dile getiren Uraloğlu, burasının 4 faz halinde yapılarak peyderpey açılacağını anlattı.

Uraloğlu, Kalkınma Yolu'nun hayata geçirilmesiyle Basra Körfezi'nden gelen yüklerin hem otoyol hem de demir yolu ile Türkiye'ye gelip buradan da tüm Avrupa'ya gidebileceğine dikkati çekerek, "Burada aynı zamanda enerji nakil hattı, iletişim ve haberleşme hattı da yapalım istiyoruz." ifadesini kullandı.

Uraloğlu, Fav Limanı'nın büyük bir yatırım olduğunu ve tamamlandığında dünya çapında önemli bir lojistik merkez haline geleceğini bildirdi.

Limanın Kalkınma Yolu ile çok daha fazla anlam kazanacağını belirten Uraloğlu, şu değerlendirmede bulundu:

"Orta Doğu'daki savaş ve gerginlikler nedeniyle ulaşım hatlarında ciddi sıkıntılar yaşandı. Bu noktada Kalkınma Yolu ciddi bir alternatif olarak karşımıza çıkıyor. Türkiye'de irili ufaklı 217 civarında limanımız var, Fav Limanı onların 4'te 1 kapasitesine eşit olabilecek büyüklükte olacak. Bu limandan diğer ülkelerden gelecek yakıt ile ihraç malları, demir yolu ve otoyolla taşınacak. Kalkınma Yolu'nda ilk etapta demir yolunu hayata geçirelim diye mutabık kaldık, ilerleyen dönemde de otoyolu devreye alma düşüncesindeyiz. Ayrıca Kalkınma Yolu'nu Orta Koridor'a bağlayarak yolumuzu daha da güçlendireceğiz."

Kalkınma Yolu, Körfez-Avrupa hattında alternatif bir güzergah

Uraloğlu, Kalkınma Yolu Projesi kapsamında yürütülen çalışmalarla Türkiye'den geçen 2 bin 88 kilometrelik demir yolu bağlantısı için 615 kilometrelik yeni hat, 1912 kilometrelik kara yolu koridoru içinse 320 kilometrelik yeni otoyol yatırımının planlandığı bilgisini verdi.

Projenin Türkiye'ye sağlayacağı avantajlara dikkati çeken Uraloğlu, şunları kaydetti:

"Türkiye, Irak, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri zaten projede mutabakata vardı. Proje bölgenin transit ticaretine katkı sağlayacak. Kalkınma Yolu'nun Türkiye'nin Orta Doğu-Avrupa ticaretindeki transit rolünü güçlendirmesini, limanlar, lojistik merkezler ve demir yollarında yük hacmini artırmasını, Körfez-Avrupa hattında alternatif bir güzergah oluşturmasını, özellikle Mersin, Gaziantep ve Güneydoğu Anadolu'daki lojistik yatırımlarını hızlandırmasını öngörüyoruz. Ayrıca, projenin tamamlanmasıyla Türkiye ekonomisine 10 yıllık dönemde yaklaşık 55 milyar dolar katkı sağlamasını bekliyoruz."

Bilim insanları, "TOI-791 b" ve "TOI-791 c"nin, "pamuk şekerinden daha düşük yoğunluktaki en büyük ötegezegenler" olduğunu belirledi.

Volans Takımyıldızı'ndaki yıldızın yörüngesinde yer alan bu ötegezegenlerin kimyasal yapısının, NASA'nın James Webb Uzay Teleskobu'yla (JWST) incelenmesi bekleniyor.

Araştırmacılar, Jüpiter'in bu gezegenlerden 35 kat daha yoğun olduğunu belirtti.

Araştırmanın yazarlarından George Dransfield, bu büyüklükteki gezegenlerin, bilinen en hafif örnekler olduğunu duyurdu.

Dransfield, beyaz ya da mavi olduğunu düşündüğü bu gezegenlerin büyük oranda hidrojen ve helyumdan müteşekkil olabileceğini ifade etti.

"Süper puf" şeklinde nitelendirilen, pamuk şekerinden daha düşük yoğunluktaki bu ötegezegenlerin, yoğun gaz bulunan, yeni doğan yıldızın etrafındaki gaz ve toz diskinin çevresinde oluştuğu düşünülüyor.

Bu ötegezegenlerin, zaman içinde taşıdıkları materyali üzerlerinden atarak hafifledikleri tahmin ediliyor.

Araştırmanın sonuçları, "Monthly Notices of the Royal Astronomical Society" dergisinde yayımlandı.

Adaylar, sınav sonuçlarına ÖSYM'nin "sonuc.osym.gov.tr" adresinden kimlik numaraları ve aday şifreleriyle erişebilecek.

2 Şubat'ta başlayan ikinci dönem ise yarın sona erecek. Öğrenciler, eğitim öğretimin yorgunluğunu yarınki son ders zilinin ardından atacak.

Ortaokul son sınıf öğrencileri, 13 Haziran'da Liselere Geçiş Sistemi (LGS) kapsamında yapılan merkezi sınavın sonuçlarını 10 Temmuz'da öğrenecek.

Lise son sınıf öğrencileri ile mezunlar, 20-21 Haziran'da Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) heyecanını yaşadı. 20 Haziran'da düzenlenen YKS birinci oturum Temel Yeterlilik Testi (TYT) ile 21 Haziran'da yapılan ikinci oturum Alan Yeterlilik Testleri (AYT) ve üçüncü oturum Yabancı Dil Testi'nin sonuçları 22 Temmuz'da açıklanacak.

Öğretmenlerin 2026 Haziran Dönemi Mesleki Çalışma Semineri ise 29-30 Haziran'da Öğretmen Bilişim Ağı (ÖBA) platformu üzerinden çevrim içi olarak gerçekleştirilecek.

2026-2027 eğitim öğretim yılı için 14 Eylül'de ders başı yapılacak.

Hürmüz Boğazı’nda yaşanan gerilimle fosil yakıta bağımlılığın sonuçlarının tüm dünyada görüldüğüne dikkati çeken Kurum, yenilenebilir enerji kaynaklarının ve enerji bağımsızlığının ciddiyetinin bir kez daha idrak edildiğini vurguladı.

Türkiye'nin COP31 Başkanlığının böyle bir süreçte çok daha fazla anlam kazandığına işaret eden Bakan Kurum, yenilenebilir enerji ve nükleer yatırımlarına ilişkin soruyu şöyle yanıtladı:

"Bu konuda Enerji Bakanlığımızla çalışıyoruz. İnşallah önümüzdeki süreçte 2035'e ilişkin iddialı hedefleri açıklayacaklar. Cumhurbaşkanı'mızın koyduğu 2053 Net Sıfır Emisyon hedefine ulaşacak eylemleri ve projeleri olacak. Türkiye, bu anlamda birçok ülkeye göre iyi konumda. Yenilenebilir enerjide ciddi yatırımlarımız var. Bugün kurulu güçte yüzde 62’lerdeyiz. Hidroelektrik santrallerimiz, rüzgar enerjisi santrallerimiz, güneş enerjisi santrallerimiz ve nükleer yatırımlarımız olanca hızıyla devam ediyor. Yenilenebilir enerjide o yüzden iddialıyız. Daha da iyi olacağız. Depolama kapasitesi artıyor, şebeke hattı artıyor. Yerli ve milli elektrikli aracımız var. Bunların sayısını artırmak ve çeşitlendirmek lazım ki aslında 'Tam bağımsız olacağım.' diyorsanız bunu yapmak zorunluluk haline geldi."

Kurum, ABD’nin iklim krizine karşı tutumunun çalışmaları nasıl etkilediği yönündeki soru üzerine, "Bugün taraf olmadıklarını veya sürece dahil olmadıklarını söyleseler de sonuçta bu, sadece hükümetlerin alacağı bir karar değil. Bu işin özel sektörü var, üretimi var, tüketimi var. Dünyanın geçtiği bir süreç var. Bir dönüşüm sürecinden geçiyoruz. Bu dönüşüme ayak uydurdunuz, uydurdunuz. Uydurmadığınızda geride kalırsınız." diye konuştu.

Amerikan Ticaret Odasının her konuda COP31 Başkanlığını desteklediğini anlatan Kurum, "Hepsi destek olduklarını ve bu değişimin ve dönüşümün gerekli olduğunu ifade ediyorlar. O yüzden hükümetlerin kararları bugün öyle olabilir ama önümüzdeki süreçte ister istemez onlar da sürece dahil olacaktır. Asıl olan toplumun geneli ne istiyor? Amerika'nın burada doğrudan desteği muhakkak kıymetli." ifadelerini kullandı.

"Biz, yurt dışından çöp almıyoruz"

Kurum, Türkiye’nin İngiltere’den atık ithalatına ilişkin, ülkedeki pek çok sektörde geri dönüşümden elde edilmiş ürünlerin imalatta kullanıldığını söyledi.

Bunu yaygınlaştırmak istediklerini anlatan Kurum, "Biz, yurt dışından çöp almıyoruz, onun altını çizeyim. İthal ettiğimiz ham maddeler var. Biz buna ham madde diyoruz. Kısmen kağıt geliyor, belli plastikler geliyor. Bunları üretimde kullanıyoruz ve elimizdeki malzeme yetmiyor." diye konuştu.

Türkiye'de 1 Temmuz itibarıyla depozito uygulamasına geçileceğine işaret eden Kurum, "Geri dönüşüm oranında yüzde 37'deyiz. Amacımız, 2053’e doğru döngüsel ekonomide bu oranı yüzde 80’e çıkarmak." dedi.

Kurum, COP31 Eylem Gündemi’nin 10 öncelik alanını Sıfır Atık, temiz enerji dönüşümü ve elektrifikasyon, gıda güvenliği, iklim uygulama köprüsü, okyanuslar ve denizler, iklim dirençli şehirler, gençlik ve eğitim, dinamik ve dayanıklı sağlık sistemleri, Rio sinerjisi ve yeşil sanayileşme olarak sıraladı.

Bu başlıklara ilişkin hedeflerin detaylarını paylaşan Kurum, COP31 Eylem Gündemi'nde yer alan "Sıfır Atık ve Metan Azaltımı" hedefine değinerek, "Atıklarımız, her geçen gün daha fazla artmaya başladı. Biz, bunu yüzde 50 azaltma hedefi koyduk." dedi.

Tüketim alışkanlığı konusunda da üretimde ve imalat sektöründe yüzde 15 döngüsel ekonomiden elde edilmiş malzeme kullanılması zorunluluğu getirildiğinin altını çizen Kurum, "Üstümüze giydiğimiz kıyafetlerin de 2035 yılına kadar en az yüzde 15’i geri dönüşümden elde edilecek. Eski malzemeyi kullanıp atmayacağız. O döngüsel ekonomiyi her sektöre yaygınlaştırmak istiyoruz." ifadelerini kullandı.

"Milletimize evlerini iki yıl gibi kısa bir sürede teslim ettik"

Türkiye'nin 6 Şubat 2023'teki depremlerin ardından bölgede yürüttüğü inşa çalışmalarının COP31'in "Dirençli Şehirler" başlığına çok önemli bir örnek oluşturduğunu anlatan Kurum, "11 ilde 3 bin 500 ayrı alanda gerçekten kolay olmayacak bir çalışmayı yürüttük ve hamdolsun, milletimize evlerini iki yıl gibi kısa bir sürede teslim ettik. Bunu anlattığımızda çok şaşırıyorlar, takdir ediyorlar. Zaten Türkiye'nin burada sergilediği kararlılığı ve istikrarlı duruşu yaptığımız işlerden görerek COP31 Başkanlığını gerçekleştirebileceğine inanıyorlar." diye konuştu.

Kurum, "Dirençli Şehirler" başlığında enerji kullanım yoğunluğunun azaltılmasından sıfır enerjili binalara, şehirlerdeki mikromobilitenin artırılmasından raylı sistemlerin ulaşımda daha çok kullanılmasına kadar birçok projenin bulunduğunu söyledi.

Türkiye'nin binalarda yenilenebilir enerji kullanımına öncelik verdiğine dikkati çeken Kurum, atık suların yeniden dönüşümünü zorunlu hale getirdiklerini ve peyzajlarda şehirlerin özelliğine göre dikkate alınması gerekenlere ilişkin yönetmeliklerin bulunduğunu dile getirdi.

Kurum, 2035'te yüzde 35 elektrifikasyona geçme hedefine değinerek, "İlave şebeke yatırımları yapacağız. Depolama kapasitemizi artıracağız. İletim hatları ile ilgili yatırımı yapacağız. Yapmak zorundayız, sadece 'Geçeceğim' demekle olmuyor." ifadelerini kullandı.

Elektrifikasyonun temiz enerjiyle yapılmasının önemine işaret eden Kurum, iklim farkındalığı eğitiminin 2035’e kadar bütün ülkelerin müfredatlarına girmesi yönünde hedef koyduklarını dile getirdi.

Kurum, Türkiye'de tek kullanımlık plastiklerin kısıtlanmasıyla ilgili getirilecek düzenlemelere de değindi.

Plastik çatal, bıçak ve yemek kaplarının geri dönüştürülebilir ya da doğada yok olan ahşap ve kağıttan yapılan ürünlerle değiştirilmesini teşvik ettiklerini anlatan Kurum, bununla ilgili düzenlemenin eylül itibarıyla yayımlanacağını duyurdu.

"Uygulama COP'u"

"COP31, ortak irade ve somut sonuçlarla hatırlansın." diyen Kurum, bugüne kadar yapılan diğer toplantılarda 80'in üzerinde karar alındığını belirtti.

Bu kararlarla ilgili neticelerin uygulamalarla alındığını söyleyen Kurum, "Eğer bugün emisyon azaldıysa yapılan uygulamalarla alındı. Söylemle alınmadı veya 'O kararları yapacağız.' gibi iyi niyet temennileriyle olmuyor." değerlendirmesinde bulundu.

Kurum, "Biz burada başarıyı somut sonuçlara ve yapacağımız eylemlere indirgiyoruz." diyerek başarının eylem gündeminde belirlenen hedefler konusunda irade ortaya konulmasıyla geleceğini ifade etti.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ve COP31 Başkanı Murat Kurum, artık uygulama zamanının geldiğini belirterek, "O yüzden biz 'Uygulama COP'u' diyoruz. Aksiyon, uzlaşı ve diyalog üzerine oturtuyoruz." dedi.

Yapılan detaylı incelemeler neticesinde Saray Belediyesinin sahipsiz hayvanların toplanması, bakımı ve rehabilitasyonu konusundaki yasal yükümlülüklerini yerine getirmediğinin belirlendiği bildirilen açıklamada şunlara yer verildi:

"Vatandaşlar, muhtarlar ve resmi kurumlarca yapılan çok sayıda yazılı ve sözlü başvuruya rağmen belediyenin hiçbir toplama faaliyeti yürütmediği görülmüştür. Belediyenin sahipsiz hayvanları toplamamak için öne sürdüğü 'araç bulunmadığı' yönündeki iddiasının aksine, ilgili hizmet aracının belediyeye iade edildiği resmi tutanaklarla ispatlanmıştır. İlgili tüm tarafların ifadeleri ve somut belgeler doğrultusunda yapılan değerlendirme sonucunda, yaşanan acı olayda sorumluluğu ve ihmali bulunduğu tespit edilen Saray Belediye Başkanı Davut Acar hakkında soruşturma izni verilmiştir."

Açıklamada, Bakanlığın, vatandaşların can güvenliğini koruma ve kamu görevlilerinin sorumluluklarını eksiksiz yerine getirmesini sağlama konusundaki kararlılığını titizlikle sürdüreceği vurgulandı.

***

Bilgileri doğru kullanmak

Tartışılan hususları ele almadan önce bazı bilgileri netleştirmenin önemli olduğu anlaşılıyor. Çünkü birçok somut bilginin zaman zaman hatalı kullanıldığı gözleniyor.

Öncelikle önümüzdeki genel seçimlerin olağan tarihi 7 Mayıs 2028'dir. Bu tarihi 14 Mayıs 2028 olarak ifade etmek yanlıştır. Mevzuatımıza göre izleyen genel seçimlerin olağan tarihi Cumhurbaşkanlığı ve Meclis için birlikte yapılan son seçim tarihinin beşinci yılındaki aynı günden bir önceki pazar günüdür. Bunun sebebi beş yıllık görev süresi aşılmadan seçimlerin yapılması zorunluluğudur. En son birlikte genel seçim 14 Mayıs 2023 tarihinde yapıldığı için önümüzdeki genel seçimler de 14 Mayıs 2028 tarihinden bir önceki pazar günü olacaktır. Bu da 7 Mayıs 2028 tarihi demektir. 14 Mayıs 2028 tarihinin de pazar gününe denk gelmesi kafaları karıştırıyor olabilir ama bunun bir önemi yoktur. Genel seçimlerin "bir önceki pazar günü yapılması" kuralı sebebiyle önümüzdeki genel seçimlerin olağan tarihi 7 Mayıs 2028 Pazar günüdür.

Öte yandan önümüzdeki genel seçimler için önerdiğimiz 16 Nisan 2028 tarihi siyasi ve sosyal manasıyla bir "erken seçim" tarihi değildir. Zamanında yapılacak seçimin sadece üç hafta öne alınmasıdır. Bu öne alma TBMM'nin seçimlerin yenilenmesi kararıyla olur. Bu karar sanıldığı gibi olağan seçim gününden üç hafta önce alınmayacaktır. TBMM buna karar verirse 2028 yılında 9 ila 15 Şubat günlerinden birinde bu kararı alabilir.

Yeni sistemde seçimlerin öne alınması ilk kez gündem olmamıştır. 14 Mayıs 2023'te yapılan seçimler öne alınmış seçimlerdir. Aslında 2023'te genel seçimlerin olağan tarihi 18 Haziran 2023 Pazar günüydü. Bunun sebebi de 24 Haziran 2018'de birlikte yapılan seçimlerin beş yılının tamamlandığı 24 Haziran 2023 tarihinden bir önceki pazar gününün 18 Haziran 2023 tarihi olmasıydı. Ancak o dönem bayram ve mevsim koşulları sebebiyle genel seçimler otuz dört gün öne çekilerek 14 Mayıs 2023'te yapıldı. O dönem bu kararı Cumhurbaşkanımız Erdoğan verdi. Dolayısıyla 2023'te yaklaşık beş hafta, 2028'de üç hafta öne alınarak seçimlerin yapılması bir erken seçim değil, döneminde fakat öne alınmış seçim yapmak demektir. Elbette öne alınmış seçim de erkene alınmış bir seçimdir ama siyasi ve sosyal anlamıyla "erken seçim" değildir. Dolayısıyla özellikle parlamenter sistemin ezberleriyle üç hafta öne alınan seçim "erken seçim" sayılmaz gibi itirazların bir değeri yoktur. Zaten olağan gününden kısa süre öne alınan seçimlere kimse "erken seçim" demiyor. "Döneminde ama öne alınmış seçim" deniyor.

Diğer bir konu TBMM'nin seçimlerin yenilenmesi kararını alabilmesi için "en geç" addedilebilecek bir tarih olup olmadığı tartışmasıdır. Bu konuda seçim hukukundaki gün hesapları dışında herhangi bir kısıt yoktur. Önümüzdeki genel seçimlerin olağan tarihi 7 Mayıs 2028 Pazar günü olduğu için bu tarihe göre seçim takviminin başlangıcı 10 Mart 2028 günü olacaktır. Teknik tartışmalar bir yana TBMM 10 Mart 2028 tarihinden önce ve öne alınacak seçim tarihinin takvimini de gözeterek uygun bir günde seçimlerin yenilenmesi kararı alabilir. Başka da bir süre kısıtı yoktur.

Elbette Değerli Büyüğümüz Sayın Bahçeli'nin genel seçimler için önerdiğimiz 16 Nisan 2028 tarihine ilişkin derin manalar içeren destekleyici görüşünün kıymeti tartışılamaz. "Seçimin zamanında yapılmasıyla önerilen 16 Nisan 2028 tarihi arasında saat farkı bile yoktur." mealindeki kararlı cevabı konuya son noktayı koyan bir yaklaşımdır.

Seçimin kısa süre öne alınması Anayasal bir imkan olmasına rağmen bu durumu hile diye ifade etmek ise başlı başına bir kara propagandadır. 2023 genel seçimleri de öne alındı. Bir anayasal hile tartışması da söz konusu olmadı. Anayasa'da açıkça "Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde, Cumhurbaşkanı bir defa daha aday olabilir" hükmü vardır. Bu hükmün devreye girmesi, hiçbir şarta veya hiçbir dış sebebe bağlanmamıştır. Sadece TBMM'nin iradesi gerekli ve yeterlidir. Anayasal durum bu kadar açıkken anayasal hileden söz etmek tam bir demagojidir.

İstisnai adaylığın anlamı nedir?

Anayasada Cumhurbaşkanlığı için iki dönem görev yapma kuralı vardır. Bu kuralın bir istisnası vardır. O da bir Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis seçimlerin yenilenmesi kararı alırsa iki dönem Cumhurbaşkanlığı yapan kişi üçüncü dönem de Cumhurbaşkanı adayı olabilir. İşte bu sebeple bu duruma istisnai adaylık denir. Yani burada hukuksal bir istisna vardır. İstisnai adaylığın istisnai pratik konularla hiçbir ilgisi yoktur. Hukuksal kural iki dönem görev yapmaktır. Bunun hukuksal istisnası ikinci dönemde Meclisin seçimlerin yenilenmesi kararı alması halinde üçüncü kez aday olma imkanıdır. Üçüncü kez aday olan kişi seçilirse üçüncü kez Cumhurbaşkanlığı yapabilir. Durum bundan ibarettir.

Dolayısıyla istisnai adaylık istisnai şartlar gerektirmez. Sadece TBMM'nin Anayasa'da yer alan iki dönem kuralının istisnası olan hükmü işletmesi gerekir. TBMM'nin bu hükmü işletmesi için hiçbir koşula veya istisnai şarta ihtiyaç yoktur.

Anayasa'da yer alan istisna hükmü ile yani hukuksal istisna ile sosyal, siyasal, ekonomik pratiklerde ortaya çıkabilecek istisnai durumları karıştırmak doğru değildir.

Anayasanın hiçbir hükmünde bir Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclisin seçimlerin yenilenmesi kararı alması istisnai şartlara bağlanmamıştır. Anayasa'da böyle yorumlanacak bir hüküm veya bu manaya gelecek bir düzenleme de yoktur. Buna rağmen salt adaylık imkanının iki dönem kuralının istisnası olması yani hukuksal bir istisnadan doğması sebebiyle istisnai adaylık olarak adlandırılmasından yola çıkarak bu istisnai adaylıksa o zaman istisnai şartlar gerekir gibi bir sonuca varmak fikri zafiyet olur. Özetle istisnai adaylık hükmü ile istisnai durum olgusunu birbirine karıştırmamak gerekir.

Elbette Meclis bazen sosyal, siyasal, ekonomik sebeplerle veya yürütme ve meclis arasında ortaya çıkan çatışmaları çözmek için de istisnai adaylık hükmünü işletebilir ama bu dış sebepler hükmün işletilmesinin ön şartı değildir. Meclis hiçbir dış sebep olmadan da bu hükme göre karar alabilir.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın son kez aday olması

Açıklamalara göre vakti gelince örneğin Şubat 2028'in ilk yarısının son günlerinde Cumhurbaşkanı Erdoğan'a adaylık imkanı veren Anayasa hükmü TBMM'de hiçbir dış sebep olmadan işletilebilir. O noktada salt Cumhurbaşkanı Erdoğan'a adaylık imkanı geliyor diye buna karşı çıkanlar olursa bunların tutumu demokratik rekabetten, demokratik yarıştan kaçmak anlamına gelir. Madem muhalefetin Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı sandıkta yenme hedefi var veya bu hedefi koydular o zaman demokrat davranmaları ve demokratik rekabete alan açmaları gerekir.

Cumhur İttifakı önümüzdeki genel seçimlerde Cumhurbaşkanı adayının Cumhurbaşkanımız Erdoğan olduğunu açık ve kesin bir şekilde ilan ettiği için artık muhalefetin netleştirmesi gereken konu bellidir. Muhalefet 2028 yılında zamanında yani döneminde yapılacak ama kısa bir süre öne alınacak seçimde Cumhurbaşkanı Erdoğan'la bir kez daha demokratik yarışa girecek mi yoksa demokratik rekabetten kaçacak mı? Makul olan odur ki demokratik yarıştan ve rekabetten yana olan hiç bir siyasi parti ve siyasi mecra kaçmayı tercih etmez. Ayrıca Türkiye seçmeni Anayasal imkan olmasına rağmen Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın aday olarak önüne gelmesine engel olan siyasi aktörleri de affetmez.

Tüm bu nedenlerle önümüzdeki genel seçimlerin 2028 yılında zamanında yani döneminde ama kısa bir süre öne alınarak yapılacağı güçlü bir şekilde öngörülebilir. Bu öne alma da Cumhur İttifakının adayı olarak ilan edilen Cumhurbaşkanımız Erdoğan'a Anayasa'nın istisnai hükmü gereği son kez aday olma imkanı verecektir.

Önceki yazıda vurguladığımız gibi burada konu yalnızca adaylık değildir. Türkiye'nin Terörsüz Türkiye sürecini, savunma sanayisindeki atılımlarını, enerji yatırımlarını, bölgesel güç konumunu ve tam bağımsızlık pozisyonunu kalıcı hale getirecek istikrarlı bir yönetim iradesinin sürdürülmesi için Cumhurbaşkanı Erdoğan'a adaylık imkanı verilmesidir. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın son kez adaylığı ve seçilmesi halinde son dönem görev yapması, Türkiye Yüzyılı hedeflerine ulaşılması ve kurumsallaşmanın tamamlanması perspektifi içinde değerlendirilmelidir.

[Mehmet Uçum, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekilidir.]

Hükmedilen tutarın ödenmesine ilişkin alacaklı veya vekilinin idareye yazılı şekilde banka hesap numarasını bildirerek yapacağı başvuru tarihinden itibaren en geç 1 ay içinde ilamda belirtilen alacağın ilamda belirtildiği şekilde varsa ödeme tarihine kadar işleyecek faizi ve diğer ferileriyle birlikte ödenmediği takdirde ilamlı icra takibi yapılabilecek. Bu başvuru yapılmaksızın doğrudan doğruya ilamlı icra yoluna başvurulamayacak.

Kanun'daki diğer bir değişiklikle, tüm maliklerin miras yoluyla edindikleri ve mirasçılar dışında üçüncü kişilerin mülkiyet hakkının bulunmadığı taşınmazlar bakımından ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmesi halinde yapılacak açık artırmalarda birinci artırma sadece malik olan mirasçılar arasında yapılacak. Sadece malik olan mirasçılar arasında yapılacak bu artırma usulü bir defaya mahsus olmak üzere uygulanacak.

Elektronik satış portalında yapılacak ilanda da düzenlemelere gidilecek. Buna göre, elektronik satış portalında yapılacak ilanda satış talep eden ve artırmaya katılmak isteyen alacaklı, en geç artırma süresinin bitiminden önceki iş günü mesai bitimine kadar satışı yapan icra dairesine müracaat etmesi halinde alacağın teminatı karşıladığı miktar kadar kendisinden teminat alınmayacağı, açık artırmalarda Hazine'nin teminat göstermekten muaf olduğu belirtilecek.

Ayrıca söz konusu ilanda elektronik satış portalında verilecek tekliflerin haczedilen malın muhammen kıymetinin yüzde 50'si, ortaklığın satış suretiyle giderilmesinde birinci artırmanın sadece malik olan mirasçılar arasında yapıldığı durumlarda muhammen kıymetin yüzde 100'ü, ikinci artırmada ise muhammen kıymetin yüzde 50'si ile o malla güvence altına alınan ve satış isteyenin alacağına rüçhanı olan alacakların toplamından hangisi fazla ise bu miktarı ve ayrıca bu miktara ilave olarak paraya çevirme ve paylaştırma masraflarını geçmesi gerektiği yer alacak.

İlanda, ihale alıcısının en yüksek teklifi verip de süresi içinde ihale bedelini yatırmaması halinde, alınan teminatın iade edilmeyip öncelikle satış masraflarından mahsup edileceği, kalan miktarın icra dosyaları bakımından alacaklarına mahsuben hak sahiplerine ödeneceği, süresi içinde ihale bedelini yatırmayan ihale alıcısının satış isteyen alacaklı olması durumunda, muhammen bedelin yüzde 10'unun kendi alacağından mahsup edileceği ve bu satış için yapılan masrafın kendisi üzerinde bırakılarak borçluya yüklenmeyeceği, ortaklığın satış suretiyle giderilmesinde en yüksek teklifi verip de ihale bedelini süresi içinde yatırmayan ihale alıcısından alınan teminatın kendisine iade edilmeyerek satış masrafları mahsup edildikten sonra paydaşlara payları oranında ödeneceği, süresi içinde ihale bedelini yatırmayanın paydaş olması durumunda ise alınan teminatın tamamının diğer pay sahiplerine payları oranında ödeneceği, ayrıca en yüksek teklifi verip de süresi içinde ihale bedelini yatırmayan ihale alıcısına teklif ettiği bedelin yüzde 5'i oranında satışı yapan icra dairesince veya satış memurunca idari para cezası verileceği, verilen bu cezanın Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uyarınca tahsili için tahsil dairesine bildirileceği de bulunacak.

Noterlik Kanunu'ndaki değişiklikle, noterlik evrak ve defterleri, mahkeme, sulh ceza hakimliği ve cumhuriyet başsavcılıklarınca veya resmi daireler tarafından yahut konusu da belirtilmek suretiyle noterlikte soruşturmaya yetkili kılınan kimselerce incelenebilecek.

Mahkeme, sulh ceza hakimliği veya cumhuriyet başsavcılığı tarafından noterlik evrakının aslının istenmesi halinde ilgili noter, evrakın bir örneğini çıkarıp aslına uygunluğunu onaylayacak. Noter, onayladığı örneği yerinde saklayacak ve evrakın aslını ilgili merciye gönderecek.

Mahkeme, sulh ceza hakimliği, cumhuriyet başsavcılığı veya soruşturmaya yetkili kılınan resmi daire tarafından noterlik evrakının onaylı bir örneğinin istendiği durumlarda, noter istenilen evrakın aslını elektronik ortamda taramak ve güvenli elektronik imzayla imzalamak suretiyle oluşturduğu onaylı örneği ilgili merciye elektronik ortamda iletecek. Elektronik ortamda gönderme imkanı bulunmayan durumlarda evrakın aslına uygunluğunu onaylayarak onaylı örneği ilgili merciye gönderecek. Yapılan işlemler için yevmiye numarası verilmeyecek, posta masrafı ve yol masrafı hariç olmak üzere harç, vergi, değerli kağıt ücreti dahil herhangi bir ücret alınmayacak.

Danıştay Kanunu'ndaki değişiklikle, 2016'dan itibaren 10 yıl içinde Danıştay'daki daire sayısının 10'a düşürülmesine yönelik 23 Temmuz 2026'da sona erecek süre 4 yıl daha uzatılacak. Ayrıca Danıştay daire sayısının azalmayacak olması dolayısıyla boşalan her 2 üyelik için bir üye seçimi yapılması uygulamasından da 23 Temmuz 2030'a kadar vazgeçilecek.

İdare mahkemelerinde tek hakimle çözümlenecek davalar

Teklifle, Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'da düzenlemeye gidiliyor. Buna göre, idare mahkemelerinde tek hakimle çözümlenecek davaların kapsamı genişletilecek.

Düzenleyici işlemlere karşı açılanlar hariç, konusu 486 bin lirayı aşmayan idari işlemlere karşı açılan iptal davaları ve tam yargı davaları, ilköğretim, ortaöğretim ve yükseköğretim öğrencileri hakkında tesis edilen uzaklaştırma ve ilişik kesme sonucunu doğuranlar hariç disiplin cezası ile sınıf geçme, not tespiti, yurt, kredi ve burs işlemlerine karşı açılan davalar, kamu görevlileri hakkında tesis edilen geçici görevlendirme, yolluk, lojman ve izin işlemlerine karşı açılan davalar, kamu görevlilerine verilen uyarma cezasına karşı açılan davalar, mesleki faaliyeti geçici veya sürekli olarak engelleyenler hariç olmak üzere kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının üyeleri hakkında verdiği disiplin cezalarına karşı açılan davalar, 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun'un uygulanmasından doğan davalar, idare mahkemesi hakimlerinden biri tarafından çözümlenecek. Ayrıca 486 bin lirayı aşmayan davalar, vergi mahkemesi hakimlerinden biri tarafından karara bağlanacak.

İdari Yargılama Usulü Kanunu'ndaki değişiklikle, bölge idare mahkemesi, ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin yaptığı inceleme sonunda, kararı hukuka uygun bulursa, kararın sonucu hukuka uygun olmakla birlikte gösterilen gerekçeyi doğru bulmaz veya eksik bulursa kararın gerekçesini değiştirerek, karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak istinaf başvurusunun reddine karar verecek.

Bölge idare mahkemesi, ilk inceleme üzerine verilen kararlar ile usule ilişkin verilen diğer nihai kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulması, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hakim tarafından bakılmış olması, dilekçenin reddine karar verilmesi gerekirken bu karar verilmeksizin dava hakkında karar verilmesi, dosyanın eksik veya yanlış hasımla tekemmül ettirilerek karar verilmesi, talep hakkında karar verilmemesi yahut eksik hükümle karar verilmesi, keşif veya bilirkişi incelemesi yaptırılması gerektiği halde yaptırılmadan karar verilmesi, duruşma yapılması gerektiği halde duruşma yapılmadan karar verilmesi hallerinde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine kesin olarak karar verecek.

Ancak bölge idare mahkemesi, keşif veya bilirkişi incelemesi yaptırılması ile duruşma yapılması gerektiği halde duruşma yapılmadan karar verilmesi hallerinde eksikliği kendisi gidererek karar verebilecek. Bu düzenlemeler dışında kararın kaldırılarak dosyanın, kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilemeyecek.

İdari Yargılama Usulü Kanunu'ndaki diğer bir düzenlemeyle, temyizle ilgili belirlenen davalar dışında kalan davalarda bölge idare mahkemesinin istinaf kanun yolu incelemesinde ilk derece mahkemesi kararını kaldırması üzerine yeniden verdiği kararlar, tebliğinden itibaren 30 gün içinde Danıştay'da temyiz edilebilecek. Ancak idare ve vergi mahkemelerinde tek hakimle görülen davalarda, Çiftçi Mallarının Korunması Hakkında Kanun'un uygulanmasından kaynaklanan davalarda, Taşınmaz Mal Zilyedliğine Yapılan Tecavüzlerin Önlenmesi Hakkında Kanun'un uygulanmasından kaynaklanan davalarda, Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun uygulanmasından kaynaklanan davalarda, sadece vekalet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin verilen kararlarda kaldırma kararı üzerine yeniden bir karar verilmiş olsa dahi temyiz yoluna başvurulamayacak.

Konusu 270 bin lirayı aşıp 920 bin lirayı aşmayan vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan ve istinaf kanun yolu incelemesinde kaldırma kararı üzerine yeniden karar verilen davaların temyiz edilmesine ilişkin hüküm yürürlükten kaldırılacak.

Adli Tıp Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'daki değişiklikle, adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeliklerine atanmak için en az tıpta veya diş hekimliğinde uzmanlık belgesi ya da alanında doktora derecesi almış olmak şartı aranacak. Adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeleri ile adli tıp grup başkanları ve adli tıp ihtisas dairesi başkanlarının görev süresi 4 yıl olacak. Yeni atanan veya görevlendirilenler göreve başlayıncaya kadar süresi dolanların görevi devam edecek.

Hakim ve savcı yardımcılarının eğitim süreçleri

Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararları doğrultusunda Hakimler ve Savcılar Kanunu'nda yapılan düzenlemeyle, adli yargı hakim ve savcı yardımcıları ile idari yargı hakim yardımcılarına, ilgisine göre, Anayasa ve insan hakları hukuku, ceza hukuku, özel hukuk, idare hukuku, vergi hukuku ve usul hukuku alanları ile duruşma yönetimi, karar ve gerekçeli karar yazımı, adalet hizmetlerinin yönetimi ve denetimi, uluslararası kuruluşlar ve sözleşmeler, sık karşılaşılan davalar ve kişisel gelişim konularında eğitim verilecek. Yazılı sınavlarda eğitim verilen konulardan soru sorulacak ve 100 tam puan üzerinden değerlendirilecek. Sonuçlar yazılı sınav kurulunca tutanağa bağlanacak ve Türkiye Adalet Akademisine teslim edilecek.

Sözlü sınavda hakim ve savcı yardımcısının, eğitim konularına ilişkin mevzuat, içtihat ve uygulama bilgisi, mesleki yeterliliği, hukuki meseleleri kavrama, çözme ve ifade etme yeteneği, özgüveni, temsil kabiliyeti ve davranışlarının mesleğe uygunluğu, Türkçeyi etkin bir şekilde kullanma becerisi ile genel kültür ve yetenek düzeyi değerlendirilecek.

Hakimler ve Savcılar Kanunu'ndaki diğer bir düzenlemeyle, hakimlik ve savcılık mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulması halinde uyarma cezası verilecek.

Taşınmazların satılmasını içeren hüküm

Kamuoyunda "12. Yargı Paketi" olarak bilinen teklifle, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda, Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un "Kanuni Faiz"e ilişkin maddesi yeniden düzenleniyor. Buna göre, Türk Borçlar Kanunu ile Türk Ticaret Kanunu'na göre faiz ödenmesi gereken hallerde, miktarı sözleşme ile tespit edilmemişse bu ödeme yıllık, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde 80'i üzerinden yapılacak. Söz konusu oran, 30 Haziran günü önceki yılın 31 Aralık günü uygulanan reeskont oranından 5 puan veya daha çok farklı ise yılın ikinci yarısında 30 Haziran günü belirlenen oranın yüzde 80'i geçerli olacak.

Düzenlemeyle, Türk Medeni Kanunu'nun taşınırların satılmasını içeren hükmünde değişikliğe gidiliyor. Buna göre, vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'ne entegre elektronik satış portalında açık artırma ile satılacak. Bu hüküm, düzenlemenin yayımı tarihinden itibaren 3 ay sonra yürürlüğe girecek.

Kanun'un taşınmazların satılmasını içeren hükmünde yapılan değişikliğe göre, satış, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'ne entegre elektronik satış portalında açık artırmayla yapılacak ve ihale, vesayet makamının onamasıyla tamam olacak. Onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak 10 gün içinde verilmesi gerekecek. Bu hüküm de düzenlemenin yayımı tarihinden itibaren 3 ay sonra yürürlüğe girecek.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "genetik inceleme sonuçlarının gizliliği"ni içeren hükmünde değişikliğe gidiliyor. Buna göre, inceleme sonuçları kimlik bilgilerinden arındırılmış şekilde mahsus bir sisteme kaydedilecek ve bir örneği dosyasında delil olarak saklanmak üzere soruşturma veya kovuşturma makamına gönderilecek. Sisteme kaydedilen ve dosyada delil olarak saklanan bilgiler, kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz süresinin dolması, itirazın reddi, beraat veya ceza verilmesine yer olmadığı kararının verilip kesinleşmesi hallerinde derhal, diğer hallerde mahkeme kararının kesinleşmesinden itibaren 20 yıl geçmesiyle cumhuriyet savcısının huzurunda yok edilecek ve bu husus dosyasında muhafaza edilmek üzere tutanağa geçirilecek.

Bilgisi sisteme kaydedilen kişi bu süre içinde kişisel verinin saklanmasını gerektiren amacın ortadan kalkması veya haklı bir nedenin bulunması halinde hakim veya mahkemeden bu bilgilerin silinmesini talep edebilecek.

Bu hüküm uyarınca sisteme kaydedilen bilgiler, yürütülmekte olan bir soruşturma veya kovuşturma kapsamında maddi gerçeğin ortaya çıkarılması amacıyla mahkeme, hakim veya cumhuriyet savcısı kararıyla kullanılabilecek.

Sisteme kaydedilen bilgiler, yürütülmekte olan bir soruşturma veya kovuşturma kapsamında maddi gerçeğin ortaya çıkarılması amacıyla mahkeme, hakim veya cumhuriyet savcısı kararıyla kullanılabilecek. Mahkeme veya hakim kararlarına karşı itiraz yoluna, cumhuriyet savcısının kararına karşı ise sulh ceza hakimliğine başvurulabilecek.

İnceleme sonuçlarının mahsus sistemde kaydedilmesi, saklanması ve imhası ile bu kayıtlardan yararlanmaya ilişkin esas ve usuller, Adalet ve İçişleri bakanlıklarınca müştereken çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek.

Çözümü yapılan metinler derhal imha edilecek

Teklifle, Kanun'un "Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde arama, kopyalama ve el koyma" hükmünde değişikliğe gidiliyor. Buna göre, bir suç dolayısıyla yapılan soruşturmada somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı ve başka surette delil elde etme imkanının bulunmaması halinde, hakim veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde cumhuriyet savcısı tarafından şüphelinin kullandığı bilgisayar ve bilgisayar programları ile bilgisayar kütüklerinde arama yapılmasına, bilgisayar kayıtlarından kopya çıkarılmasına, bu kayıtların çözülerek metin haline getirilmesine karar verilecek.

Cumhuriyet savcısı tarafından verilen kararlar, 24 saat içinde hakim onayına sunulacak. Hakim, kararını en geç 24 saat içinde verecek. Sürenin dolması veya hakim tarafından aksine karar verilmesi halinde çıkarılan kopyalar ve çözümü yapılan metinler derhal imha edilecek.

Bilgisayar, bilgisayar programları ve bilgisayar kütüklerine şifrenin çözülememesinden dolayı girilememesi veya gizlenmiş bilgilere ulaşılamaması ya da işlemin uzun sürecek olması halinde çözümün yapılabilmesi ve gerekli kopyaların alınabilmesi için bu araç ve gereçlere el konulabilecek.

Şifrenin çözümünün yapılması ve gerekli kopyaların alınması halinde, el konulan cihazlar gecikme olmaksızın iade edilecek. Bilgisayar veya bilgisayar kütüklerine el koyma işlemi sırasında sistemdeki bütün verilerin yedeklemesi yapılacak.

Alınan yedekten bir kopya çıkarılarak şüpheliye veya müdafiye verilecek ve bu husus tutanağa geçirilerek imza altına alınacak.

Bilgisayar veya bilgisayar kütüklerine el koymaksızın da sistemdeki verilerin tamamının veya bir kısmının kopyası alınabilecek. Kopyası alınan veriler kağıda yazdırılarak bu husus, tutanağa kaydedilecek ve ilgililer tarafından imza altına alınacak.

Bu tedbirin uygulanması suretiyle elde edilen veriler, adli emanette saklanacak ve korunması için gerekli tedbirler alınacak. Bu veriler, kovuşturmaya yer olmadığı kararı veya mahkeme kararının kesinleşmesinden itibaren 15 yıl sonunda cumhuriyet savcısının huzurunda yok edilecek ve bu husus, dosyasında muhafaza edilmek üzere tutanağa geçirilecek. İlgililer, bu süre içinde verilerin saklanmasını gerektiren amacın ortadan kalkması veya haklı bir nedenin bulunması halinde hakim veya mahkemeden verilerin silinmesini talep edebilecek.

Hükmün açıklanması ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Hükmün açıklanması ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması" düzenlemesinde yapılan değişikliğe göre, sanığa yüklenen suçtan dolayı yapılan yargılama sonunda hükmolunan ceza, 2 veya daha az süreli hapis veya adli para cezası ise mahkemece hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilecek. Uzlaşmaya ilişkin hükümler saklı olacak. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması, müsadereye ilişkin hükümler hariç, kurulan hükmün sanık hakkında bir hukuki sonuç doğurmamasını ifade edecek.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilmesi için sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkum olmamış bulunması, mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılması, suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi gerekecek.

Açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen hükümde mahkum olunan hapis cezası ertelenemeyecek ve kısa süreli olması halinde seçenek yaptırımlara çevrilemeyecek.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının verilmesi halinde sanık, 5 yıl süreyle denetime tabi tutulacak. Denetim süresi içinde kişi hakkında kasıtlı bir suç nedeniyle bir daha hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilemeyecek. Bu süre içinde bir yıldan fazla olmamak üzere mahkemenin belirleyeceği süreyle, sanığın denetimli serbestlik tedbiri olarak, bir meslek veya sanat sahibi olmaması halinde, meslek veya sanat sahibi olmasını sağlamak amacıyla bir eğitim programına devam etmesine, bir meslek veya sanat sahibi olması halinde, bir kamu kurumunda veya özel olarak aynı meslek veya sanatı icra eden bir başkasının gözetimi altında ücret karşılığında çalıştırılmasına, belli yerlere gitmekten yasaklanmasına, belli yerlere devam etmek hususunda yükümlü kılınmasına ya da takdir edilecek başka yükümlülüğü yerine getirmesine karar verilebilecek. Denetim süresi içinde dava zaman aşımı duracak.

Belirtilen koşulu derhal yerine getiremediği takdirde sanık hakkında mağdura veya kamuya verdiği zararı denetim süresince aylık taksitler halinde ödemek suretiyle tamamen gidermesi koşuluyla da hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilebilecek.

Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmediği ve denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere uygun davranıldığı takdirde açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılarak davanın düşmesi kararı verilecek.

Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere aykırı davranması halinde mahkeme hükmü açıklayacak. Ancak mahkeme, kendisine yüklenen yükümlülükleri yerine getiremeyen sanığın durumunu değerlendirerek cezanın yarısına kadar belirleyeceği bir kısmının infaz edilmemesine ya da koşullarının varlığı halinde hükümdeki hapis cezasının ertelenmesine veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine karar vererek yeni bir mahkumiyet hükmü kurabilecek. Açıklanan veya yeni kurulan hükme itiraz edilebilecek. İtiraz mercisi ancak bu fıkradaki koşullarla sınırlı olarak bir değerlendirme yapabilecek.

Kanun'da yer alan istinaf yoluna başvurulamayacağına ilişkin hükümleri saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına karşı istinaf yoluna başvurulabilecek.

Bölge adliye mahkemesi tarafından verilen kararlar hakkında kanunda yer alan temyize ilişkin hükümler uygulanacak.

Kanun'da yer alan istinaf yoluna başvurulamayacağına ilişkin hükümleri saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının ilk derece mahkemesi sıfatıyla bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay tarafından verilmesi halinde temyiz yoluna gidilebilecek. İstinaf ve temyiz yolunda karar ve hüküm, usul ve esasa ilişkin hukuka aykırılıklar yönünden incelenecek.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı, bunlara mahsus bir sisteme kaydedilecek. Bu kayıtlar ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak cumhuriyet savcısı, hakim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde bu hükümde belirtilen amaç için kullanılabilecek.

Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin hükümler, işkence ve eziyet suçları ile kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği ve Anayasa'nın "Kişinin dokunulmazlığı, maddi ve manevi varlığı" başlıklı 17. maddesi kapsamında kötü muamele kabul edilebilecek suçlar hakkında uygulanmayacak.

Ceza Muhakemesi Kanunu'nda değişikliğe gidiliyor

Kamuoyunda "12. Yargı Paketi" olarak bilinen teklifle, Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı doğrultusunda, Ceza Muhakemesi Kanunu'nda değişikliğe gidiliyor. Buna göre, kaçak sanık hakkında kovuşturma yapılabilecek ancak daha önce sorgusu yapılmamış ise mahkumiyet ve ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemeyecek. Güvenlik tedbirine karar verilmesi halinde kaçak sanık, savunma hakkını kullanmak istediğini belirterek bizzat hazır bulunmak kaydıyla yargılamanın yenilenmesini talep edebilecek.

Yargıtay ceza dairelerinin yargı yeri belirlenmesi ve görevsizlik kararları hariç olmak üzere tüm kararlarına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, resen veya istem üzerine, dosyanın kendisine teslim edildiği tarihten itibaren 3 ay içinde Ceza Genel Kuruluna itiraz edebilecek. Sanığın lehine itirazda süre aranmayacak. İstem, sanık veya sanık adına kanun yoluna başvurma hakkı olanlar ile katılan, katılma isteği karara bağlanmamış ya da katılan sıfatını alabilecek surette suçtan zarar görmüş bulunanlar tarafından yapılacak.

Teklifle, Türk Borçlar Kanunu'nda yapılan değişikliğe göre, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ile ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar nedeniyle, zarar görenin veya destekte bulunan kişinin kazancının bilindiği döneme ilişkin hesaplanan tazminat miktarının toplamına haksız fiil veya zarar doğuran olayın meydana geldiği tarihten, zarar görenin veya destekte bulunan kişinin kazancının bilinemediği döneme ilişkin hesaplanan tazminat miktarının toplamına ise karar tarihinden itibaren kanuni faiz işletilecek.

Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ile ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplara bağlı tazminatlar için ifa amacıyla tahkikat başlayıncaya kadar ödenen bedel, ödeme tarihine göre belirlenecek tazminat miktarından oransal olarak mahsup edilecek.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na yönelik değişiklikler

Teklif, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'ndaki "Belirsiz alacak davası" başlıklı hükmü yürürlükten kaldırıyor.

Alacağın sadece bir kısmının dava edildiği durumlarda talep konusu, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın tahkikatın sona ermesine kadar artırılabilecek. Bu durumda zamanaşımı, artırılan kısım bakımından da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılacak.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda yapılan değişikliğe göre, duruşmalar arasındaki süre 3 aydan daha uzun olamayacak. İşin niteliği gereği bilirkişi incelemesinin uzaması veya istinabe yoluyla tahkikat işlemlerinin yürütülmesi gibi zorunlu hallerde, hakim gerekçesini belirterek daha uzun bir süre belirleyebilecek.

Ses ve görüntü nakledilmesi yoluyla bulundukları yerden duruşmaya katılmasına karar verilenler hakkında, ikrar, yeminin edası, davanın geri alınmasına muvafakat, davadan feragat, davayı kabul ile sulh olma halleri hariç olmak üzere, elle atılan imzaya ilişkin hükümler uygulanmayacak. Bu hüküm, düzenlemenin yayımı tarihinden itibaren 3 ay sonra yürürlüğe girecek.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Kanun'un "Davaların birleştirilmesi" başlıklı hükmünde yapılan değişikliğe göre, ilk davanın açıldığı mahkeme birleştirme kararının kesinleşmesinden itibaren bununla bağlı olacak.

Teklife göre, aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde görülmekte olan davalar yönünden verilen birleştirme kararına karşı sadece istinaf yoluna başvurulabilecek. İlk derece mahkemelerince verilen ayırma kararlarına karşı istinaf yoluna, bölge adliye mahkemelerinin birleştirme ve ayırma kararları hakkında ise temyiz yoluna, ancak hükümle birlikte gidilebilecek. Bu husus tek başına, bölge adliye mahkemesinde hükmün kaldırılarak esastan incelenme, Yargıtay'da ise bozma sebebi teşkil etmeyecek.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Kanun'da yapılan değişiklikle, bölge adliye mahkemesinin yaptığı inceleme sonucunda istinaf başvurusunun kısmen veya tamamen kabul edilerek yeniden esas hakkında verilen karar, miktar veya değeri itibarıyla ilgili hükümde belirtilen parasal sınırın üzerinde olması halinde temyiz edilebilecek. Bu kararın, miktar veya değerinin belirtilen parasal sınırı geçmemesi halinde temyiz yoluna başvurulamayacak.

Geçiş hükümleri

Kanun teklifiyle geçiş hükümleri de düzenleniyor. Buna göre, İcra ve İflas Kanunu'nda yer alan ve düzenlemeyle belirtilen taşınmazlara yönelik hükümdeki değişiklikler, teklifin yürürlüğe girdiği tarihten önce ilanı yapılmış açık artırmalar hakkında uygulanmayacak, değişiklikten önceki hükümlerin uygulanmasına devam edilecek.

Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'daki idare mahkemeleri hakimlerine yönelik hüküm, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra açılan davalar bakımından uygulanacak.

İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda değişikliğe gidilen Danıştay'a temyiz başvurusuna ilişkin hüküm, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra bölge idare mahkemelerince verilen kararlar hakkında uygulanacak. Bu tarihten önce bölge idare mahkemelerince verilen kararlar hakkında, bu düzenlemeyle yapılan değişikliklerden önceki hükümler geçerli olacak.

Adli Tıp Kurumu ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'daki değişiklikle adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeliklerine atanmak için gereken şartların düzenlenmesine ilişkin hükümde, görev süresi belirlenen adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeleri ile adli tıp grup başkanları ve adli tıp ihtisas dairesi başkanlarından kanun teklifinin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla 4 yıl veya daha fazla süreyle görev yapmış olanların görevleri sona erecek, 4 yıldan daha az süreyle görev yapmış olanlar kalan süreyi tamamlayacak. Bu hüküm kapsamında görev süresi sona erenler, yerlerine atama veya görevlendirme yapılıncaya kadar görevine devam edecek.

Türk Medeni Kanunu'nda vasinin görevleri arasında yer alan taşınırların ve taşınmazların satışına yönelik hükümler, açık artırma suretiyle satışına karar verilip de bu değişikliklerin yürürlüğe girdiği tarihten önce ilanı yapılmış açık artırmalar hakkında uygulanmayacak. Bu açık artırmalar bakımından değişiklikten önceki hükümlerin uygulanmasına devam edilecek.

Ceza Muhakemesi Kanunu'nda Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı'nın itiraz yetkisine yönelik düzenleme, hükmün yürürlüğe girdiği tarihten sonra teslim edilen dosyalar hakkında uygulanacak, yürürlüğe girdiği tarihten önce teslim edilmiş olan dosyalar hakkında önceki hükümlerin uygulanması sürdürülecek.

Türk Borçlar Kanunu'nda tazminata yönelik düzenleme, söz konusu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra meydana gelen haksız fiiller veya zarar doğuran olaylar hakkında uygulanacak. Bu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce meydana gelen haksız fiiller veya zarar doğuran olaylar bakımından değişiklikten önceki hükümlerin uygulanmasına devam edilecek.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda belirsiz alacak davasına ilişkin yürürlükten kaldırılan hüküm, yürürlükten kaldırılma tarihinden önce açılan davalar bakımından uygulanacak.

"IBAN düzenlemesi" ihdas edildi

Komisyonda AK Parti ve MHP'nin kabul edilen önergesiyle teklife, kamuoyunda "IBAN mağdurları" olarak bilinen haksız menfaat için banka hesap bilgilerini başkalarıyla paylaşanlarla ilgili yeni madde ihdas edildi. Buna göre, Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) nitelikli dolandırıcılığa yönelik 158. maddesine fıkra eklenecek.

Dolandırıcılık ile nitelikli dolandırıcılık suçlarına iştirakin, kendisine veya başkasına haksız bir menfaat sağlamak amacıyla, kendisine veya başkasına ait bankaya veya kredi kartı gibi ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcıları veya kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdinde bulunan hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgileri veya araçları başkasına vermek fiili ile sınırlı olması halinde verilecek ceza yarı oranında indirilecek.

Komisyonda kabul edilen önergeyle düzenlenen geçiş hükümlerine göre, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılıktan haklarında hüküm verilmiş olup da dosyası kanun yolu incelemesinde bulunan sanıklardan eklenen fıkranın uygulanacağı sanıkların bölge adliye mahkemeleri ceza dairelerinde bulunan dosyaları hakkında bozma kararı verilecek ve dosya ilk derece mahkemelerine gönderilecek. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığında bulunan dosyalar ise gelişlerindeki usule uygun olarak ilk derece mahkemelerine iletilecek.

Düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılıktan haklarında hüküm verilmiş olup da dosyası infaz aşamasında olan ve haklarında TCK'nin etkin pişmanlığa ilişkin 168. maddesi uygulanmamış hükümlülerden eklenen fıkranın uygulanacağı hükümlüler, mağdurun uğradığı zararı mahkemece yapılacak ihtardan itibaren 6 ay içinde aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi halinde TCK'nin 168. maddesinin ikinci fıkrasındaki "Etkin pişmanlığın kovuşturma başladıktan sonra ve fakat hüküm verilmezden önce gösterilmesi halinde, verilecek cezanın yarısına kadarı indirilir" hükmünden faydalanabilecek. Bu süre içinde mağdurun zararı tamamen giderilinceye kadar, fıkra uyarınca infazın ertelenmesine veya durdurulmasına karar verilemez. Bu hükümler, kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla hüküm verilmiş olup da kanun yoluna başvurulmaması sebebiyle kanunun yürürlüğe girmesinden sonra kesinleşen hükümler bakımından da uygulanacak.

AK Parti'nin kabul edilen önergesiyle, bölge adliye mahkemelerinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla verdiği kararlar hariç olmak üzere, ilk derece mahkemelerinin sadece görevsiz veya yetkisiz olduğu gerekçesiyle bozma kararı verilemeyeceğine yönelik düzenleme tekliften çıkarıldı.

“Organize dolandırıcılıkla mücadelemizde en küçük bir geri adım söz konusu değildir”

Teklife ihdas edilen maddeyle ilgili açıklamalarda bulunan TBMM Adalet Komisyonu Başkanı ve AK Parti İstanbul Milletvekili Cüneyt Yüksel, sosyal medya ve dijital platformlarda "hesabını kirala, IBAN'ını paylaş, komisyon kazan" gibi vaatlerle vatandaşların banka hesaplarının suç gelirlerinin aktarılmasında kullanılabildiğini ifade etti.

Bu yöntemlerden en fazla etkilenen kesimlerin başında gençlerin geldiğini vurgulayan Yüksel, kolay kazanç vaadi veya hukuki sonuçların yeterince öngörülememesi nedeniyle bazı gençlerin banka hesaplarını suç örgütlerinin kullanımına açabildiğini, bunun sonucunda eğitim ve meslek hayatlarını etkileyebilen ağır hukuki sonuçlarla karşılaşabildiklerini belirtti.

Hiç kimsenin "Ben bilmiyordum" diyerek sorumluluktan tamamen kurtulmasının söz konusu olamayacağını dile getiren Yüksel, şöyle konuştu:

“Burada özellikle ifade etmek isterim ki hazırlanan düzenleme, dolandırıcılık suçunu planlayan, organize eden, yöneten, vatandaşları aldatan veya suçtan esas menfaati sağlayan kişiler bakımından herhangi bir değişiklik öngörmemektedir. Bu kişiler hakkında mevcut cezai yaptırımlar aynen uygulanmaya devam edecektir. Organize dolandırıcılıkla mücadelemizde en küçük bir geri adım söz konusu değildir. Düzenleme yalnızca, suça katkısı, banka hesabını veya hesabın kullanılmasını sağlayan bilgi ve araçları vermekle sınırlı kalan kişiler bakımından daha ölçülü bir değerlendirme yapılmasını amaçlamaktadır.”

Düzenlemeyle yeni bir suç ihdas edilmediğini aktaran Yüksel, ayrıca herhangi bir fiili suç olmaktan çıkarmadığını, dolandırıcılık suçunun faillerine cezasızlık getirilmediğini kaydetti.

Yüksel, düzenlemenin, gerçek mağdurların zararlarının giderilmesine katkı sağlayacağını vurguladı.

Buna göre tebliğ, ithalat yoluyla iç piyasaya arz edilecek ürünlerdeki helal uygunluk işaretlerinin ve belgelerinin haksız ticari uygulama teşkil etmesini engellemek, ilgili düzenlemelere uygunluğunu sağlamak ve aldatıcı ticari uygulamalara karşı koruma amaçlıyor.

Söz konusu tebliğ Serbest Dolaşıma Giriş Rejimi ile Gümrük Kontrolü Altında İşleme Rejimi'ne tabi tutularak ithal edilecek ve Helal Akreditasyon Kurumunun akreditasyon hizmeti verdiği uygunluk değerlendirme alanlarına konu ilgili ürünleri kapsıyor.

Bu ürünleri ithal etmek isteyen firmaların, Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi Hakkında Tebliğ çerçevesinde TAREKS'te tanımlanması gerekecek.

Denetim başvuruları TAREKS üzerinden gerçekleştirilecek

Helal uygunluk denetimlerine ilişkin başvuru, denetim ve bildirimlere ilişkin işlemler TAREKS üzerinden yapılacak.

Tebliğ kapsamındaki ürünlerin ithalatında denetim birimlerine yapılacak başvurular, firma adına yetkilendirilen kullanıcılar tarafından Bakanlık internet sayfasındaki TAREKS üzerinden gerçekleştirilecek. Bu ürünlerin taşıdığı herhangi bir helal ibaresine ilişkin belgelerin de TAREKS'e yüklenmesi zorunlu olacak.

Yapılan ithalat denetimi sonucunda, ürünün ilgili mevzuata aykırı olduğunun tespit edilmesi durumunda ürünün helal beyanıyla ithalatına izin verilmeyecek.

İthali uygun görülmeyen ürün veya ambalajındaki helal uygunluğa yönelik ibarenin denetim birimince uygun görülen bir yöntemle çıkarılması halinde ürünün ithalatına müsaade edilebilecek.

Tebliğ 3 ay sonra yürürlüğe girecek.

Grubun diğer maçında Avustralya ile Paraguay karşılaşacak. İki maç da aynı saatte başlayacak.

Son maçlar öncesinde ABD 6 puanla grubu lider tamamlamayı garantilerken, Avustralya ve Paraguay'ın 3'er puanı bulunuyor. Gruptan çıkma şansı kalmayan milli takım ise puanla tanışamadı.

Ay-yıldızlı ekipte bu maç öncesinde sakat ve cezalı oyuncu bulunmuyor.

Aday kadro

Teknik direktör Vincenzo Montella yönetimindeki Türkiye'nin 26 kişilik aday kadrosu şöyle:

Kaleci: Altay Bayındır (Manchester United), Mert Günok (Fenerbahçe), Uğurcan Çakır (Galatasaray)

Defans: Abdülkerim Bardakcı, Eren Elmalı (Galatasaray), Çağlar Söyüncü, Mert Müldür (Fenerbahçe), Ferdi Kadıoğlu (Brighton), Merih Demiral (Al-Ahli), Ozan Kabak (Hoffenheim), Samet Akaydin (Çaykur Rizespor), Zeki Çelik (Roma)

Orta saha: Hakan Çalhanoğlu (Inter), İsmail Yüksek (Fenerbahçe), Kaan Ayhan (Galatasaray), Orkun Kökçü (Beşiktaş), Salih Özcan (Borussia Dortmund)

Forvet: Arda Güler (Real Madrid), Barış Alper Yılmaz, Yunus Akgün (Galatasaray), Can Uzun (Eintracht Frankfurt), Deniz Gül (Porto), İrfan Can Kahveci (Kasımpaşa), Kenan Yıldız (Juventus), Kerem Aktürkoğlu, Oğuz Aydın (Fenerbahçe)

Bu sabah İzmir merkezli 4 ilde düzenlenen operasyonda, aralarında belediye başkanları ve belediye yöneticilerinin de bulunduğu 26 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi. Soruşturmada, yerel seçimler öncesi adaylık karşılığında para transferleri yapıldığı iddiaları mercek altına alındı.

İzmir Seferihisar Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından Seferihisar Belediyesi’ne yönelik yürütülen yolsuzluk soruşturmasında yeni bir aşamaya geçildi. “Suç işlemek amacıyla örgüt kurma”, “örgüte üye olma”, “rüşvet”, “irtikap” ve “kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık” suçlarına ilişkin 2026/394 sayılı dosya kapsamında 2. dalga operasyon başlatıldı.

Soruşturma kapsamında elde edilen MASAK kayıtları, Mali Analiz Raporu, bilirkişi raporları, müşteki müteahhit ifadeleri, etkin pişmanlık beyanları ile HTS ve baz irtibat kayıtları doğrultusunda 26 şüpheli hakkında işlem başlatıldı.

İZMİR MERKEZLİ 4 İLDE EŞ ZAMANLI OPERASYON

Soruşturma kapsamında, 25 Haziran 2026 tarihinde saat 05.00 itibarıyla İzmir merkezli olmak üzere İstanbul, Adana ve Aydın’da eş zamanlı arama, el koyma ve gözaltı tedbirleri uygulandı.

Operasyon kapsamında; Balçova Belediye Başkanı Onur Yiğit, Seferihisar Belediye Başkanı İsmail Yetişkin, Güzelbahçe ve İzmir Büyükşehir Belediye Meclis Üyesi Doğuş Bayır, Seferihisar Belediyesi Başkan Yardımcıları Nuriye Hepterlikçi ve İnanç Karabulut’un da aralarında bulunduğu toplam 26 şüpheli hakkında adli işlem başlatıldı.

MASAK RAPORLARI PARA TRAFİĞİNİ ORTAYA KOYDU

Soruşturmada, 19 Haziran 2026 tarihinde Seferihisar Sulh Ceza Hâkimliğinin kararıyla “rüşvet almak” suçundan tutuklanan CHP Malatya Milletvekili Veli Ağbaba’nın danışmanı şüpheli Özlem Akyılmaz’ın hesap hareketleri ayrıntılı olarak incelendi.

MASAK kayıtlarına göre, Balçova Belediye Başkanı Onur Yiğit’in annesi Meryem Yiğit’in hesabından 29 Mart 2024 tarihinde Özlem Akyılmaz’ın hesabına 500 bin TL gönderildiği, bu paranın ardından 335 bin TL’sinin Veli Ağbaba’nın hesabına aktarıldığı tespit edildi.

Yine Mustafa Günay’ın eşi Nermin Günay’ın hesabından 27 Şubat 2024 tarihinde Özlem Akyılmaz’a 500 bin TL gönderildiği, bu tutarın 100 bin TL’sinin 2 Mart 2024 tarihinde Veli Ağbaba’nın hesabına aktarıldığı belirlendi.

500 BİN TL AYNI GÜN AKTARILDI

Dosyada yer alan tespitlere göre, Seferihisar ilçesinde müteahhitlik yapan ve “rüşvet vermek” suçundan tutuklu bulunan Rıdvan Korkmaz Budak tarafından 5 Mart 2024 tarihinde Evrim Ataman’ın hesabına 500 bin TL gönderildi.

Bu tutarın, 7 Mart 2024 tarihinde Evrim Ataman tarafından Özlem Akyılmaz’ın hesabına aktarıldığı; Özlem Akyılmaz’ın da aynı gün parayı Veli Ağbaba’nın hesabına havale ettiği belirlendi.

Ayrıca Güzelbahçe Belediye Meclis Üyesi Doğuş Bayır tarafından 22 Mart 2024 tarihinde Özlem Akyılmaz’ın hesabına 300 bin TL gönderildiği tespit edildi.

“6 MİLYON TL’LİK RÜŞVET NASIL DAĞITILDI?”

Soruşturma kapsamında “rüşvete aracılık” iddiasıyla tutuklanan Evrim Ataman’ın ifadesi de dosyada yer aldı.

Ataman’ın ifadesinde; hesabına gelen 500 bin TL’nin, Seferihisar Düzce Mahallesi’nde Sönmez Budak ve oğlu Rıdvan Korkmaz Budak tarafından inşa edilen “İyonya Konakları” isimli villalara yapı kullanım izin belgesi verilmesi amacıyla alındığı ileri sürülen 6 milyon TL’lik rüşvetin bir bölümü olduğunu beyan ettiği belirtildi.

Ataman’ın, söz konusu parayı tanımadığını söylediği Özlem Akyılmaz’ın hesabına, Seferihisar Belediye Başkan Yardımcısı İbrahim Gökhan Pehlivan’ın talimatıyla transfer ettiğini ifade ettiği kaydedildi.

ADAYLIK KARŞILIĞI PARA TRANSFERİ

Soruşturma dosyasında, 31 Mart 2024 yerel seçimleri öncesinde bazı belediye başkan adayları ve belediye meclis üyesi adayları tarafından, yasal bağış prosedürü dışında para transferleri yapıldığı iddiası değerlendiriliyor.

Bu kapsamda;

Balçova Belediye Başkanı Onur Yiğit’in annesi Meryem Yiğit’in hesabı üzerinden 500 bin TL,

Güzelbahçe Belediye Başkanı Mustafa Günay’ın eşi Nermin Günay’ın hesabı üzerinden 500 bin TL,

Seferihisar Belediye Başkanı İsmail Yetişkin yönünden, Evrim Ataman hesabı üzerinden 500 bin TL,

Güzelbahçe ve İzmir Büyükşehir Belediye Meclis Üyesi Doğuş Bayır tarafından ise 300 bin TL gönderildiği tespit edildi.

Söz konusu para transferlerinin, yerel seçimler öncesinde aday yapılma karşılığında gerçekleştirildiği iddiası soruşturma kapsamında inceleniyor.

VELİ AĞBABA DOSYASI ANKARA’YA GÖNDERİLECEK

Hâlen başka bir eylem nedeniyle tutuklu bulunan Güzelbahçe Belediye Başkanı şüpheli Mustafa Günay’ın, “rüşvet vermek” suçu kapsamında Cumhuriyet Başsavcılığına sevk edilerek ifadesinin alınacağı bildirildi.

CHP Malatya Milletvekili Veli Ağbaba hakkında ise “rüşvet almak” suçuna ilişkin soruşturma evrakının tefrik edilerek Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına gönderileceği öğrenildi.

Seferihisar Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturmanın; MASAK kayıtları, mali analiz raporları, etkin pişmanlık beyanları, tanık ve müşteki ifadeleri ile teknik veriler doğrultusunda çok yönlü olarak sürdüğü belirtiliyor.

Seferihisar Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesinde İzmir İl Emniyet Müdürlüğü Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğünce Rüşvet suçundan yürütülen çalışmalarda;

⁠İnşaat ve imar konularıyla alakalı belediye görevlileri ve müteahhitlerle usulsüzlükler karşılığında elden ve banka üzerinde rüşvet aldıkları/verdikleri,

⁠ ⁠31 Mart 2024 seçimlerinden önce belediye başkan adayları ve 1. derece yakınlarınca sistemli şekilde 28.Dönem Malatya Milletvekili Veli AĞBABA’ya ⁠para gönderdikleri tespit edilen;

1) İsmail YETİŞKİN (Seferihisar Belediye Başkanı),

2) Onur YİĞİT (Balçova Belediye Başkanı),

3) Meryem YİĞİT (Onur YİĞİT’in Annesi- Medifema Hastanesi Yönetim Kurulu Üyesi),

4) İnanç KARABULUT (Seferihisar Belediye Başkan Yardımcısı)

5) Nuriye HEPTERLİKÇİ (Seferihisar Belediye Başkan Yardımcısı),

6) İrfan ÇEVİK (Seferihisar Belediyesi Özel Kalem Müdürü),

7) Doğuş BAYIR (İzmir Büyükşehir ve Güzelbahçe Meclis Üyesi),

8) Mehmet UĞUR (Seferihisar Belediyesi Yapı Kontrol Müdür Vekili),

9) Nilay Özcan EŞİN (Seferihisar Belediyesi Şehir Plancısı),

10) İsmail Fergun KESER (Seferihisar Belediyesi Elektrik Mühendisi Yapı Kontrol Müdürü),

11) Cüneyt OKULTAŞ (Seferihisar Belediyesi’nden Emekli Memur),

12) Barış YAMAN (Seferihisar Belediyesi Yapı Kontrol Görevlisi),

13) Mehmet ERSAY (Mehmet ERSAY İnş. San. ve Tic. Ltd.Şti. Sahibi),

14) Medeni ÇİFTÇİ (İNG Yapı İnş. Tarım Hayvancılık Turizm Bilişim San. ve Tic. A.Ş sahibi),

15) Baver BARAN (MBB Mimarlık Mühendislik İnş. Turizm Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. Sahibi),

16) Hidayet DEMİR (Deniz Ada Yapı Denetim sahibi/ortağı),

17) Ömer Faruk SOKULLU (Fi Yapı Denetim Ltd. Şti. Yetkilisi),

18) Pelin TURHAN (Yıldız Konakları Mimari Proje Sorumlusu Mimar),

19) Mustafa DURAK (Sönmez İnşaat Şirketi Eski Çalışanı),

20) Birkan ALKAN (Seferihisar Jeotermalde Büro Memuru-19.02.2025 çıkış tarihi),

21) Akın Emre İLDENİZ (İldeniz Ticaret ve Makro Emlak isimli işletmelerin sahibi), (FİRAR)

22) Levent TAŞYAKAN (Beton-Taş Hazır Beton Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Sahibi),

23) Kutlay GÖZÜBATIK (Kutlay Gözübatık Gayrimenkul Alım Satım isimli firmanın sahibi), (FİRAR)

24) Ertan KORKMAZ (Emekli Ziraat Mühendisi-Seferihisar Taşdibi mevkinde ki kaçak yapı sahibi),

25) Sercan TAŞLIOĞLU (Seferihisar Jeotermalde Harita Teknikeri),

26) Turgut SAFYÜREK (Bostanlı Yapı Denetim Firması Sahibi (15.06.2026 yurtdışı çıkışı mevcut) isimli şahısların yakalanmasına ve suç delillerinin ele geçirilmesine yönelik;

25.06.2026 tarihinde gerçekleştirilen operasyonda,

(24) şüpheli yakalanmış,
(2) şüphelinin yakalama çalışmaları devam etmektedir.

Belediye Başkan Yardımcısı İnanç KARABULUT’un belediyede makam odasında ruhsatsız tabanca, Mustafa DURAK’ın ikametinde ruhsatsız tabanca ve şüphelilere ait adreslerde 21,395 £ ve çok sayıda dijital materyal ele geçirilmiştir.

Operasyonlara 2 bin 889 ekip ve 5 bin 455 personel katıldı. 25 hava aracıyla 53 narkotik dedektör köpeği de operasyonlarda kullanıldı.

Operasyonlar sonucu, 1 ton 707 kilogram uyuşturucu madde ve 2 milyon 156 bin 215 uyuşturucu hap ele geçirildi.

Gözaltına alınan 1926 zanlıdan 976'sı çıkarıldıkları hakimlikçe tutuklandı, 376'sı hakkında adli kontrol hükümleri uygulandı. Diğer şüphelilerin işlemleri sürüyor.

Açıklamada, "Gençlerimizin geleceğini, ailelerimizin huzurunu ve toplumumuzun güvenliğini hedef alan zehir tacirlerine asla fırsat vermiyor, uyuşturucuya yönelik operasyonlarımızı kesintisiz şekilde sürdürüyoruz." ifadesine yer verildi.

16 Haziran'da "terörist örgütler tarafından işletildiği" iddia edilen tekneye saldırı düzenlendiği belirtilen açıklamada, istihbarat bulgularının, geminin Doğu Pasifik'te uyuşturucu kaçakçılığı faaliyetlerinde bulunduğunu doğruladığı savunuldu.

Açıklamada, saldırıda bir kişinin öldürüldüğü ve ABD askerlerinden zarar gören olmadığı kaydedildi.

ABD ordusunun, son zamanlarda uyuşturucu kaçakçılığı yaptıkları iddiasıyla Karayipler ve Pasifik Okyanusu'ndaki bazı tekneleri ve içindekileri doğrudan hedef alması, uluslararası kamuoyunda "yargısız infaz" tartışmalarına yol açıyor.

5 Şubat 2026 tarihinden itibaren sürdürülen çalışmalar çerçevesinde Kayseri merkezli olmak üzere Ankara, Adana, Nevşehir, Muğla ve Gaziantep illerini kapsayan operasyonda toplam 282 şüpheli ile 263 adres tespit edildi.

Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesinde, Narkotik Suçlarla Mücadele Başkanlığı ve ilgili kolluk kuvvetlerinin katılımıyla 16.06.2026 tarihinde eş zamanlı olarak gerçekleştirilen operasyonda 231 şüpheli gözaltına alındı.

Firar durumunda bulunan 56 şüpheliye yönelik yakalama çalışmalarının sürdüğü bildirildi. Operasyon kapsamında yapılan aramalarda; 4 av tüfeği, 2 tabanca, 3 bıçak, 8.580 adet sentetik ecza, 30 adet Neurontin hap, bir miktar bonzai ve metamfetamin ele geçirildi.

Soruşturma kapsamında daha önce gerçekleştirilen ara operasyonlarda 30 şüphelinin tutuklanarak ceza infaz kurumuna gönderildiği tespit edildi.

Uyuşturucu madde ticaretine yönelik soruşturmanın çok yönlü ve titizlikle devam ettiği belirtildi.

Şüpheli şahıs kimliğinin araçta olduğunu söyledikten sonra, yanındaki 2 kişi ile araca binip kaçtı. Polis ekipleri aracı durdurmaya çalışırken şahıslar, araçla Osmanbey Sokak'a girdi. Araç, o sırada yolun karşısına geçen S.T. (60) isimli kadını ezdi. Yaşlı kadın araç altında sürüklenerek ağır yaralandı.

İhbar üzerine olay yerine gelen sağlık ve takviye polis ekipleri sevk edildi. Sağlık ekipleri, ilk müdahalenin ardından ağır yaralanan S.T.'yi hastaneye kaldırdı. Tedavisi devam eden ağır yaralı yaşlı kadının hayati tehlikesinin devam ettiği öğrenildi.

Olay sonrası araçtaki şahısların yakalanması için çalışma başlatan ekipler, aracı olay yerinden yaklaşık 1 kilometre uzakta terk edilmiş şekilde buldu. Polislerin kaçan şahısları yakalama çalışmaları sürüyor.

Özcan'ın helallik talebine Meclis Üyeleri'nden cevap gelmeyince “Eden var mı? Valla hiç helal olsun diye ses gelmedi.” ifadelerini kullandı.

Tepkilerin ardından Bahçelievler Belediyesi zabıta ekipleri harekete geçti. Ekipler, vatandaşları kandırdığı tespit edilen pazarcının tezgahını 1 hafta süreyle kapattı. Ayrıca satıcıya 3 bin 541 TL idari para cezası uygulandı.

Arşiv fotoğraflarının yapay zeka ile canlandırılması tekniğiyle hazırlanan "29 Ekim Cumhuriyet Bayramı" videosunda, cumhuriyetin ilk yıllarında başlatılan eğitim seferberliğine ilişkin görseller, Başöğretmen Mustafa Kemal Atatürk'ün öğrencilerle buluştuğu anlar yer alıyor.

Projenin danışmanlığını Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İletişim Fakültesi Radyo, Televizyon ve Sinema Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. İbrahim Sarıtaş'ın üstlendiği videoda, genç cumhuriyetin, geleceğin bilim adamları, sanatçıları, sporcuları olarak yetiştirdiği öğrenciler ve öğretmenlerin katıldığı 29 Ekim törenleri de yapay zeka ile canlandırıldı.

Videoda, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile cumhuriyet değerlerinin çocuklara güçlü şekilde aktarıldığı vurgulanıyor.

Videoda şu mesaja yer verildi:

Türkiye eğitim diplomasisiyle küresel etkisini güçlendiriyor
Türkiye eğitim diplomasisiyle küresel etkisini güçlendiriyor
"Cumhuriyet, emeğin, fedakarlığın ve inancın eseridir. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile Cumhuriyetimizin değerlerini çocuklarımıza aktarıyoruz. Eğitimin yüzyılına hep birlikte yürürken onların bu ülkenin yetkin, erdemli, üretken, iradeli ve vatansever birer ferdi olmaları için azimle çalışıyoruz. 29 Ekim Cumhuriyet Bayramımız kutlu olsun."

"Cumhuriyetimiz ilelebet var olsun"
Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin de hazırlanan özel videoyu NSosyal hesabından paylaştı.

Paylaşımında, Cumhuriyetin insan iradesine ve hakların eşitliğine dayanan medeniyet tasavvurlarının son düzlüğüne atılan kutlu adım olduğunu belirten Tekin, milletin ortak emeğiyle 29 Ekim 1923'te inşa edilen bu kutlu mirasın, her bir yurttaşın kaderini ortak bir geleceğe dönüştüren en büyük ortak paydaları olduğunu ifade etti.

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin, bireyi bütün yönleriyle kuşatan bir eğitim felsefesi olarak erdem, bilgi, beceri ve sorumluluk ekseninde insanı merkeze alan, hak temelli bir eğitim vizyonunu temsil ettiğinin altını çizen Tekin, şunları kaydetti.

"Böylece demokrasinin kalıcılığı, özgür düşünen ve vicdanı hür bireylerle güvence altına alınmaktadır. Bugün, dünya devletleri içinde barışçıl ve güçlü duruşuyla Türkiye Cumhuriyeti, adalet ve irfan medeniyetinin modern çağdaki temsili haline gelmiştir. Cumhuriyetimiz ilelebet var olsun. Bu vesileyle, Cumhuriyetimizin banisi Gazi Mustafa Kemal Atatürk başta olmak üzere, İstiklal Mücadelemizin bütün kahramanlarını, şehitlerimizi ve gazilerimizi rahmet, minnet ve hürmetle anıyor; aziz milletimizin 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı’nı tebrik ediyorum.

İran Pers Körfez Pro Ligi temsilcilerinden Esteghlal Khuzestan'ın 25 yaşındaki İranlı oyuncusu Fayaz Mirdoraghi, akrobatik taç atışı sırasında felaketin kıyısından döndü.

AKROBATİK TAÇ ATIŞI SONUNU GETİRİYORDU

25 yaşındaki stoper, Malavan ile oynanan karşılaşmada taç atışını sıra dışı bir şekilde takla atarak kullanmaya çalıştı.

Topun daha uzağa gitmesi nedeniyle nadiren futbolcular tarafından tercih edilen bu atış stilini beklenildiği gibi uygulayamayan Mirdoraghi, takılarak boynunun üzerine düştü.

Boynunun üzerine düşen ve bir süre boyunca yerde kalan genç oyuncu, izleyicileri ve sahadaki futbolcuları korkuttu.

UZMANLAR 'ŞANS ESERİ ÖLÜMDEN DÖNDÜ' DİYOR

Daha sonra ayağa kalkarak sağlık durumunun iyi olduğunu gösteren Mirdoraghi, uzmanlara göre şans eseri ölümden döndü.

İran Devlet Televizyonu'na konuşan uzmanlar, söz konusu pozisyonda Mirdoraghi'nin boynunun kırılmasının oldukça olası olduğunu belirtirken, 25 yaşındaki oyuncunun hayati bir kazayı şans eseri hasar almadan atlattığını hatırlattı.

A- Taktik maktik yok, bam bam bam

B- Kimse harakiri yapacak kadar Japon değil

C- Everyting is something happened

D- Lasciatemi cantare, sono un Italiona

Sorunun doğru cevabı ise: ''C- Everyting is something happened''

HAFİF YARALANDI

Çember boşluğun geniş olması nedeniyle Y.Ç. kazayı başına ve sırtına aldığı darbelerle hafif sıyrıklarla atlatırken, pisttekiler büyük panik yaşadı.

Y.Ç., yakınları tarafından otomobille hastaneye götürüldü.

O ANLAR KAMERADA

Beyin kanaması riskine karşı önlem amaçlı bir gün gözlem altında tutulan genç kadın daha sonra taburcu edildi.

Yaşananlar salonun güvenlik kamerasına yansırken olayla ilgili inceleme başlatıldı.