Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı için 2027 yılında 248 milyar 830 milyon 461 bin liralık ödenek teklif edildi. Bu rakam, bakanlığın bu yılki başlangıç ödeneğinden yüzde 40,6 fazla. 2027 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi ve Bütçe Gerekçesi'ne göre bakanlığın 2027-2029 dönemindeki toplam ödenek tahmini 881 milyar 238 milyon 364 bin liraya ulaşıyor. Bütçe gerekçesinde bu kaynağın yüksek teknolojili üretim, yerli üretim kapasitesi, AR-GE, bölgesel kalkınma ile yeşil ve dijital dönüşüm için kullanılacağı belirtiliyor.
Teklifte, bakanlığa bağlı ve ilgili kuruluşlardan TÜBİTAK'ın bütçesinin yüzde 36, Türk Standardları Enstitüsü'nün (TSE) bütçesinin ise yüzde 27,5 artırılması öngörülüyor.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın 2027 bütçesi ne kadar?
Bakanlık için 2027'de 248 milyar 830 milyon 461 bin lira ödenek teklif edildi. Bakanlığın 2026 yılı başlangıç ödeneği 176 milyar 966 milyon 775 bin liraydı. Artış tutarı yaklaşık 71,9 milyar lira, artış oranı ise yüzde 40,6.
2028 ve 2029'da bakanlığa ne kadar kaynak ayrılacak?
Bütçe gerekçesindeki tahminlere göre bakanlık bütçesi 2028'de 295 milyar 349 milyon 206 bin liraya, 2029'da ise 337 milyar 58 milyon 697 bin liraya çıkacak. Böylece 2029 ödeneği, 2026 başlangıç ödeneğinin yaklaşık 1,9 katına ulaşacak.
Rakamlar yıllara göre şöyle:
- 2026 (başlangıç ödeneği): 176.966.775.000 lira
- 2027 (teklif): 248.830.461.000 lira
- 2028 (tahmin): 295.349.206.000 lira
- 2029 (tahmin): 337.058.697.000 lira
- 2027-2029 toplamı: 881.238.364.000 lira
Bakanlık bütçesi hangi alanlara harcanacak?
Bütçe gerekçesinde öncelik olarak sanayide yüksek katma değerli üretimin artırılması, yatırım ortamının iyileştirilmesi ve bölgelerin rekabet gücünün yükseltilmesi sayılıyor. Bu çerçevede yüksek teknolojili yatırımlar, yerli üretim kapasitesi, AR-GE ve yenilik faaliyetleri ile yeşil ve dijital dönüşüm desteklenecek.
Ürün güvenliği ve standardizasyon alanında da çalışmalar sürecek. Amaç, güvenilir ve kaliteli ürünlerin yer aldığı, izlenebilir bir piyasa yapısını güçlendirmek.
HIT-30 programı kapsamında hangi yatırımlar desteklenecek?
HIT-30 Yüksek Teknoloji Yatırım Programı kapsamında öncelikli teknoloji alanlarındaki büyük ölçekli yatırımların proje bazlı mekanizmalarla desteklenmesi planlanıyor. Program, sanayide yüksek katma değerli dönüşümün temel araçlarından biri olarak öne çıkıyor.
Bakanlığın diğer destek programlarında da yeni adımlar öngörülüyor:
- Teknoloji Hamlesi Programı: Kritik ürün ve teknolojilerin yerli imkânlarla geliştirilmesi ve üretilmesi için yeni çağrılara çıkılması hedefleniyor.
- Stratejik Hamle Programı: Arz güvenliğini sağlayacak, dışa bağımlılığı azaltacak ve AR-GE içeriği yüksek yatırımlar desteklenecek.
Yatırım teşviklerinde hangi ölçütler dikkate alınacak?
Yatırım teşvik sisteminin bölgesel gelişmişlik düzeyini gözeten, seçici ve ihtiyaç odaklı bir çerçevede uygulanması için çalışılıyor. Desteklerde şu ölçütler dikkate alınıyor:
- Verimlilik artışı
- Teknoloji kazanımı
- Enerji verimliliği
- İhracat ve istihdam
- Yerli katma değer oluşturulması
Bölgesel kalkınma için ne planlanıyor?
Bölgesel kalkınma çalışmalarıyla bölgeler arasındaki gelişmişlik farklarının azaltılması ve bölgelerin rekabet gücünün artırılması amaçlanıyor. Yerel Kalkınma Hamlesi Programı kapsamında, bölgesel düzeyde belirlenen yatırım ihtiyaçlarına göre teknolojik dönüşüm, ihracat ve istihdam odaklı özel sektör yatırımlarına destek verilecek.
Yöresel ve geleneksel ürünlerin katma değerini artırmak için markalaşma, tasarım, ambalaj ve sertifikasyon süreçlerinin teşvik edilmesi de planlanıyor. Bu ürünlerin ulusal ve uluslararası pazarlara erişiminin kolaylaştırılması da hedefler arasında.
TÜBİTAK'ın 2027 bütçesi ne kadar?
Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) için 2027'de 79 milyar 540 milyon 460 bin lira ödenek teklif edildi. Bu rakam, kurumun bu yılki bütçesine göre yüzde 36'lık bir artış anlamına geliyor.
Kurum bütçesinin 2028'de 92 milyar 909 milyon 450 bin liraya, 2029'da ise 104 milyar 11 milyon 494 bin liraya ulaşması öngörülüyor. Böylece TÜBİTAK'ın üç yıllık ödenek tahmini toplamı yaklaşık 276,5 milyar lira olacak.
AR-GE personeli ve bilimsel yayın hedefleri neler?
TÜBİTAK koordinasyonundaki Araştırma, Geliştirme ve Yenilik Programı, Türkiye'nin AR-GE ve yenilik kapasitesini güçlendirmeyi amaçlıyor. Program kapsamında tam zaman eşdeğer cinsinden AR-GE personeli sayısının 2027'de 405 bine, 2028'de 440 bine, 2029'da ise 450 bine çıkarılması hedefleniyor. Tam zaman eşdeğer, AR-GE'de çalışan personelin bu işe ayırdığı sürenin tam zamanlı çalışana karşılık gelen değeridir.
Bilimsel yayınlar için de hedef belirlendi. Hakemli dergilerdeki Türkiye adresli bilimsel yayın sayısının 2027'de 106 bine, 2028'de 110 bine ve 2029'da 114 bine ulaşması bekleniyor.
TSE'nin bütçesi ne kadar artacak?
Türk Standardları Enstitüsü'nün bütçesinin 2027'de yüzde 27,5 artışla 8 milyar 943 milyon 883 bin liraya çıkması planlanıyor. Enstitü bütçesinin 2028'de 10 milyar 937 milyon 589 bin liraya, 2029'da ise 12 milyar 270 milyon 791 bin liraya ulaşması tahmin ediliyor.
TSE, üretici ve sanayicilere uygunluk değerlendirmesi, eğitim ve standardizasyon hizmeti vermeyi sürdürecek. Uygunluk değerlendirmesi yapılan kurum, kuruluş ve işletme sayısının bu yıl sonunda 400 bine ulaşması bekleniyor. Bu sayının 2027'de 405 bine, 2028'de 410 bine ve 2029'da 415 bine çıkarılması hedefleniyor.
2027 bütçe teklifi ne zaman yasalaşacak?
2027 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi, 16 Ekim 2026'da Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına sunuldu. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu teklifi 21 Ekim'de görüşmeye başladı. Komisyon görüşmeleri tamamlandıktan sonra teklif Genel Kurul'a gelecek. Burada açıklanan rakamlar şimdilik teklif ve tahmin niteliğinde. Kesin ödenekler, bütçe kanununun Genel Kurul'da kabul edilip Resmî Gazete'de yayımlanmasıyla belli olacak.
