Bilim insanları, beyin-bilgisayar arayüzü (BCI) teknolojisinde önemli bir adım attı. ABD’deki farklı üniversitelerden araştırmacıların geliştirdiği yeni sistem, insanların yalnızca düşüncelerini metne veya sese çevirebiliyor.
“İç konuşma çözücü” olarak adlandırılan bu teknoloji, felç nedeniyle konuşma veya hareket kabiliyetini kaybetmiş bireyler için umut vadediyor. Dört gönüllü üzerinde yapılan testlerde sistem, düşünceleri sese dönüştürmede %74’e kadar başarı sağladı.
DÜŞÜNCELERİ SESLENDİREN ÇİP
Önceki BCI teknolojileri, kişinin konuşmaya ya da yazmaya çalıştığında beyninde oluşan sinyalleri okuyordu. Ancak bu yeni yöntem, doğrudan düşüncelere odaklanıyor.
Beyne yerleştirilen implant, konuşma birimleri olan fonemlerle ilişkili sinyalleri ölçüyor. Ardından yapay zekâ destekli makine öğrenimi bu sinyalleri kelimelere dönüştürüyor. Deneylerde, katılımcılar sadece kelimeleri düşündüklerinde bile sistem, motor korteksteki sinyalleri ayırt edebildi.
Araştırmacılar, sistemin şu anda yaklaşık 125 bin kelimeyi iç konuşmadan tanıyabildiğini belirtiyor. Bu da BCI teknolojisini, önceki sürümlerine kıyasla çok daha esnek ve etkili hale getiriyor.
GİZLİLİK ENDİŞESİ VE GÜVENLİK ÖNLEMLERİ
Elbette bu teknolojinin en kritik tartışma konusu gizlilik. Çünkü herkesin aklından geçenin anında kaydedilmesi ya da seslendirilmesi istenmeyebilir. Bu nedenle ekip, düşünceyle aktive edilen bir tür “şifre” geliştirdi. Çalışmalarda bu yöntemle cihazın açılıp kapanması %98 başarı ile kontrol edilebildi.
GELECEĞE UMUTLA BAKILIYOR
Her ne kadar %74 başarı oranı henüz kusursuz olmasa da araştırmacılar, daha gelişmiş implantlar ve beyin bölgelerinin geniş kapsamlı haritalanmasıyla sistemin çok daha iyi hale geleceğini öngörüyor.
Stanford Üniversitesi’nden nörobilimci Frank Willett şöyle diyor:
“Bu çalışma, gelecekte konuşma BCI’lerinin, insanların kendi sesleri kadar doğal ve akıcı iletişim kurabilmesini sağlayacağına dair güçlü bir umut veriyor.”