ABD Savunma Bakanlığı, gelişen teknolojilerin geleceğin savaş alanlarını nasıl şekillendireceğini incelemek üzere Meridian Projesi'ni başlattı. Savunma Bakanı Pete Hegseth, projenin liderliğini Elon Musk, savunma şirketi Anduril'in kurucu ortağı Palmer Luckey ve ABD Temsilciler Meclisi eski Başkanı Newt Gingrich'in üstleneceğini duyurdu. Ancak Musk ile Luckey'nin şirketlerinin Pentagon ile milyarlarca dolarlık sözleşmeleri bulunması, çıkar çatışması tartışmasını beraberinde getirdi.
Meridian Projesi nedir?
Meridian Projesi, ABD ordusunun gelecekte ustalaşması ve hâkim olması gereken teknolojik yetenekleri belirlemeyi amaçlayan bir inceleme girişimi. Hegseth, projenin yeni politika ya da strateji üretmekten çok, ordunun ihtiyaç duyacağı yetenekleri tespit etmeye odaklanacağını söyledi. Pentagon'un Baş Teknoloji Sorumlusu Emil Michael'ın yönetiminde yürütülecek çalışma; akademi, kamu politikası ve savunma sanayisinden temsilcileri bir araya getirecek.
Hangi teknolojiler incelenecek?
Kurul, yer altından Dünya ile Ay arasındaki uzaya kadar uzanan muharebe alanlarını ele alacak. İnceleme; yapay zekâ, otonom sistemler, yönlendirilmiş enerji silahları, robotik ve biyoteknoloji gibi alanlara odaklanacak.
Rapor ne zaman hazır olacak?
Kurulun bulgularını ve önerilerini 120 gün içinde, yani 28 Ocak 2027'ye kadar sunması gerekiyor. Rapor, kamuya açık bir bölüm ve gizli bir ek dosyadan oluşacak.
FORTRESS America nedir?
Hegseth, aynı konuşmada FORTRESS America adlı yeni bir girişimi de tanıttı. Girişim, kritik mineraller, yarı iletkenler ve roket yakıtları gibi stratejik tedarik zincirlerini ABD'ye taşımayı ve askerî üslerin sivil elektrik şebekesinden bağımsız çalışabilmesini amaçlıyor. Hegseth ayrıca 15 bin ile 25 bin askere ev sahipliği yapacak yeni ve büyük bir askerî üs planını da açıkladı.
Otonom Harp Komutanlığı'nda son durum ne?
Hegseth, konuşmasında 1 Ekim 2027'ye kadar faaliyete geçmesi planlanan Otonom Harp Komutanlığı'nın (AutoWarCom) ayrıntılarını da paylaştı. Dört yıldızlı bir general tarafından yönetilecek ve Siber Komutanlık ile Stratejik Komutanlık ile eş düzeyde olacak birime geçişi, Savunma İnovasyon Birimi Direktörü Owen West ile Özel Kuvvetler Kıdemli Başçavuşu Max Strasiser'ın liderliğindeki Agincourt Projesi koordine edecek.
Atamalar neden tartışılıyor?
Musk'ın şirketi SpaceX ile Luckey'nin şirketi Anduril'in Pentagon ile toplam değeri 4,16 milyar doları bulan sözleşmeleri bulunuyor. Eleştirmenlere göre Hükümet Verimliliği Departmanı'ndan ayrıldıktan sonra Pentagon'da yeniden danışmanlık rolü üstlenen Musk ile insansız savaş sistemleri üreten Luckey, kendi şirketlerinin ürünleriyle doğrudan örtüşen teknolojileri orduya tavsiye edecek. Bu durum, atamaların etik açıdan sorgulanmasına neden oluyor.