Dünyanın neresine giderseniz gidin, erkekler kadınlardan genellikle daha uzun olur. Peki bu farkın nedeni ne? ABD’nin Pennsylvania eyaletindeki Geisinger Sağlık Bilimleri Koleji’nden araştırmacılar, bu sorunun cevabını genetikte aradı ve ilginç bir sonuca ulaştı.
Üç büyük sağlık veri tabanını inceleyen bilim insanları, 1.225 yetişkinde görülen sıra dışı kromozom kombinasyonlarını inceledi. Bu veriler, bireylerin boylarıyla karşılaştırıldığında özellikle X ve Y kromozomlarında bulunan SHOX (short-stature homeobox) adlı bir genin etkisi dikkat çekti.
Y KROMOZOMU, BOY UZUNLUĞUNA DAHA FAZLA KATKI SAĞLIYOR
Kadınlarda iki X kromozomu bulunurken, bu kromozomlardan biri genellikle baskılanmış durumda çalışıyor (Xi – inaktif X). Araştırmaya göre, Y kromozomu üzerindeki SHOX geni, bu baskılanmış X kromozomundakine kıyasla çok daha aktif çalışıyor. Bu fark, ortalama 3,1 santimetrelik bir boy avantajı sağlıyor.
Araştırmacılar, bu genin etkisinin erkeklerle kadınlar arasındaki ortalama boy farkının %22,6’sını açıkladığını belirtti. Çalışmada yer alan veritabanlarında erkek ve kadınlar arasındaki boy farkı ortalama 12,85 ile 13,72 santimetre arasında değişti.
BOY UZUNLUĞUNDA HORMONLAR DA ETKİLİ
Araştırmaya göre boy uzunluğu yalnızca genetikle belirlenmiyor. Testosteron gibi hormonlar da büyüme üzerinde etkili oluyor. Ancak SHOX geninin erkeklerde daha fazla çalışması, boy farkında ciddi bir rol oynuyor.
GELECEKTE HASTALIKLARA IŞIK TUTABİLİR
Araştırmacılar, bu çalışmanın yalnızca boy uzunluğu değil, Alzheimer gibi kadınlarda daha yaygın görülen hastalıklar üzerindeki cinsiyet farklılıklarını anlamada da yol gösterici olabileceğini söylüyor. Genetik ile hormonların etkilerinin birbirinden ayrılması, pek çok hastalığın nedenlerini anlamamıza yardımcı olabilir.
