Zürih Üniversitesi ve Güney Kaliforniya Üniversitesi’nden bilim insanlarının yürüttüğü yeni bir çalışma, felç sonrası oluşan beyin hasarının kök hücre tedavisiyle onarılabileceğini ortaya koydu. Araştırma, gelecekte felç hastalarının kaybettikleri bazı işlevleri geri kazanmasına yardımcı olabilir.
Fareler üzerinde yapılan deneylerde, insan kök hücreleri beyne enjekte edildi. Bu hücrelerin büyük kısmı yerinde kaldı, olgunlaşmamış beyin hücrelerine dönüştü ve çevredeki sinir hücreleriyle iletişim kurmaya başladı. Çalışmanın başındaki isimlerden sinirbilimci Christian Tackenberg, “Beş haftalık analiz süresince kök hücreler hayatta kaldı ve çoğu nörona dönüştü. Üstelik mevcut beyin hücreleriyle iletişim kurdular,” dedi.
Araştırmacılar ayrıca, enjeksiyon sonrası kan damarlarının kendini onardığını, iltihaplanmanın azaldığını ve kan-beyin bariyerinin güçlendiğini gözlemledi. Deney fareleri, felç sonrası kaybettikleri hareket ve koordinasyon yetilerinde de iyileşme gösterdi.
ÖNCEKİ ÇALIŞMALARIN ÖTESİNDE
Bu çalışma, kök hücre naklinin zamanlaması üzerine yapılan önceki araştırmalara dayanıyor. Bilim insanlarına göre tedavinin etkili olabilmesi için beynin felçten sonra belli bir dengeye oturması gerekiyor.
Tackenberg, “Analizimiz yalnızca nakil sonrası kısa vadeli sonuçlara odaklanan diğer çalışmalardan çok daha ileri gidiyor. Biz hem hücrelerin hayatta kalmasını hem de nöral bağlantı kurup kurmadıklarını inceledik,” diye konuştu.
FELÇ HASARI ŞU AN GERİ DÖNÜŞSÜZ
Bugün için felç nedeniyle beynin gördüğü hasar kalıcı kabul ediliyor. Felç sırasında oksijen kesilmesi veya iç kanama, beyin hücrelerini kalıcı olarak yok ediyor ve bu durum konuşma, hareket gibi temel işlevleri ciddi şekilde etkiliyor.
Bilim insanları, kök hücre tedavisinin zamanla bu kalıcı hasarı onarabileceğini düşünüyor. Ancak tedavinin insanlarda uygulanabilmesi için uzun süreli denemeler ve güvenlik çalışmalarına ihtiyaç var.
Tackenberg, “Sinir kök hücreleri yalnızca yeni nöronlar oluşturmakla kalmıyor, aynı zamanda diğer iyileşme süreçlerini de tetikliyor. Beyin hastalıkları ve kazalar sonrası rejenerasyon için yeni tedavi yollarını araştırmak şart,” dedi.
