Mısır Dışişleri Bakanı Bedr Abdulati, Orta Doğu'da sürdürülebilir barışın sağlanması için dört temel unsuru sıraladı. Abdulati'ye göre bunlar ateşkeslerden siyasi süreçlere geçilmesi, ulus devletlerin desteklenmesi, anlaşmaların uygulanmasına yönelik güvencelerin oluşturulması ve bölgesel sahiplenmenin güçlendirilmesi. Bakan, açıklamaları Mısır'ın güneyindeki Asvan'da düzenlenen forumda yaptı.

Mısır Dışişleri Bakanlığının açıklamasına göre Abdulati, 6. Asvan Sürdürülebilir Barış ve Kalkınma Forumu kapsamındaki "Ateşkesin Ötesinde: Orta Doğu'da Bir Barış Sistemine Doğru" başlıklı oturumda konuştu. Bölgede art arda yaşanan krizlerin, çekişmelerin askeri seçeneklerle çözülemeyeceğini gösterdiğini belirtti.

Abdulati'nin sıraladığı dört unsur, Mısır'ın sürdürülebilir bölgesel barış vizyonunun temelini oluşturuyor.

Abdulati'nin konuştuğu oturuma kimler katıldı?

Oturuma Irak Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin, Lübnan Kültür Bakanı Gassan Selame, eski Arap Birliği Genel Sekreteri Amr Musa ve Kral Faysal Araştırma ve İslam Çalışmaları Merkezi Yönetim Kurulu Başkanı Prens Turki el-Faysal katıldı. Birleşmiş Milletler ve uluslararası kuruluşlardan yetkililer ile akademisyenler de oturumda yer aldı.

Mısır'a göre sürdürülebilir barışın birinci şartı nedir?

Abdulati, ilk faktörün ateşkeslerden, çatışmaların temel nedenlerini ele alan açık siyasi süreçlere geçiş olduğunu söyledi. Bu çerçevede ABD Başkanı Donald Trump'ın Gazze'deki savaşı sona erdirmeye yönelik planının ikinci aşamasının eksiksiz uygulanmasının önemine dikkat çekti.

Bakan, İsrail güçlerinin Gazze'den çekilmesi ve Filistin yönetiminin bölgedeki sorumlulukları üstlenmesi gerektiğini dile getirdi. Bunun hızlı toparlanma ve yeniden imarın yanı sıra Doğu Kudüs'ün başkent olduğu 1967 sınırlarını esas alan bağımsız bir Filistin devletinin kurulmasını da kapsayabileceğini kaydetti.

İkinci faktör ulus devletlerin desteklenmesi mi?

Evet. Abdulati, ikinci unsurun ulus devletlerin ve meşru kurumlarının desteklenmesi, ülkelerin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı gösterilmesi olduğunu belirtti. Bu kapsamda dört başlığı öne çıkardı:

- Lübnan'daki devlet kurumlarının desteklenmesi

- Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin (BMGK) 1701 sayılı kararının tam uygulanması

- Suriye'nin birliği ve egemenliğinin korunması

- Yemen krizine kapsamlı bir siyasi çözüm bulunması

Abdulati, İran'la yaşanan anlaşmazlıkların çözümünde ve ateşkesin kalıcı hale getirilmesinde diyaloğa öncelik verilmesi gerektiğini de ifade etti. Mısır, Körfez ülkeleri ve bölgenin geri kalanının güvenliğinin birbirine yakından bağlı olduğunu söyledi.

Üçüncü faktör olan güvenceler neleri kapsıyor?

Üçüncü unsur, ateşkes anlaşmaları ve siyasi çözümlerin uygulanması için açık güvenceler sağlanması. Abdulati, bunun için etkili izleme ve hesap verebilirlik mekanizmalarının kurulması gerektiğini söyledi.

Bakan ayrıca uluslararası hukuka ve BMGK kararlarına çifte standart uygulanmadan uyulması çağrısı yaptı.

Trump Schumer ile çalışır mı? Çoğunluk Lideri seçimi
Trump Schumer ile çalışır mı? Çoğunluk Lideri seçimi
İçeriği Görüntüle

Dördüncü faktör bölgesel sahiplenme ne anlama geliyor?

Abdulati, dördüncü unsurun Orta Doğu'daki güvenlik ve istikrar düzenlemelerinde bölgesel sahiplenmenin güçlendirilmesi olduğunu belirtti. Buna göre bölge ülkeleri, kendi güvenlik düzenlemelerinin şekillendirilmesinde öncü rol üstlenmeli.

Bakan, bunun için diyalog ve ortak koordinasyonun geliştirilmesi gerektiğini söyledi. Kızıldeniz ile Aden Körfezi gibi stratejik su yollarının güvenliğinin sağlanmasına da özellikle dikkat çekti.

Asvan Forumu nedir?

Asvan Sürdürülebilir Barış ve Kalkınma Forumu, Mısır'ın güneyindeki Asvan'da düzenleniyor. Abdulati'nin konuştuğu etkinlik, forumun 6. buluşması. Oturumlar barış ve kalkınma başlıklarında bölge ülkelerinden yetkilileri, uluslararası kuruluş temsilcilerini ve akademisyenleri bir araya getiriyor.

Kaynak: AA