Avustralya Savunma Bakanı Richard Marles, ABD Kongre Bütçe Ofisinin (CBO) raporundaki değerlendirmelere katılmadığını açıkladı. Rapora göre AUKUS anlaşması kapsamında Avustralya'ya nükleer enerjili saldırı denizaltısı satılması, ABD Donanması'nın kullanabileceği denizaltı sayısını yıllarca azaltacak. Marles, ABC News'a verdiği röportajda ABD'deki üretim kapasitesinin tersine arttığını savundu.
Marles CBO raporuna ne yanıt verdi?
Marles, raporda yer alan "ABD'nin denizaltı üretim ve bakım kapasitesi donanmanın ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanıyor" yönündeki değerlendirmelere tepki gösterdi. Bakan, ABD'deki üretim hızının sabit kaldığı tezine katılmadığını belirterek "ABD'deki üretim hızı kesinlikle artıyor." dedi. Marles, bu hızın Avustralya'nın Virginia sınıfı denizaltılara erişimi açısından kritik önem taşıdığını da kabul etti.
CBO raporunda ne deniyor?
AA'nın aktardığına göre raporda, ABD'nin denizaltı üretim kapasitesinin daha da artırılmasının mevcut zorlukları derinleştireceği ifade ediliyor. Raporda ayrıca AUKUS çerçevesinde Avustralya'ya nükleer enerjili saldırı denizaltıları satılmasının, ABD Donanması'nın kullanımındaki denizaltı sayısını yıllarca düşüreceği belirtiliyor. Raporun tamamı bu haberin hazırlanma aşamasında doğrulanamadı.
ABD'nin denizaltı üretim hızı şu an ne durumda?
ABD Kongre Araştırma Servisinin (CRS) Ocak 2026'da güncellenen raporuna göre Virginia sınıfı denizaltı üretimi hiçbir zaman yılda 2 gemiye ulaşmadı. Rapor, 2022'den bu yana üretimin yılda yaklaşık 1,1 ile 1,2 gemi düzeyinde kaldığını kaydediyor. Donanma ve sanayi, hızı önce yılda 2 gemiye, ardından 2,33 gemiye çıkarmayı hedefliyor.
Avustralya ABD denizaltı sanayisine katkı sağlıyor mu?
Avustralya, ABD denizaltı sanayisinin üretim hızını artırmak için 3 milyar dolarlık katkı sağlayacağını daha önce duyurmuştu. Marles de Aralık 2025'te bir sonraki 1 milyar dolarlık ödemenin ABD'nin denizaltı üretim kapasitesinin genişletilmesine ayrılacağını söylemişti. Bu veriler, Canberra'nın ABD'deki üretim hızını AUKUS'un temel şartı olarak gördüğünü gösteriyor.
Marles yapay zeka veri merkezleri hakkında ne söyledi?
Marles, röportajda ABD Başkanı Donald Trump'ın ABD merkezli yapay zeka şirketlerinin yurt dışında veri merkezi kurmasına karşı çıkması ve bu şirketlere yüksek vergi uygulanacağı yönündeki açıklamalarına da değindi. Bakan, Avustralya'da yapay zeka veri merkezlerine yönelik yatırımların arttığını belirtti. Veri merkezlerinin yalnızca ABD'de kurulmasının güvenlik açısından zafiyet oluşturabileceğini savunan Marles, bu nedenle Amerikan şirketlerinin farklı ülkelerde yatırım aradığını ve Avustralya'nın da ilgi gördüğünü söyledi.
AUKUS anlaşması nedir?
AUKUS, ABD, İngiltere ve Avustralya arasında Eylül 2021'de imzalanan bir güvenlik anlaşması. Anlaşma, teknoloji transferi yoluyla Avustralya'nın nükleer enerjiyle çalışan bir denizaltı filosu kurmasını hedefliyor. Adı, üç ülkenin İngilizce adlarının baş harflerinden oluşuyor.
AUKUS kapsamında kaç denizaltı inşa edilecek?
Anlaşmaya göre Güney Avustralya eyaletinin başkenti Adelaide'deki tersanelerde nükleer enerjiyle çalışan en az 8 denizaltı inşa edilecek. Avustralya'nın ABD'den Virginia sınıfı denizaltı alımı da bu sürecin parçası. Bu nedenle ABD'nin üretim hızı, programın takvimi açısından belirleyici sayılıyor.
AUKUS neden Çin ile ilişkilendiriliyor?
Anlaşma metninde Çin'in adı anılmıyor. Ancak üç ülkenin "artan bölgesel güvenlik endişelerine" vurgu yapması, işbirliğinin Pekin'in bölgedeki askeri gücünü dengelemeye yönelik olduğu yorumlarına yol açtı.




