Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 16 Kasım Pazartesi günü Brüksel'de düzenlenecek Bölgelerarası Güvenlik ve Bağlantısallık Konulu İkinci Bakanlar Toplantısı'na katılacak. Toplantı, Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler Konseyi kapsamında yapılacak. Dışişleri Bakanlığı kaynaklarından alınan bilgiye göre Fidan, iki oturumda Türkiye'nin bağlantısallık ve Karadeniz güvenliğine ilişkin görüşlerini aktaracak.
Bölgelerarası Güvenlik ve Bağlantısallık Bakanlar Toplantısı nedir?
Toplantı, AB'nin Karadeniz, Güney Kafkasya ve Orta Asya ile güvenlik, istikrar ve bağlantısallık alanlarındaki işbirliğini ele aldığı bakanlar düzeyindeki bir platform. İlk toplantı 19-20 Ekim 2025'te Lüksemburg'da yapılmıştı. Fidan, o toplantıya da katılmıştı.
Toplantıya kimler katılacak?
Bakanlık kaynaklarına göre toplantıda Fidan'ın yanı sıra AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ve AB Komisyonunun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Marta Kos yer alacak. AB üyesi ülkelerin dışişleri bakanlarının da toplantıya katılması öngörülüyor. Ayrıca Azerbaycan, Ermenistan, Moldova, Ukrayna, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Tacikistan ve Türkmenistan'dan temsilciler toplantıda bulunacak.
Fidan'ın katılacağı birinci oturumun konusu ne?
Birinci oturumun başlığı "Bölgelerarası Bağlantısallık". Oturumda 23 Haziran'da ilan edilen AB Bağlantısallık Gündemi Platformu'nun ele alınması planlanıyor. Gündemde ayrıca AB ile Karadeniz, Güney Kafkasya ve Orta Asya arasındaki enerji, ulaştırma ve dijital bağlantısallık alanlarında somut bir eylem planı oluşturulması ile bağlantısallıktaki siyasi meseleler var.
Fidan bağlantısallık oturumunda hangi mesajları verecek?
Bakanlık kaynaklarına göre Fidan'ın, Türkiye'nin jeostratejik konumunun avantajlarından yararlanarak bölgesel bağlantısallık projelerine katkı vermeye hazır olduğunu söylemesi bekleniyor. İç içe geçmiş küresel sınamalar nedeniyle Türkiye-AB ilişkilerinin gerçekçi ve sonuç odaklı bir zeminde yeniden ele alınması gerektiğini vurgulaması öngörülüyor.
Fidan'ın, Türkiye ile AB arasında ulaştırma ve enerji alanlarındaki Yüksek Düzeyli Diyalog Toplantıları'nın yeniden başlatılmasının önemini dile getirmesi de bekleniyor.
Türkiye hangi bağlantısallık projelerine değinecek?
Fidan'ın Orta Koridor, Kalkınma Yolu, Üç Deniz Girişimi ve Küresel Geçit projelerinin küresel ticaret ve entegrasyon açısından sunduğu fırsatlara değineceği düşünülüyor. Bu projeleri Türkiye'nin birbiriyle rekabet eden değil, birbirini tamamlayan ve küresel refaha katkı sağlayan güzergâhlar olarak gördüğünü ifade etmesi bekleniyor.
İkinci oturumda Karadeniz güvenliği nasıl ele alınacak?
İkinci oturumun başlığı "Karadeniz Bölgesine Yönelik Güvenlik Taahhütlerinin İlerletilmesi". Oturumda Karadeniz'in stratejik önemi, bölgedeki güvenlik durumu, tahıl ticareti, deniz taşımacılığı, hibrit tehditler ve kritik altyapının korunması konuları görüşülecek. Bölgede istikrarı pekiştirecek adımlar da gündemde.
Fidan Karadeniz güvenliği konusunda neleri vurgulayacak?
Fidan'ın Ukrayna'da süren savaşın Karadeniz güvenliğine yansımalarına ilişkin değerlendirmelerini paylaşması öngörülüyor. Güvenliğin tesisinde bölgesel sahiplenme anlayışının esas alınmasının önemini ve Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nin istikrarın korunmasındaki kritik rolünü vurgulaması da bekleniyor.
Fidan'ın ayrıca Türkiye-AB işbirliğinin koşulluluk anlayışına indirgenemeyeceğini, ilişkilerin karşılıklı çıkar ve eşit ortaklık temelinde geliştirilmesi gerektiğini söylemesi öngörülüyor. Karadeniz'de gündeme getirilen yeni girişimlerin başarısının Türkiye ile yakın istişare ve eş güdüme bağlı olduğunu hatırlatması da bekleniyor. Fidan'ın, yeni güvenlik tasavvurlarının mevcut ikili ve çok taraflı mekanizmaları tamamlaması ve mükerrer yapılanmalara yol açmaması gerektiğine dikkat çekeceği düşünülüyor.
Fidan Brüksel'de ikili görüşme yapacak mı?
Bakanlık kaynaklarına göre Fidan'ın toplantı vesilesiyle ikili görüşmeler yapması planlanıyor. Görüşülecek isimler ve gündem başlıkları şimdilik açıklanmadı.
