Antalya'da düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı'nda (COP31) mutfaklarda biriken kullanılmış bitkisel yağlar biyodizel yakıta, organik atıklar ise komposta çevrilerek yeniden değerlendirildi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı yetkilisi Mahmut Erdaş, uygulamayı AA muhabirine anlattı. Erdaş, organizasyonda yerli firmalarla çalıştıklarını ve sürdürülebilirlik odaklı uygulamalara öncelik verdiklerini söyledi.

İstanbul'da 7. Uluslararası Kadın ve Adalet Zirvesi başladı
İstanbul'da 7. Uluslararası Kadın ve Adalet Zirvesi başladı
İçeriği Görüntüle

COP31 alanında mutfak atıkları nasıl değerlendirildi?

Yemek üretiminde kullanılan atık yağlar lisanslı bir firma tarafından teslim alındı. Bu yağlar biyodizel yakıta dönüştürüldü ve yine COP31 alanındaki biyodizel jeneratörlerde kullanıldı. Böylece mutfaktan çıkan atık, aynı alanda enerji üretiminde yeniden devreye girdi.

Organik atıklar için ayrı bir sistem kuruldu. Erdaş'a göre mutfaklardan çıkan organik atıklar, günlük 1000 litre kompostlama kapasitesine sahip cihazlarla komposta dönüştürüldü.

Kaynağında ayrıştırılan diğer atıklar da alanda lisanslı firmalar ve belediyeler aracılığıyla geri dönüşüme gönderildi.

Mutfak atıklarından üretilen biyodizel nerede kullanıldı?

Erdaş'ın anlattığına göre biyodizel, COP31 alanındaki jeneratörlerde yakıt olarak kullanıldı. Erdaş, bu uygulamayla bir geri dönüşüm döngüsü sergilediklerini belirtti. Üretilen yakıtın toplam miktarına ilişkin bir rakam açıklanmadı.

Organik atıklar kompost olarak ne işe yaradı?

Kompostlama cihazları günlük 1000 litrelik kapasiteyle çalıştı. Haberde, ortaya çıkan kompostun nerede kullanılacağına dair bilgi yer almıyor. Erdaş, organik atıkların bu yöntemle döngüsel ekonomiye kazandırıldığını söyledi.

COP31 alanında kaç kişinin yemek ihtiyacı karşılandı?

Erdaş, alanda günlük 15 bin personelin yemek ihtiyacının karşılandığını bildirdi. Yiyecek ve içecek noktalarının altyapı, enerji, pişirme ekipmanları ve havalandırma sistemleri titizlikle planlandı.

Yemek servisinde 180 saniye kuralı neydi?

Ödeme ve servis süreçlerini hızlandırmak için "180 saniye kuralı" uygulandı. Menü siparişi veren bir kişinin yemeğini 180 saniye içinde alması hedeflendi. Erdaş, "Hatta 120 saniyede menüsünü alanlar oldu. Birleşmiş Milletler tarafı da bu noktada hayretlerini gizleyemedi." dedi.

Atık azaltımı için hangi uygulamalar yapıldı?

Atığı azaltmak için geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilen, COP31 tasarımlı mataralar ziyaretçilere hediye edildi. Erdaş'a göre alanda kurulan su sebilleri etkinlik boyunca yoğun biçimde kullanıldı.

COP31'de vegan katılımcılar için ayrı alan oluşturuldu mu?

Evet. Erdaş, COP31'de vegan beslenen katılımcılar için ilk kez ayrı bir alan oluşturduklarını söyledi. Alan, Vegan Adası adıyla hizmet verdi. Sıfır Atık Mutfağı ve Vegan Adası'ndaki restoranıyla katılan şef Özge Şahin, dünyada vegan beslenmenin yaygınlaştığını belirtti.

Şahin, "COP31'de veganlar için ayrı bir yer vererek diğer COP'lara ilham olduk. Türkiye'nin gastronomisinin ne kadar güçlü olduğu konuşuluyor. Katılımcıların çok mutlu olduğunu gördük. Ben sıfır atık ile veganı birleştiren reçeteler, menüler çıkarıyorum." dedi.

COP31 ne zaman ve nerede düzenlendi?

COP31, BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) takvimine göre 9-20 Kasım 2026 tarihlerinde Antalya'da düzenlendi. Türkiye konferansın ev sahibi, Avustralya ise müzakere sürecinin başkanı olarak görev aldı. Sıfır atık yaklaşımı da Türkiye'nin konferansta öne çıkardığı başlıklardan biri oldu.

Bir sonraki COP nerede yapılacak?

Erdaş, bir sonraki COP'un Etiyopya'da düzenleneceğini belirtti. Türkiye ile Etiyopya arasında organizasyon deneyimleri paylaşıldı. Erdaş, COP31'de edinilen operasyonel tecrübelerin bu kapsamda aktarıldığını ifade etti.

Kaynak: AA