İsrail Başsavcısı Gali Baharav Miara, işgal altındaki Batı Şeria'da Filistin topraklarında kurulması planlanan E1 yerleşiminin ihale sürecini yeni hükümet göreve başlayana kadar durdurdu. İsrail basınına göre Miara, inşaat ihalelerinin açılmasını ve tekliflerin değerlendirilmesini durdurma talimatını geçici hükümete iletti. Karar, İngiltere'nin 17 Kasım'da yeni yaptırımlar açıklamasının ardından yapılan hukuki görüşmelerin sonrasında alındı.

E1 ihalesinde Başsavcı ne karar verdi?

Başsavcı, E1 bölgesindeki yerleşim inşaatlarına ilişkin ihale sürecinin yeni hükümet kurulana kadar ilerletilmemesini istedi. Karar hem teklif değerlendirmesini hem de yeni ihale başvurularını kapsıyor. İsrail basınına yansıyan bilgilere göre bu adım, geçici hükümetin inşaatı ilerletme yetkisinin bulunmadığı yönündeki hukuki değerlendirmeye dayanıyor.

Hangi tarihler ertelendi?

Karar iki ayrı ihale takvimini etkiliyor. Şirketlerin 1234 konutluk ihale için sunduğu tekliflerin değerlendirileceği 19 Kasım tarihi ertelendi. 2 bin 167 konutluk ihale için başvuru günü olarak belirlenen 1 Aralık da en az yeni hükümet kurulana kadar ileri atıldı. Yeni tarihler açıklanmadı.

Geçici hükümetin yetkisi neden tartışıldı?

Hukuki görüşmelerde, seçim sonrası görevde kalan geçici hükümetin bu ölçekte ve siyasi sonuçları ağır bir projeyi ilerletme yetkisinin olmadığı sonucuna varıldı. İsrail'de seçimi kaybeden hükümetin yeni hükümet kurulana kadar sınırlı yetkiyle görev yapması bu değerlendirmenin dayanağı olarak gösteriliyor.

İngiltere'nin yaptırım kararı süreci nasıl etkiledi?

İngiltere, 17 Kasım'da işgal edilen Filistin topraklarında yasa dışı yerleşimlerin kurulmasından sorumlu tuttuğu 8 şirkete ve Gazze'ye yardım girişini engellediği belirtilen bir gruba yaptırım uygulama kararı aldı. İsrail basınına göre Başsavcının talimatı bu kararın ardından geldi. Londra'nın Eylül ayında açıkladığı yerleşim politikası kapsamında yerleşimlerle ticaret ve yerleşimlere yönelik hizmetler de kısıtlanıyor.

Maale Adumim Belediyesi ne yapacak?

İsrail'e bağlı Maale Adumim Belediyesi, Başsavcının kararına karşı Yüksek Mahkeme'ye temyiz başvurusu yapacağını açıkladı. Belediye yönetimi daha önce de ihale takviminin ertelenmesine itiraz etmişti. Mahkemenin başvuruyu ne zaman ele alacağı henüz bilinmiyor.

Peace Now karardan ne anlıyor?

İsrailli sivil toplum kuruluşu Peace Now, kararı önemli bir adım olarak değerlendirdi ve bir sonraki hükümete projeyi tümüyle iptal etme çağrısı yaptı. Kuruluşun açıklamasında şu ifadeler yer aldı: "Seçimi kaybeden bir hükümetin, iktidardaki son günlerini İsrail'in geleceğini ve uluslararası itibarını tehlikeye atan yıkıcı önlemleri ilerletmek için kullanma yetkisi yoktur."

TikTok için Almanya ve Avusturya'dan ortak Avrupa girişimi
TikTok için Almanya ve Avusturya'dan ortak Avrupa girişimi
İçeriği Görüntüle

Açıklamada, E1'deki inşaatın iki devletli çözüm ihtimalini ortadan kaldırabileceği ve İsrail'i diplomatik krize ile uluslararası yaptırımlara sürükleyebileceği de savunuldu.

E1 Projesi nedir, neden tartışılıyor?

E1, Doğu Kudüs ile Maale Adumim arasındaki bölgeye yerleşim kurulmasını öngören plan. Projenin Batı Şeria'nın kuzeyi ile güneyini birbirinden ayırdığı, Doğu Kudüs'ün Batı Şeria ile bağlantısını kopardığı ve Filistin Devleti'nin kurulmasını zorlaştırdığı belirtiliyor. İsrail yönetimi projeyi Eylül 2025'te onaylamıştı.

Toplam 3401 yasa dışı konutu kapsayan iki ayrı ihale uluslararası tepki çekti. Başta İngiltere olmak üzere 12 Batı ülkesi yerleşimlerle ticaret yasağı kararı aldı, bazı ülkeler ise bu yönde niyet beyan etti.

Karar kalıcı mı, süreç nasıl işleyecek?

Karar geçici nitelikte; ihaleler yeni hükümet kurulana kadar donduruldu. Projenin akıbeti, yeni hükümetin tutumuna ve Maale Adumim Belediyesi'nin Yüksek Mahkeme başvurusunun sonucuna bağlı olacak.

Kaynak: AA