Lityum nedir, ne demek? Lityum nerelerde kullanılır?

Türkiye tarihinde yerli otomobil üretiminde son noktayı koyacak yeni açıklamalar bir bir geliyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın önderliğinde atılan ilk adımların ardında yerli ve milli araç TOGG’un nasıl bir elektrik düzeneği ile çalışılacağı merak konusu iken, bugün Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın açıklamalarıyla son nokta konulmuş oldu. Yerli araçlar içerisinde yer alacak Lityum pillerin nasıl bir madde ve teknolojilerle donatılmış olması ise ayrı bir merak konusu oldu. Peki, Lityum nedir, ne demek? Lityum nerelerde kullanılır?

+2
Haber albümü için resme tıklayın

Lityum nedir, ne demek? Lityum nerelerde kullanılır? Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın önderliğinde başlatılan yerli ve milli araç üretimi için yeni açıklamalar geliyor. Araç içerisinde güç kaynağı konumunda olacak olan lityum pillerin nasıl bir madde olduğu ve lityum pillerin nerelerde kullanıldığı vatandaşlar tarafından merak konusu oldu. Peki, Lityum nedir, ne demek? Lityum nerelerde kullanılır? İşte tüm detaylar haberimizde yer alıyor…

Lityum, periyodik cetvelde ‘Li’ ile ifade edilen bir element türüdür. 1817 yılında keşfedilen bu element birçok alanda kullanılmış, sağlık alanında da etkileri gözlenmiştir. Manik depresif tedavisinde kullanıldığı bilinen Lityum, dengeleyici görevi sağlamaktadır.

Kimyasal bir element olan Lityum, doğada saf halde bulunmaz. İlaç sanayisinde sakinleştirici olarak kullanılan Lityumun ne olduğu hakkında fikir sahibi olmak isteyen vatandaşlar, ‘Lityum nedir?’ sorusuna yanıt arıyor.

LİTYUM NEDİR, NE DEMEK?

Johan August Arfwedson tarafından 1817 yılında keşfedilen Lityum, periyodik tabloda 1. grup alkali metaller içinde yer alan, atom numarası 3, sembolü “Li” olan kimyasal bir elementtir.

Yumuşak ve gümüşümsü beyaz metaldir. Havada bulunan oksijenle reaksiyona giren lityum, lityum oksit (Li2O) oluşturur. Bu oksitlenme reaksiyonunu engellemek için yağ içinde saklanır. Hava ve su tarafından hızlı bir şekilde oksitlenip kararır ve lekelenir. Lityum metali doldurulabilir pillerde (örnek olarak cep telefonu ve kamera pili) ve ağırla yüksek direniş göstermesi sebebiyle alaşım olarak hava taşıtlarında kullanılır. Li+ iyonunun nörolojik etkilerinden dolayı, lityumlu bileşikler farmakolojik olarak sakinleştiricilerde kullanılır.

Lityum bıçakla kesilebilir, sodyumdan biraz daha sert olduğu için, onu kesmek veya bölmek çok daha zordur. Reaksiyona girmemiş Lityum gümüşi bir renge sahiptir, ancak kısa sürede rengi kararır. Düşük yoğunluğu sayesinde hidrokarbonlar üzerinde batmadan durabilir. Lityum, ten ile temasını engellemek için özel koruma gerektirir. Lityumu toz olarak ya da alkalinli bileşimlerinin solunması, burun yollarında ve boğaz da tahriş ve zarara neden olur.

LİTYUM NERELERDE KULLANILIR?

Lityum yerkabuğunda bulunma sıklığı bakımından 25. sırada yer almaktadır. Yeryüzünde lityum konsantrasyonu yaklaşık %0,006 olup, deniz suyunda ise 20 ppm’dir. Üretimi ağırlıklı olarak pegmatitler, sedimanter kayaçlar ve tuzlu su rezervuarlarından gerçekleştirilmektedir.

Doğada 150’den fazla lityum mineralinin varlığı bilinmesine rağmen, çok az bir kısmı ticari olarak değerlendirebilmektedir. Lityum bütün metaller içerisinde en hafifi olup, elementler içerisinde de üçüncü hafif element olmaktadır. Kimyasal yapısı alkali grup içerisinde yer alır. Lityum yüksek reaktiviteye sahiptir, natif formda bulunmaz, cevherden üretimi zordur. Metal olarak çok kullanımı yoktur. Ana kullanımı bileşik olarak olmaktadır.

Yaklaşık olarak yirmiye yakın endüstriyel kullanımı vardır. İkinci dünya savaşını takip eden yıllarda Lityum ve bileşiklerinin kullanımına yönelik araştırmalar yapılmıştır. Bu tarihten sonra lityum ve bileşiklerinin üretimi ve kullanımı her geçen gün artmaktadır. Lityum ve bileşikleri temel olarak pegmatit minerallerinden üretilmektedir, az miktar lityum karbonat yan ürün olarak sodyum ve potasyum minerallerinden de elde edilebilmektedir.

Salamuralardan lityum elde edilmesi, bilinen yöntemlerden maliyeti en az olanı ve en az zahmetlisidir. Salamuralardan lityum kazanımı için gerekli olan lityum içeriğide mineraller ve killerden kazanımına göre çok daha azdır. Ancak salamuralardan lityum kazanımı için en önemli parametre Mg/Li oranı olup, bu oranın en çok 6/1 olması istenmektedir.

Bu oran arttıkça işlem maliyeti de artmaktadır. Ama 2000’li yılların başında Kuzeybatı Çin’de Qaidam Havzası’ndaki oldukça büyük salamuraların değerlendirilmeye başlanmasından sonra yüksek magnezyum içerikli salamuraların işlenmesi ve değerlendirilmesi ile ilgili önemli teknik gelişmeler oldu. Teknik gelişmelerin ardından Tibet Platosunda da önemli keşifler yapıldı.

Lityumun şu anda kullanımının artacağı düşünülen en önemli sektör, pil sanayisi olmasına rağmen yapılan çeşitli araştırmalar termonükleer füzyon reaksiyonlarında lityumun kullanılabileceğini göstermiştir. Bu tür bir kullanımın yaygınlaşması neticesinde lityuma olan talebin çok artacağı ve şu andaki lityum üretim kapasitelerinin yeterli olmayacağı ön görülmüştür.

26 Ara 2020 - 15:49 - Teknoloji ve Bilim


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Diriliş Postası Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Diriliş Postası hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Diriliş Postası editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Diriliş Postası değil haberi geçen ajanstır.




Anket Sizce 2020-2021 sezonunda Süper Lig'de hangi takım şampiyon olur?