İngiltere Dışişleri Bakanı Ed Miliband, Myanmar'ın Londra'daki Askeri Ataşesi'ni sınır dışı etme kararı aldıklarını duyurdu. Karar, Uluslararası Adalet Divanının (UAD) 19 Kasım 2026'da Myanmar'ın Arakanlı Müslümanlara (Rohingya) yönelik soykırım işlediğine hükmetmesinin ardından geldi. Miliband ayrıca Myanmar'ın Londra Büyükelçiliği Maslahatgüzarı'nı Dışişleri Bakanlığına çağırdıklarını açıkladı.
Miliband, yazılı açıklamasında UAD'nin kararını "tarihi" olarak niteledi. Bakan, İngiltere'nin bu suçları işleyenlere karşı harekete geçmeye ve hesap sorulmasını sağlamaya kararlı olduğunu belirtti.
Myanmar'ın Askeri Ataşesi neden sınır dışı ediliyor?
İngiltere, UAD'nin soykırım hükmünün ardından Myanmar'a yönelik ilk adım olarak ataşenin sınır dışı edilmesini seçti. Miliband, kararın Myanmar rejimine yönelik mevcut yaptırımlara ek olarak alındığını söyledi. Açıklamada ataşenin adı ve ülkeden ayrılacağı tarih belirtilmedi.
Miliband'ın açıklamasında başka hangi çağrılar var?
Miliband, kararın görüşülmesi için Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin acilen toplanması çağrısı yaptı. Bu tür suçların cezasız kalamayacağı yönünde açık bir mesaj verilmesi gerektiğini vurguladı. Myanmar'a da karara tümüyle uyma çağrısında bulundu.
Bakan, uluslararası topluma da seslendi. Miliband'a göre uluslararası toplum, kararın uygulanmasını, hesap verebilirliği ve Rohingya halkı için adaletin sağlanmasını desteklemeli. Miliband, Rohingya halkının yıllardır "korkunç şiddete, yerinden edilmeye ve zulme" maruz kaldığını da ifade etti.
UAD Myanmar hakkında ne karar verdi?
BM Haberler'in ve diğer uluslararası basının aktardığına göre UAD, Myanmar'ın 2017'de Rakhine eyaletinin kuzeyindeki "temizlik operasyonları" sırasında Soykırım Sözleşmesi'ni ihlal ettiğine hükmetti. Bu, bir devlet hakkında verilen ilk soykırım kararı olarak anlatılıyor. Divan, Myanmar güvenlik güçlerinin Rohingya'yı öldürdüğünü, ağır bedensel ya da zihinsel zarar verdiğini ve doğumları engelleyici tedbirler uyguladığını tespit etti.
Aynı haberlere göre Divan, Myanmar'ın özel kişilerce işlenen soykırıma doğrudan ve alenen tahrik ettiğini ise saptamadı. UAD, Myanmar'a şiddet eylemlerine son vermesini ve sorumluları soruşturmasını da hükmetti. Kararın ayrıntıları, hükmün tamamı okunup incelendikçe netleşecek.
Dava nasıl başladı?
Dava, Gambiya'nın 11 Kasım 2019'da UAD'ye başvurmasıyla açıldı. Divan, Temmuz 2022'de davaya bakma yetkisi bulunduğuna karar vermişti. Myanmar, soykırım suçlamalarını baştan beri reddediyor. Yönetim, güvenlik güçlerinin silahlı grupların saldırılarına karşılık verdiğini savunuyor.
UAD kararı nasıl uygulanacak?
UAD'nin kararı bağlayıcı, ancak Divan'ın kararını doğrudan uygulatacak bir yaptırım gücü yok. Gambiya, konuyu BM Güvenlik Konseyi'ne taşıyarak harekete geçilmesini isteyebilir. Miliband'ın acil toplantı çağrısı da bu sürece işaret ediyor.
Miliband, gelecek dönemde de sorumluların hesap vermesi için adımlar atılacağını söyledi. İngiltere'nin Rohingya halkına ve Myanmar'ın barışçıl, demokratik ve kapsayıcı bir geleceğe kavuşmasına destek vermeyi sürdüreceğini kaydetti.

