NATO Genel Sekreter Yardımcısı Radmila Shekerinska, İzmir'de düzenlenen NATO Edge 2026 etkinliğinde yaptığı konuşmada, müttefiklerin karşı karşıya olduğu tehditlerin giderek ciddileştiğini belirtti. Shekerinska, siber saldırılara karşı hükümetlerin ve savunma sanayisinin birlikte hareket etmesi gerektiğini söyledi. Savunma kabiliyetlerinin ve kritik altyapının kriz ve savaş koşullarında da çalışacak şekilde dayanıklı hale getirilmesi çağrısı yaptı.

Shekerinska konuşmasında savunma yatırımlarından ortak kabiliyetlere, yapay zekadan özel sektörle ilişkilere kadar geniş bir çerçeve çizdi.

Radmila Shekerinska kimdir, NATO Edge 2026'da ne söyledi?

Shekerinska, NATO Genel Sekreter Yardımcısı olarak İttifak'ın savunma yatırımları, teknolojik kabiliyetleri ve özel sektörle işbirliğine dair değerlendirmelerde bulundu. Türkiye'ye yeniden gelmekten memnuniyet duyduğunu belirten Shekerinska, NATO'nun temmuzdaki Ankara Zirvesi'nden bu yana geçen dört ayda kayda değer ilerleme sağlandığını söyledi.

Müttefiklerin savunma harcamaları ne durumda?

Shekerinska'ya göre müttefikler savunma yatırımlarını artırmayı sürdürüyor. Beş müttefikin 2026'da Gayri Safi Yurt İçi Hasılanın yüzde 5'ini savunmaya ayırmasının öngörüldüğünü belirten Shekerinska, böylece hedefe takvimden dokuz yıl önce ulaşılacağı görüşünü paylaştı. Yapay zeka destekli insansız hava araçlarından gözetleme uçaklarına ve uzun menzilli hassas vuruş füzelerine kadar onlarca milyar dolarlık tedarik anlaşmasının açıklandığını da aktardı.

Starlift girişimi nedir?

Starlift, müttefiklerin ortak kabiliyet geliştirmek için yürüttüğü çok uluslu bir girişim. Shekerinska'nın anlatımına göre girişim, ticari fırlatma hizmeti sağlayıcıları ve uzay limanlarından oluşan bir ağ aracılığıyla müttefiklerin kısa sürede uydu fırlatmasına yardımcı olacak. Shekerinska, girişimin etkinlikte resmen başlatıldığını duyurdu.

Kırım Köprüsü'ne saldırı: Zelenskiy yedi aşamayı açıkladı
Kırım Köprüsü'ne saldırı: Zelenskiy yedi aşamayı açıkladı
İçeriği Görüntüle

NATO hangi tehditleri öne çıkarıyor?

Shekerinska, Rusya'nın müttefiklerin güvenliğine yönelik en önemli uzun vadeli tehdit olmayı sürdürdüğünü söyledi. Moskova'nın Ukrayna şehirlerine ve kritik enerji altyapısına insansız hava araçları ve füzelerle saldırarak ülkenin direncini kırmaya çalıştığını ifade etti. Rusya'nın kundaklama, sabotaj ve insansız hava aracı ihlalleri gibi hibrit faaliyetlerle müttefikleri bölmeyi ve Ukrayna'ya desteği sekteye uğratmayı amaçladığını savundu. Kötü niyetli siber aktörlerin de ayrı bir tehdit oluşturduğunu kaydetti.

Siber saldırılar askeri sistemleri nasıl etkiliyor?

Shekerinska, savaş uçaklarının, gemilerin, tankların, insansız hava araçlarının, füze sistemlerinin ve uyduların bilgisayarlarla çalıştığını hatırlattı. Birbirine bağlı sistemlerin farklı alanlardaki yüzlerce sensörden gelen verileri birleştirdiğini, bunun sahanın daha iyi görülmesini ve tehditlere daha hızlı karşılık verilmesini sağladığını söyledi. Aynı bağlantıların güvenlik açıkları da yaratabildiğini belirtti.

Risk, yalnızca sistemleri devre dışı bırakmayı amaçlayan saldırılarla sınırlı değil. Shekerinska'ya göre uzun süreli siber operasyonlarla kritik teknolojilere gizli zayıflıklar yerleştirilebiliyor. Bu nedenle siber dayanıklılık, yalnızca savunma duvarlarını güçlendirmek anlamına gelmiyor. Sistemler kurulurken sonradan kullanılabilecek gizli erişim yollarının yerleştirilmesi de önlenmeli. Tedarik zincirinin her aşamasının korunması gerektiğini vurguladı.

Özel sektörden ne bekleniyor?

Shekerinska, bu çalışmaların tek başına yürütülemeyeceğini söyledi. Konuşmasında şu ifadeleri kullandı: "Hükümetlerin ve sanayinin birlikte çalışmasına, karşı karşıya olduğumuz tehditleri anlamasına ve bunlara dayanıklı teknolojiler geliştirmesine ihtiyacımız var."

Gıda üretimi ve depolama tesisleri, su hatları, pompa istasyonları, enerji iletim hatları, yakıt dağıtım sistemleri ve ulaştırma ağlarının potansiyel olarak savunmasız olduğunu belirten Shekerinska, özel sektöre şu çağrıyı yaptı: "Biz yalnızca barış döneminde değil, kriz veya çatışma koşullarında faaliyet göstermeye hazırlanıyoruz. Sizin de aynısını yapmanıza ihtiyacımız var."

Şirketlerin yalnızca hizmet sağlayıcı değil, ortak güvenlik için stratejik ortak olduğunu vurgulayan Shekerinska, hibrit saldırıların arttığı bir ortamda şirketlerin zaten hedef olduğunu, kriz veya çatışmada daha büyük hedef haline geleceklerini söyledi.

NATO hangi teknoloji şirketleriyle çalışıyor?

Shekerinska, kritik teknoloji sağlayıcılarıyla uzun vadeli stratejik ilişkiler kurulmasında son yıllarda ilerleme sağlandığını belirtti. Mayısta Estonya'da düzenlenen 2026 Uluslararası Siber Çatışma Konferansı'nda Microsoft, Palo Alto Networks ve ESET ile daha yakın ortaklıklar geliştirilmesinin kararlaştırıldığını hatırlattı. Bu ortaklıkların bilgi paylaşımını ve siber dayanıklılığı güçlendirecek faaliyetlerin koordinasyonunu destekleyeceğini söyledi.

NATO yapay zekayı nasıl kullanıyor?

Shekerinska, yapay zekanın güvenlik açısından hem risk hem fırsat sunduğunu belirtti. Teknolojinin sistemlerdeki açıkları bulmak için kullanılabildiğini, aynı açıkların daha erken tespit edilip kapatılmasında da işe yarayabileceğini söyledi. Müttefiklerin insansız hava araçlarını tespit ve önleme ile denizaltı boru hatlarını izleme gibi alanlarda yapay zeka destekli sistemler geliştirdiğini aktardı. NATO'nun yapay zekayı sorumlu biçimde kullanmaya önem verdiğini, insan denetiminin her zaman korunduğunu ve emniyet ile güvenliğe öncelik verildiğini ifade etti.

NATO'nun asıl üstünlüğü nedir?

Shekerinska'ya göre İttifak'ın asıl üstünlüğü tek bir teknolojiden değil, birlik, kararlılık ve transatlantik işbirliği kapasitesinden geliyor. ABD, Kanada ve Avrupa'nın bilimsel birikimlerini, kamu ve özel sektör yatırımlarını ve sanayi üretimini birleştirmesinin yenilik yarışında avantaj sağladığını belirtti. Shekerinska, birlikte çalışarak NATO ülkelerinde yaşayan 1 milyar insanın güvenliğini gelecek yıllarda da sağlayabileceklerini söyledi.

Kaynak: AA