ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) denetim biriminin, SpaceX'in Ukrayna ordusuna sunduğu Starlink hizmetinin yavaşlatılmasına ilişkin soruşturma talebini reddettiği iddia edildi. Associated Press (AP) tarafından görüntülenen bir belgeye göre ret kararı, Cumhuriyetçi ve Demokrat senatörlerden oluşan bir grubun inceleme talebine verildi.
Pentagon soruşturma talebini neden reddetti?
AP'nin görüntülediği belgedeki ifadelere göre ret gerekçesi, talep edilen incelemeyi ABD Hava Kuvvetleri'nin yapmasının daha uygun olması oldu. Pentagon'dan konuya ilişkin ayrıntılı bir açıklama bu aşamada aktarılmadı. Haber, belgedeki ifadelere dayanıyor ve iddia niteliğinde.
Kongre danışmanı ne iddia etti?
Konuya hakim bir Kongre danışmanı, Pentagon soruşturma biriminin böyle bir inceleme yapma yetkisine sahip olduğunu savundu. Aynı danışmana göre birim, SpaceX Üst Yöneticisi (CEO) Elon Musk'a yönelik bir inceleme başlatmak istemedi. Bu değerlendirme, adı açıklanmayan bir kaynağa ait bir iddiadır ve Pentagon tarafından doğrulanmış değildir.
Senatörler ne talep etmişti?
Cumhuriyetçi ve Demokratlardan oluşan 9 senatör, Pentagon genel müfettişinden bir araştırma yapmasını istemişti. Talebe göre araştırma, Pentagon veya diğer ABD hükümet yetkililerinin şu konularda rol oynayıp oynamadığını ortaya koyacaktı:
- Ukrayna'yı etkileyen istihbarat paylaşım düzenlemelerini yönlendirip yönlendirmedikleri
- Uyarı kabiliyetlerindeki değişiklikleri onaylayıp onaylamadıkları
- Starlink ve Starshield hizmetlerindeki değişikliklerden önceden haberdar olup olmadıkları
Senatör Shaheen ne dedi?
Talebi ileten senatörlerden Demokrat Jeanne Shaheen, AP'ye yaptığı açıklamada genel müfettişin kararından endişe duyduğunu söyledi. Shaheen, "Genel müfettişin, Ukrayna'nın sivillerini korumak için bel bağladığı uydu haberleşme sistemindeki kesintileri araştırmamayı seçmiş olması endişe vericidir." ifadesini kullandı.
Shaheen ayrıca Trump yönetiminin ve Musk'ın kesinti ve yavaşlamaların nedenine dair birbiriyle çelişen açıklamalar yaptığına dikkat çekti. Sorumluluğun belirlenmesi ve benzer durumların yeniden yaşanmaması için bağımsız bir inceleme gerektiğini vurguladı.
Starlink'in Ukrayna'da yavaşlatılması meselesi nedir?
ABD medyasında yer alan haberlerde, Musk'ın Starlink'in Ukrayna ordusuna sağladığı internet hizmetinin yavaşlatılması talimatını verdiği öne sürüldü. Starlink, SpaceX'in uydu internet sistemi. Starshield ise bu sistemin askeri versiyonu olarak biliniyor.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Starlink'in Ukrayna'da tamamen kapatılmadığını söyledi. Zelenskiy'ye göre hız kısıtlamaları nedeniyle sistemin bazı askeri ve insani amaçlarla kullanımı sınırlandı.
Trump konuya nasıl yaklaştı?
ABD Başkanı Donald Trump, Starshield'ın Ukrayna ordusuna sağladığı internet hizmetiyle ilgili sorunun "çözüldüğünü duyduğunu" belirtti. Sorun hâlâ çözülmediyse Musk'la "konuşacağını" da söyledi. Yavaşlamanın sorumluluğuna ilişkin yönetim ve Musk cephesinden gelen açıklamalar ise birbiriyle çelişiyor.
