Paraguay'da Ueno Bank'ın iflası ve kapatılması sürecine ilişkin soruşturma kapsamında görevinden azledilen eski Devlet Başkanı Santiago Pena hakkında mahkeme tutuklama kararı verdi. AA'nın bildirdiğine göre savcılık, Pena'yı "görevi kötüye kullanma" ve "kendi çıkarına yönetim" suçlamalarıyla suçladı. Pena, 6 Kasım'da özel konutunda gözaltına alınmıştı. Suçlamalar henüz yargı kararıyla kesinleşmiş değil. Pena iddiaları reddediyor.
Santiago Pena hakkında tutuklama kararı neden verildi?
Savcılık, Ueno Bank'ın iflası ve kapatılması sürecine ilişkin yürüttüğü soruşturmada Pena'yı "görevi kötüye kullanma" ve "kendi çıkarına yönetim" suçlamalarıyla suçladı. Devlet Başsavcılığı binasına getirilen Pena, savcıların sorularını yaklaşık 3 saat yanıtladı. Ardından yeniden askeri polis gözetimine nakledildi ve mahkeme hakkında tutuklama tedbiri uygulanmasına hükmetti.
Pena ne zaman ve nasıl gözaltına alındı?
Pena, 6 Kasım'da özel konutunda gözaltına alındı. Evinin önünde toplanan protestocuların yarattığı güvenlik riski nedeniyle ilk geceyi Başkanlık Muhafız Alayı'nda geçirdi. Uluslararası basında yer alan haberlerde, Pena'nın gözaltı sürecinde ev hapsi uygulandığı da belirtiliyor. Ayrıntılar kaynaklara göre farklılık gösteriyor.
Pena neden görevden alındı?
Pena, "görevi kötüye kullanmak" suçundan Senato'daki azil oylamasıyla görevini kaybetti. AA'ya göre oylamada 44 senatör azil yönünde oy kullandı. Uluslararası basına göre Pena 5 Kasım'da istifa teklifinde bulundu, ancak Senato istifayı kabul etmek yerine azil sürecini tamamladı. Azil sonrası Pedro Alliana'nın devlet başkanı olarak yemin ettiği bildirildi.
Pena, Haziran 2012'de Fernando Lugo'nun görevden uzaklaştırılmasının ardından, Paraguay'ın yakın demokratik tarihinde azil süreciyle görevini kaybeden ikinci devlet başkanı oldu.
Pena dokunulmazlığını kaybetti mi?
Evet. Anayasa'nın 189. maddesi uyarınca azil kararıyla suçlu bulunan Pena, eski devlet başkanlarına tanınan "ömür boyu senatörlük" statüsünü ve hukuki dokunulmazlığını kaybetti. Bu durum, hakkında yürütülen ceza soruşturmasının önünü açtı.
Pena'ya yönelik iddialar neler?
Muhalefet milletvekillerinin hazırladığı azil dosyasına göre Pena, 2023'te görevi devralmasına rağmen Ueno Bank'ın çatı grubundaki hisselerini korudu. Dosyada, bu yolla ticari çıkarlarını devlet sorumluluklarının önüne koyduğu öne sürüldü. Uluslararası basın, Pena'nın bu hisseleri geçen yıla kadar elinde tuttuğunu aktarıyor.
Dosyada ayrıca şu iddialar yer aldı:
- Sosyal Güvenlik Enstitüsü'nün (IPS) yaklaşık 355 milyon dolarlık emeklilik fonunun bu bankada tutularak imtiyaz sağlandığı,
- Carlos Carvallo'nun 2023'te Paraguay Merkez Bankası (BCP) Başkanlığına atanmasında usulsüzlük bulunduğu.
Pena ise iddiaları reddetti. Önceliğinin halkı korumak olduğunu, düzensizliklerden sorumlu kişilerin yargı önünde hesap vereceğini söyledi.
Carlos Carvallo kimdir, neden tutuklandı?
Carlos Carvallo, BCP'nin eski başkanı. Ueno Bank'ın tasfiye sürecinin başlamasının ardından 3 Kasım'da istifa etti. Savcıların talebi üzerine cuma gecesi yetkililere teslim oldu ve tutuklandı. Uluslararası basına göre Carvallo daha önce Ueno'nun yöneticiliğini yapmıştı. Merkez Bankası ise Carvallo'nun Ueno ile ilgili kararlardan kendini çektiğini açıkladı.
Ueno Bank'a ne oldu?
Ueno Bank, Paraguay'ın yaklaşık 6,1 milyonluk nüfusunun 2,9 milyonuna hizmet veren en büyük özel finans kuruluşlarından biriydi. Banka, mali yapısındaki bozulmalar nedeniyle 3 Kasım'da müdahaleye uğradı. BCP, sermaye yeterlilik oranının yasal sınırın yarısının altına düşmesi üzerine tasfiye kararı aldı.
Mevduat sahiplerinin tasarrufları şu an bloke durumda. Aralarında bankadan devlet yardımı alan emeklilerin de bulunduğu müşteriler, parasına kavuşmak için protesto düzenliyor. Yetkililer mevduatın büyük bölümünün güvence altında olduğunu belirtiyor.
