Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, Beştepe Millet Kongre ve Kültür Merkezi'ndeki 2026-2027 Akademik Yılı Açılış Töreni'nde konuştu. Özvar, 2026 uluslararası sıralamalarında 6 Türk üniversitesinin ilk 500'e, bunlardan ikisinin ilk 300'e girdiğini açıkladı. Türkiye'nin 208 üniversite, yaklaşık 6,3 milyon öğrenci ve 190 bine yakın akademik personelle dünyanın en büyük yükseköğretim sistemlerinden birine sahip olduğunu belirtti.
Türk üniversiteleri sıralamalarda nerede?
Özvar, 2026 uluslararası üniversite sıralamalarında 6 üniversitenin ilk 500'de, ikisinin ilk 300'de yer aldığını söyledi. Hedeflerinin bu başarıyı ileri taşıyarak en az iki üniversiteyi dünyanın ilk 100'üne sokmak olduğunu belirtti. Özvar'a göre 2027 yılına ilişkin bir başka sıralamada Türkiye, 118 ülkeden yaklaşık 3 bin üniversitenin değerlendirildiği listede 124 üniversiteyle ABD ve Çin'den sonra üçüncü sırada yer aldı.
Bilimsel üretimde hangi artış var?
Özvar, Türkiye'nin makale ve derleme sayısında 213 ülke arasında 2002'deki 29'uncu sıradan 15'inci sıraya yükseldiğini söyledi. Q1 ve Q2 kategorisindeki dergilerde yayımlanan çalışmaların payı 2019'da yaklaşık yüzde 34 iken 2025'te yüzde 58'in üzerine çıktı. Araştırma üniversitelerinde bu oran yüzde 79'a ulaştı ve OECD ortalaması yakalandı. Üniversite kaynaklı patent ve faydalı model başvuruları 2022'den bu yana iki katına çıkarken tescil sayısı 900'e ulaştı.
Yeni programlar ve mesleki eğitimde ne var?
Özvar, son 3 yılda yapay zekâ, siber güvenlik, tarım ve sağlıkta dijitalleşme ile yeşil dönüşüm başta olmak üzere yaklaşık 80 yeni program açıldığını, yeni nesil programların sayısının 160 üniversitede 724'e ulaştığını söyledi. "İşletmede Mesleki Eğitim" modeli kapsamında 7 ildeki pilot uygulama, yaklaşık 120 bin öğrencinin okuduğu 185 mesleki ön lisans programını kapsıyor. "Türkiye Stratejik Teknoloji İnsan Kaynağı Programı" ile bu yıl 550 genç, araştırma üniversitelerinde araştırma görevlisi olarak istihdam edilecek. Program 5 yılda 3 bin genç araştırmacı yetiştirmeyi amaçlıyor. "Veri Analizi Okulu"na yaklaşık 30 bin kişi katıldı.
Uluslararası iş birlikleri ve Gazze desteği
Özvar, Türk dünyasında Hoca Ahmet Yesevi ve Manas üniversitelerine ek olarak Azerbaycan'daki Türkiye-Azerbaycan Üniversitesi ile Özbekistan'daki Uluslararası Türk Devletleri Üniversitesi'nin eğitime başladığını hatırlattı. Gazze'de eğitimini sürdüremeyen Filistinli öğrencilerin Türk üniversitelerinde öğrenim ücretinden muaf okuduğunu, Filistinli akademisyenlere kapıların açıldığını ve Gazzeli hekimlerin uzmanlık eğitimini Türkiye'de sürdürmesi için düzenleme yapıldığını söyledi.
COP31 ve Terörsüz Türkiye vurgusu
YÖK'ün Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile iş birliği içinde 208 üniversitenin COP31'e katkısını koordine ettiğini belirten Özvar, üniversiteleri "Terörsüz Türkiye" hedefini de bilimsel zeminde ele almaya davet ettiklerini söyledi.
