Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da süren BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı'nda (COP31) sera gazı emisyonlarının azaltılması ve iklim etkilerine karşı toplumsal dirençliliğin artırılması çağrısı yapıldı. Çağrı, Avrupa Birliği'nin "Daha Dirençli Bir Dünyaya Doğru: Küresel İklim Eylemi Bağlamında AB Çerçevesi" başlıklı panelinde yapıldı. Panelde AB İklim, Net Sıfır ve Temiz Büyümeden Sorumlu Komiseri Wopke Hoekstra ile Potsdam İklim Etkileri Araştırma Enstitüsü Direktörü Johan Rockström konuştu.
Hoekstra COP31'de iklim eylemi için ne dedi?
Hoekstra, iklim değişikliğinin artık gelecekte ortaya çıkabilecek bir tehdit olmadığını, etkilerinin bugün açıkça hissedildiğini söyledi. Emisyon azaltımının tek başına yeterli olmayacağını da belirtti.
Güneş ve rüzgar enerjisinin yanı sıra nükleer enerjinin yaygınlaştırılmasının önemine işaret eden Hoekstra, "Azaltım konusunda çabalarımızı iki, üç, hatta dört katına çıkarmalıyız. Çünkü nihayetinde bizi kurtaracak tek şey emisyonların azaltılması." dedi.
Hoekstra Avrupa'daki iklim etkileri hakkında hangi rakamları verdi?
Hoekstra, Avrupa'da son yaz döneminde orman yangınları nedeniyle Lüksemburg'un yaklaşık iki katı büyüklüğünde bir alanın kaybedildiğini söyledi. Aşırı sıcaklar nedeniyle 35 binden fazla kişinin hayatını kaybettiğini, ekonomik zararın ise 100 milyar avroyu aştığını aktardı. Bu veriler Hoekstra'nın panel konuşmasında yer alan beyanlara dayanıyor.
Avrupa'da iklim risklerine karşı sigorta güvencesi var mı?
Hoekstra'ya göre Avrupa'da iklim kaynaklı risklere karşı yeterli sigorta güvencesine sahip kişilerin oranı yalnızca yüzde 25. Bu oran, uyum çalışmalarının ne kadar gerekli olduğunu gösteren göstergelerden biri olarak dile getirildi.
İklim değişikliğine uyum için neler yapılmalı?
Hoekstra, hazırlıkların artırılması gerektiğini vurguladı. "Köprüler, yeni konutlar ve kentsel gelişim projeleri planlanırken bilimin ortaya koyduğu iklim senaryolarını politikalarımızın temel unsuru haline getirmeliyiz." dedi.
Orman yangınlarıyla mücadele için itfaiye ekiplerinin, uçakların ve helikopterlerin sayısının artırılması gerektiğini kaydetti. Aşırı sıcaklara karşı kentlerde de hazırlık yapılmasını istedi. Uyum ve dirençlilik çalışmalarının uluslararası işbirliğiyle yürütülmesi gerektiğini belirten Hoekstra, farklı bölgelerdeki ülkelerle deneyim paylaşımına açık olduklarını söyledi.
Küresel ısınmanın hızı arttı mı?
Johan Rockström, küresel ısınmanın hızlandığına dikkat çekti. Rockström'e göre 1950'den 2010'lu yıllara kadar on yılda ortalama 0,1 derece olan sıcaklık artışı, son 15 yılda yaklaşık 0,3 dereceye yükseldi. Yani ısınma hızı yaklaşık üç katına çıktı.
Bu hızlanmanın nedeni yalnızca emisyonlar mı?
Rockström, bu hızlanmanın yalnızca sera gazı emisyonlarıyla açıklanamayacağını söyledi. Buzulların daha hızlı erimesini, ormanların karbon tutma kapasitesinin azalmasını ve su döngüsündeki değişimleri ısınmayı artıran diğer etkenler olarak sıraladı.
Rockström, "Gezegen, neden olduğumuz enerji dengesizliğini tamponlama kapasitesini kaybettiğinin ilk işaretlerini gösteriyor. Bu da tehlikeden uzaklaşmak için atmamız gereken adımların hızını daha da artırmamız gerektiği anlamına geliyor." ifadelerini kullandı.
Mevcut politikalar sürerse sıcaklık ne kadar artabilir?
Rockström, mevcut politikaların devam etmesi halinde yüzyıl sonunda küresel sıcaklık artışının 3 dereceye ulaşabileceği uyarısında bulundu.
Bunun önüne geçmek için ısınmanın önce 1,7-1,8 derece seviyelerinde zirve yapmasını, ardından yüzyıl sonunda yeniden 1,5 dereceye düşürülmesini öngören senaryoların uygulanabileceğini söyledi.
Rockström'e göre 1,5 derece hedefine nasıl dönülebilir?
Rockström, bu hedef için üç alanda adım atılması gerektiğini belirtti:
- Fosil yakıtlardan çıkışın hızlandırılması
- Karasal ve okyanus ekosistemlerinin karbon tutma kapasitesinin güçlendirilmesi
- Atmosferden karbon giderimine yönelik çalışmaların artırılması
Bilimin iklim politikalarındaki yeri ne olmalı?
Rockström, bilimsel verilerin iklim politikalarının temelini oluşturması gerektiğini vurguladı. "Önceliğimiz bilimi savunmak olmalı. Fosil yakıtlardan çıkışı hızlandırmak ve tehlikelerden kaçınmak için zaten elimizde yeterli bilimsel veri var." değerlendirmesinde bulundu.



