İran Devrim Muhafızları Ordusu, 6 Kasım 2026 Cuma günü yaptığı yazılı açıklamada Hürmüz Boğazı'nda iki petrol tankerinin mayına çarptığını öne sürdü. Açıklamaya göre takip sistemlerini kapatarak boğazdan geçmeye çalışan gemilerde yangın çıktı ve iki tanker de yoluna devam edemedi. Olay, bağımsız bir kaynak ya da gemilerin bağlı olduğu şirketler tarafından şu ana kadar doğrulanmadı.
Devrim Muhafızları, İran'ın öne sürdüğü yedi şart yerine getirilmedikçe Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalacağını da yineledi. Şartların neler olduğu açıklamada ayrıntılı olarak yer almadı.
Hürmüz Boğazı'nda ne oldu?
Devrim Muhafızları'nın açıklamasına göre iki petrol tankeri boğazdan geçmeye çalışırken mayına çarptı. Uluslararası yayın organlarının aktardığına göre tankerlerden biri boğazın doğusunda, diğeri ise Devrim Muhafızları'nın "yetkisiz" olarak tanımladığı bir güzergâhta boğazın içinde mayına çarptı. Gemilerin adları, bayrakları ve mürettebat durumuna dair bir bilgi paylaşılmadı.
Devrim Muhafızları gemiler hakkında ne söyledi?
İran tarafı, gemilerin takip ve kimlik sistemlerini kapatarak geçmeye çalıştığını savundu. Açıklamada her iki geminin de yangın nedeniyle seyrini sürdüremediği belirtildi. Gemilerin ABD'nin desteğiyle ve zorlamasıyla mayınlı bölgeden geçmeye çalıştığı iddia edildi.
İran'ın uyarısı ne?
Devrim Muhafızları, ABD'nin zorlamasıyla gemilerin mayınlı bölgeden geçmeye çalışması halinde mayına çarpma olaylarının süreceğini vurguladı. Böylece boğazdan geçiş için İran'ın belirlediği güzergâh ve kurallara uyulması gerektiği mesajı verildi.
Yedi şart nedir, boğaz ne zaman açılacak?
İran'ın yedi şartının tam metni açıklamada yer almadı. Boğazın hangi koşullarda ve ne zaman yeniden açılacağına dair net bir tarih de verilmedi. Uluslararası basında yer alan değerlendirmelere göre Katar'ın arabuluculuğunda geçici bir yeniden açılma önerisi gündemde olsa da taraflar arasında bir uzlaşı bildirilmedi.
Olay bağımsız kaynaklarca doğrulandı mı?
Hayır, açıklama şu an yalnızca Devrim Muhafızları'na dayanıyor. Uluslararası basına yansıyan bilgilere göre ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), daha önce benzer İran iddialarına karşı Hürmüz'de hiçbir geminin mayına çarpmadığını belirtmişti. Bu son iddiaya ilişkin ABD'den ya da gemi sahiplerinden ayrı bir açıklama henüz paylaşılmadı.
Bölgede son günlerde neler yaşandı?
Devrim Muhafızları son günlerde benzer açıklamalar yaptı. Çin kaynaklı Xinhua'nın aktardığına göre 4 Kasım'da dört tankerin yasaklı güzergâhta mayına çarptığı öne sürüldü. 2 Kasım'da da iki tankerin deniz mayınlarına çarptığı duyuruldu. Bu iddiaların sayısı ve ayrıntıları farklı yayın organlarında değişiklik gösteriyor.
Bölgedeki gerilim, 28 Şubat'ta ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarıyla başlayan sürecin ardından Hürmüz'de geçiş denetiminin sıkılaştırılmasıyla büyüdü. İran, ABD, İsrail ve müttefiklerine ait gemilerin güvenli geçişini yasakladığını açıklamıştı.
Hürmüz Boğazı neden önemli?
Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi'ni açık denizlere bağlayan ve dünya petrol ticaretinin önemli bir bölümünün geçtiği dar bir deniz yolu. Boğazdaki her kesinti ya da güvenlik riski, enerji piyasalarında fiyat hareketlerine yol açıyor. Bu nedenle bölgeden gelen her açıklama, doğrulama süreciyle birlikte yakından izleniyor.
