İspanya'da 29 Kasım'da yapılacak erken genel seçim için 13 Kasım'da resmî seçim kampanyası başladı. Siyasi partiler 15 gün boyunca miting ve etkinliklerle seçmene hitap edecek. Yayımlanan anketler, ana muhalefetteki sağ görüşlü Halk Partisi'nin (PP) aşırı sağcı Vox ile birlikte meclis çoğunluğunu yakalayabileceğini gösteriyor.
İspanya'da genel seçim ne zaman yapılacak?
Seçim 29 Kasım'da yapılacak. Kampanya 13 Kasım'da başladı ve 27 Kasım gece yarısı sona erecek. 28 Kasım seçim öncesi sessizlik (düşünme) günü olacak. İspanyol basınındaki takvime göre sandıklar 29 Kasım'da yerel saatle 09.00'da açılıp 20.00'de kapanacak. Anket yayımlamanın son günü ise 23 Kasım.
İspanya'da erken seçim neden yapılıyor?
AA'nın aktardığına göre erken seçimin gerekçesi konut krizi. Başbakan Pedro Sanchez hükümetinin konut düzenlemeleri mecliste sağ ve aşırı sağ partilerin oylarıyla reddedildi. Ardından erken seçim kararı alındı. İspanya'da en son genel seçim Temmuz 2023'te yapılmıştı.
Kaç seçmen oy kullanacak?
Seçmen kütüğünde 38 milyon 728 bin 356 kişi kayıtlı. Bunların 2 milyon 769 bin 645'i yurt dışında yaşıyor. 1 milyon 615 bin 127 seçmen ise hayatında ilk kez oy kullanacak. Meclis 350 sandalyeden oluşuyor.
Anketlerde hangi parti önde?
Ülkede yayımlanan anketlerin büyük bölümü, PP ile Vox'un toplamda 190 milletvekiline ulaşabileceğini öngörüyor. AA'nın aktardığına göre El País ve Cadena SER için son anketi yapan 40dB şirketi, PP'nin 126, Vox'un 64 milletvekili çıkaracağını açıkladı. Aynı ankette iktidar ortaklarından Sosyalist İşçi Partisi (PSOE) 118, sol partilerin yeni kurduğu "Geniş Cephe" ittifakı ise 11 milletvekilinde kaldı.
2023 seçimiyle kıyaslandığında hem PSOE'nin hem de PP'nin 1 ila 3 milletvekili kaybetmesi bekleniyor. Oylarını artırması beklenen tek parti ise Vox olarak gösteriliyor. Rakamlar kamuoyu araştırmasına dayanıyor; bunlar seçim sonucu anlamına gelmiyor.
Sanchez kampanyada ne söylüyor?
Sekiz yıldır görevde olan Sanchez, mitinglerinde seçmenlere "anketlere aldanmama" çağrısı yapıyor. Solun son anda yeniden zafer kazanabileceğini savunuyor. Sevilya'daki mitingde solun "destansı bir geri dönüş" yapması için sandığa çağrıda bulundu. Konut krizini yalnızca sosyalistlerin çözebileceğini ileri sürdü.
Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei ile Vox lideri Santiago Abascal'ın kendisine yönelik sözlerine de yanıt veren Sanchez, "Onların hakaretleri bizim onur nişanımız. Bize solcu derlerse, bununla gurur duyarız." dedi. Sanchez, hükümetinin savunma harcamalarının yüzde 5'e çıkarılmasına hayır dediğini de vurguladı.
PP'nin seçim programında neler var?
PP, "Devleti yeniden kurmak, demokrasiyi canlandırmak, ulusu yeniden birleştirmek ve İspanya'ya hırs ve öz saygıyı geri kazandırmak" başlıkları altında toplam 249 öneri sıraladı. Partinin öne çıkardığı vaatler şunlar:
- Gençler için daha düşük vergiler
- Daha fazla konut
- Kontrollü göç
PP ayrıca iktidara gelirse Franco dönemi mağdurlarını koruyan Demokratik Hafıza Yasası'nı ve ayrılıkçı Katalan liderlere yönelik Af Yasası'nı yürürlükten kaldıracağını açıkladı. Ceza Kanunu'na isyan suçunun yeniden ekleneceği de belirtildi.
PP lideri Alberto Nunez Feijoo kampanyaya, partisinin en az oy aldığı bölgelerden biri olan Katalonya'da başladı. Feijoo, "İktidara geldiğimizde, açık, güçlü ve müreffeh bir Katalonya, İspanya'nın yeniden yapılanmasında başrol oynayacak." dedi. Sanchez'i fazla vergi almakla ve kamu borcunu yükseltmekle eleştirdi.
Vox'un seçim vaatleri neler?
12 yıllık geçmişe sahip Vox, girdiği her seçimde oylarını artırdı. Parti, göçmen karşıtı çizgisini öne çıkaran programında "ulusal öncelik" başlığını kullandı. AA'nın aktardığına göre programda şu vaatler yer alıyor:
- Sosyal desteğin yalnızca İspanyollara verilmesi
- Yasa dışı göçmenlerin sağlık hizmetine erişiminin ve ev kiralamasının engellenmesi
- Farklı kültürlerden çocukların ayrı sınıflarda eğitim görmesi
- Burka ve peçe gibi yüzü örten kıyafetlerin kamusal alanda yasaklanması
Liderler ne zaman karşı karşıya gelecek?
İspanyol basınına göre Sanchez ile Feijoo arasındaki yüz yüze televizyon tartışması 19 Kasım'da yapılacak. Tartışmayı Televizyon Akademisi düzenleyecek.
