Küresel temiz enerji yatırımlarının 2026'da yüzde 6,5 artarak 2,2 trilyon dolara ulaşması bekleniyor. Allianz Trade'in yayımladığı "Allianz Green Transition Tracker 2026" raporuna göre yenilenebilir enerjinin elektrik üretimindeki payının artması ve temiz teknolojilerin yaygınlaşması, küresel sera gazı emisyonlarındaki artış hızını yavaşlatıyor.
Küresel temiz enerji yatırımları bu yıl ne kadar artacak?
Rapora göre yatırımlar 2026'da yüzde 6,5 artışla 2,2 trilyon dolara çıkacak. Raporda, dönüşümün bir sonraki aşamasında üretim kapasitesinin yanı sıra elektrik şebekeleri ile enerji depolama altyapısının da belirleyici olacağı vurgulanıyor.
Hangi alanlardaki yatırımlar artıyor, hangileri azalıyor?
Yenilenebilir enerji üretimine yönelik yatırım harcamalarının aynı dönemde yüzde 3,6, yani yaklaşık 25 milyar dolar azalması öngörülüyor. Buna karşılık elektrik şebekelerine yönelik yatırımların yüzde 21, batarya depolama sistemlerine yönelik yatırımların ise yüzde 36 artacağı tahmin ediliyor. Bu büyümenin temel nedenleri, yenilenebilir kaynakların elektrik sistemlerine entegrasyonu ve artan elektrik talebinin karşılanması olarak gösteriliyor.
Batarya depolama kapasitesi ne kadar büyüdü?
Batarya depolama kapasitesindeki yıllık ilaveler 2015'te 2 gigavatsaat düzeyindeyken 2025'te 300 gigavatsaati aştı.
Yenilenebilir enerji kömürü geride bıraktı mı?
Evet. Yenilenebilir enerji kaynakları 2025'te küresel elektrik üretiminde ilk kez kömürü geçerek en büyük üretim kaynağı oldu. Geçen yıl elektrik üretiminin yüzde 33,5'i yenilenebilir kaynaklardan sağlanırken kömürün payı yüzde 33,2 oldu. Aynı dönemde yeni elektrik üretiminin yüzde 99'u yenilenebilir kaynaklardan karşılandı.
Küresel sera gazı emisyonları azalıyor mu?
Emisyonlar henüz düşüşe geçmedi, ancak artış hızı yavaşladı. Küresel sera gazı emisyonları 2023 ve 2024'te yüzde 1,5'er artarken 2025'te artış yüzde 0,7'ye geriledi. Raporda, bu yıl emisyonların yatay seyretmesi ve fosil yakıtlardan kaynaklanan karbondioksit emisyonlarının yaklaşık yüzde 0,5 azalması öngörülüyor.
Elektrikli araçların payı ne kadar?
Elektrikli araçların yeni otomobil tescillerindeki payı 2025'in üçüncü çeyreğinde yüzde 18 iken 2026'nın aynı döneminde yüzde 22'ye yükseldi. Çin'de elektrikli araçların yeni otomobil satışlarındaki payı ise yüzde 50'yi aştı.
Net sıfır emisyon hedefine ne zaman ulaşılabilir?
Raporda 65 ülke değerlendirildi. Bu ülkeler küresel sera gazı emisyonlarının yüzde 81'inden sorumlu. Bunlardan 56'sı net sıfır hedeflerine yönelik göstergelerde ilerleme kaydetti. Ancak ilerleme hızı, Paris Anlaşması kapsamındaki 1,5 derecelik sıcaklık sınırı hedefinin gerisinde kalıyor. Mevcut eğilimler sürerse dünyanın net sıfır emisyona 2064'te ulaşabileceği tahmin ediliyor.
Ülkeler arasındaki fark büyüyor mu?
Raporda ülkeler arasındaki performans farkının arttığı belirtiliyor. İlerleme puanları ortalama 2 puan yükselirken, sıralamanın üst yarısındaki ülkelerde artış ortalama 2,6 puan oldu. Alt yarıdaki ülkelerde bu artış 1,3 puanla sınırlı kaldı.
Avrupa Birliği ve ABD'de durum ne?
Avrupa Birliği ülkeleri en çok ilerleme kaydeden ilk 10 ülkenin dördünü oluşturuyor. Buna rağmen bölge emisyon azaltımında ivme kaybetti. AB'de sera gazı emisyonları 2025'te yalnızca yüzde 0,2 azalırken önceki dönemlerde yıllık ortalama azalış yüzde 4 düzeyindeydi. Rapora göre AB, net sıfır hedefleriyle uyumlu göstergelere ancak 2057'de ulaşabilir.
ABD'de emisyonlar 2025'te yüzde 2,2 artarak üst üste ikinci kez yükseldi. Raporda bu artışta elektrik talebindeki yükselişle birlikte kömürden elektrik üretiminin yüzde 13 artmasının etkili olduğu belirtiliyor. Çin'de ise emisyon artışı sıfıra yakın seviyeye geriledi.
Dönüşümün önündeki riskler neler?
Raporda artan elektrik talebi, şebeke altyapısındaki darboğazlar ve enerji politikalarına ilişkin belirsizliklerin yeşil dönüşümün hızını sınırlayabileceği belirtiliyor. Yapay zeka uygulamaları ve veri merkezlerinin enerji ihtiyacının 2030'a kadar küresel emisyonları yaklaşık yüzde 0,6 artırabileceği tahmin ediliyor.
Karbon giderim teknolojileri neden önem kazanıyor?
Küresel sıcaklık artışının 1,5 dereceyi aşma ihtimali yükseldiği için karbondioksidin atmosferden uzaklaştırılmasına yönelik teknolojilerin önemi artıyor. İddialı iklim senaryolarına göre 2050'ye kadar yılda yaklaşık 9 milyar ton karbondioksidin atmosferden çekilmesi gerekiyor. Mevcut ulusal taahhütler ise 4 milyar tonun altındaki kapasiteye karşılık geliyor.
Rapor, yeni nesil karbon giderim teknolojilerinin gerekli ölçeğe ulaştırılmasının yıllık 500 milyar dolar ile 1,4 trilyon dolar arasında maliyet oluşturabileceğini tahmin ediyor. Bu teknolojilerin emisyon azaltımının alternatifi değil, tamamlayıcısı olması gerektiği de vurgulanıyor.
