İsrail'de seçimlerin ardından hükümeti kurma görevi verilen muhalefet bloğu lideri Gadi Eisenkot, geçici hükümetin başındaki Başbakan Binyamin Netanyahu ile bugün siyasi ve güvenlik konularını ele alan bir bilgilendirme toplantısı yapacak. İki ismin ortak açıklamasına göre görüşme Batı Kudüs'te gerçekleştirilecek. Toplantıya Netanyahu'nun askeri sekreteri Guy Markizeno da katılacak.
Toplantı, Eisenkot'un kendisine güvenlik konularında düzenli bilgi verilmesini istemesi ve geçici hükümeti acil olmayan askeri adımlardan kaçınması konusunda uyarmasının ardından gündeme geldi.
Netanyahu ile Eisenkot'un toplantısı ne zaman ve nerede yapılacak?
Toplantı bugün, 12 Kasım'da Batı Kudüs'te yapılacak. Taraflar ortak açıklamada toplantının siyasi ve güvenlik konularını kapsayacağını duyurdu. AA, görüşmenin başbakanlık konutunda yapılacağını aktardı. İsrail basınında ise toplantının Başbakanlık Ofisi'nde yapılacağı belirtiliyor. Açıklamada, görüşmenin içeriğine dair başka ayrıntı verilmedi.
Eisenkot neden güvenlik brifingi talep etti?
Eisenkot, hükümeti kurma görevini üstlenmiş bir lider olarak güvenlik gelişmelerinden haberdar edilmesi gerektiğini savunuyor. Yashar Partisi lideri, Netanyahu'ya gönderdiği mektupta doğrudan ve yakın bir tehdit yokken güvenlik güçlerinin devreye sokulmaması çağrısı yaptı. Ynet'in aktardığına göre Eisenkot, Netanyahu'nun Knesset'in güvenini kaybettiğini ve görevine yalnızca 46 milletvekilinin desteğiyle devam ettiğini de hatırlattı.
Ynet ve Times of Israel'e göre Eisenkot ikinci bir mektupta, operasyonel güvenlik brifingi verilmesinin reddedilmesini eleştirdi. Ayrıca Netanyahu'nun, Knesset Dış İlişkiler ve Savunma Komisyonu toplantısını ertelettiği yönündeki girişimlerine de itiraz etti. Eisenkot, denetim alanında bir boşluğa izin vermeyeceğini belirtti. Times of Israel'e göre ayrıca Başsavcı Gali Baharav-Miara'dan, Netanyahu'nun kendisini düzenli olarak bilgilendirmesini sağlamasını talep etti.
Netanyahu'nun ofisi ve Savunma Bakanı Katz ne dedi?
Netanyahu'nun ofisi Eisenkot'un mektubunu "sorumsuz bir adım" olarak niteledi. Ofis, Eisenkot'u ulusal güvenliği siyasallaştırmakla suçladı. Ofis, hükümetin tüm kararlarının güvenlik değerlendirmelerine dayandığını ve güvenlik kurumlarıyla eşgüdüm içinde alındığını savundu. Ynet'e göre Eisenkot'a yeniden ulusal birlik hükümetine katılma çağrısı da yapıldı.
Savunma Bakanı Yisrael Katz ise geçici hükümetin orduya operasyon talimatı vermek için muhalefetten izin almayacağını söyledi. Times of Israel'e göre Katz, bu konuda muhalefetin ya da herhangi bir hukuki mercinin onayına gerek olmadığını belirtti. Katz örnek olarak Gazze, Lübnan ve Suriye'deki güvenlik uygulamalarını gösterdi. İran konusunda ise İsrail'in "kararlılık ve sağduyu" gösterdiğini söyledi.
İran'a yeni saldırı iddiaları neydi?
Tartışmanın arka planında, Netanyahu'nun güvenlik kurmaylarının itirazlarına rağmen İran'a yeni saldırılar için baskı yaptığı yönündeki haberler var. Times of Israel'in aktardığı iddialara göre Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, Netanyahu'nun talep ettiği adımların pervasızca olduğu ve yeni bir çatışmayı tetikleyebileceği uyarısında bulundu. Bu iddialar resmî makamlarca doğrulanmış değil. Netanyahu'nun ofisi güvenlik kararlarının güvenlik gerekçelerine dayandığını savunuyor.
Eisenkot hükümeti kurma görevini nasıl aldı?
İsrail'de 27 Ekim 2026'da genel seçim yapıldı. Hiçbir blok tek başına çoğunluğu sağlayamadı. Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, görüşmelerin ardından 8 Kasım'da hükümeti kurma görevini Eisenkot'a verdi. Al Jazeera'ya göre Eisenkot'u 67 milletvekili önerdi, Netanyahu'yu ise 46 milletvekili.
Eisenkot'un koalisyonu kurmak için 28 günü var. Gerekirse Cumhurbaşkanı bu süreyi en fazla 14 gün uzatabilir. Hükümetin güvenoyu alması için 120 sandalyeli Knesset'te en az 61 milletvekilinin desteği gerekiyor. Eisenkot'un Arap partileriyle koalisyon kurmayı reddettiği bildiriliyor.
Geçici hükümet hangi kararları alabilir?
İsrail'de yeni hükümet kurulana kadar görevdeki kabine geçici olarak çalışmaya devam ediyor. Eisenkot, bu dönemde tartışmalı veya acil olmayan askeri kararların alınmaması gerektiğini savunuyor. Katz ise hükümetin yetkilerinin sürdüğünü öne sürüyor. Bu ayrılığın bugünkü toplantının ardından nasıl bir seyir izleyeceği belirsiz.
