İngiltere'de Palestine Action'ın yasaklanmasına oy veren bazı İşçi Partisi milletvekilleri, kararın protesto hakkını olumsuz etkilediğini belirterek pişmanlık duyduklarını söyledi. İngiliz gazetesi The Observer'a konuşan milletvekilleri, yasağın barışçıl gösterileri de kapsayacak biçimde uygulandığını savundu. Haber, Anadolu Ajansının (AA) 6 Kasım'da aktardığı Observer görüşmelerine dayanıyor.
Palestine Action yasağına kimler pişmanlık duyuyor?
Observer'a konuşan iktidar partisi milletvekillerinin çoğu isimlerinin açıklanmasını istemedi. Yasağa karşı oy kullanan İşçi Partili Clive Lewis ise açık konuştu. Lewis, karara evet diyen ya da oylamaya katılmayan İşçi Partili milletvekillerinin çoğunun bugün bu kararlarından pişmanlık duyduğunu söyledi. Lewis'e göre bu karar, eski Başbakan Keir Starmer'ın geride bıraktığı mirasın en tehlikeli ve en kötü sonuçlar doğuracak parçalarından biri.
Oylamada ne olmuştu?
Yasaklama kararı, geçen yıl Avam Kamarasında 26'ya karşı 385 oyla kabul edildi. Observer'a konuşan milletvekilleri, oylama sırasında 114 İşçi Partisi milletvekilinin oylamaya katılmadığını hatırlattı.
Milletvekilleri yasağı neden eleştiriyor?
Adının açıklanmasını istemeyen bir milletvekili, Güvenlikten Sorumlu Devlet Bakanı Dan Jarvis'in "Barışçıl protestolar bu karardan etkilenmeyecek" sözünün tutulmadığını söyledi. Aynı milletvekili, bir pankart taşıdığı için kişileri gözaltına almayı "korkunç bir yetki aşımı" olarak niteledi.
Bir diğer milletvekili ise yasağın kapsamına dikkat çekti. Bu isme göre karar çok geniş bir alanı kapsıyor ve yalnızca şiddeti hedefleyecek kadar dar değil.
Üçüncü bir milletvekili ise oylamayı bugün savunmakta zorlandığını belirtti. Aynı isim, teklifi incelemek için az zaman bulunduğunu söyledi. Ona göre o dönemde sosyal yardımlar konusunda Starmer'a tepki gösteren çok sayıda milletvekili vardı. Dönemin İçişleri Bakanı Yvette Cooper'ın, teklife neo-Nazi grupları ve beyaz üstünlüğünü savunan bir Rus grubunu da ekleyerek reddedilmesi zor bir paket hazırladığını ileri sürdü. Milletvekili, yaşananların Starmer hükümetine duyulan güvenin yitirilmesine yol açtığını da söyledi.
Yasağın hukuka uygunluğu mahkemede nasıl tartışılıyor?
Yasağın hukuka uygun olup olmadığı yargıda da tartışılıyor. AA'nın aktardığına göre yasağa karşı savunma yapan Henry Blaxland, kararın grubun imajını zedelemek yerine tam tersi etki yarattığını söyledi. Blaxland'a göre karar, zamanın en tartışmalı konusuna "benzin döktü", orantısızdı ve gereksizdi.
Avukat Raza Husain ise grubun 5 yılda yaptığı eylemlerin yalnızca yüzde 1'inin gerekçe gösterilerek yasaklama yapıldığını savundu. Husain, oy hakkı kampanyalarının, savaş karşıtı eylemcilerin, çevre gruplarının ve hayvan hakları aktivistlerinin de benzer eylemler yaptığını, ancak terör örgütü sayılmadığını belirtti.
Palestine Action ile dayanışma içindeki Yahudi Bloku'nun avukatı Rachel Scott ise grubu Yahudi toplumunu tehdit eden bir yapı olarak göstermenin hatalı ve kasıtlı olduğunu söyledi. Scott'a göre kanıtlar, grubun İsrail'in Filistin halkına yönelik yasa dışı eylemleriyle bağlantılı kurum ve şirketleri hedef aldığını gösteriyor.
Palestine Action nedir, neden yasaklandı?
Palestine Action, İngiltere'de İsrail ile iş yapan şirketlerin üretimini ya da faaliyetlerini durdurmayı hedefleyen eylemleriyle tanınıyordu. Grup en son Haziran 2025'te Brize Norton Hava Üssü'ndeki eylemiyle gündeme gelmişti.
Aktivistler üsse çevre tellerini keserek girmiş, askeri uçakların motorlarına kırmızı boya püskürtmüş ve uçakların üzerine Filistin bayrağı bırakmıştı. Eylemin ardından Cooper yasaklama sürecini başlattı ve grup Temmuz 2025'te yasaklı örgüt ilan edildi.
Yasaktan sonra kaç kişi gözaltına alındı?
Yasağın kaldırılması için yasal girişimde bulunan Defend Our Juries adlı grup, yasaktan sonra Palestine Action'a destek eylemleri başlattı. Binlerce kişi, "Soykırıma karşıyım, Palestine Action'ı destekliyorum" yazılı pankartlarla kendilerini bilerek gözaltına aldırdı.
İngiliz yasalarında 14 yıla kadar hapis cezası öngörülen "yasaklı örgüte destek vermek" suçu nedeniyle gözaltına alınanların sayısının 4 bini aştığı açıklanmıştı. Eylemcilerin çoğunun yaşlılardan oluştuğu bildirilmişti.
Yasak şu an yürürlükte mi?
AA'nın aktardığına göre İngiltere Yüksek Mahkemesi 13 Şubat'ta, İçişleri Bakanlığının grubu yasaklı örgüt ilan etmesini kanuna aykırı bularak yasağın kaldırılmasına hükmetti. Hükümete temyiz hakkı tanındığı için yasak kaldırılmadı. Londra Metropolitan Polisi de gruba destek verenleri gözaltına almaya devam edeceğini duyurdu.
