Küresel piyasalar, ABD'de yapay zeka yatırımlarının kısıtlanabileceği endişesiyle sert satış baskısı altına girdi. Teknoloji hisseleriyle başlayan düşüş ABD'den Avrupa ve Asya'ya yayıldı. Küresel borsaların toplam piyasa değeri bir günde yaklaşık 4 trilyon dolar azaldı. Yatırımcılar bugün saat 16.30'da açıklanacak ABD tarım dışı istihdam verisine odaklandı.
Piyasalar neden düştü?
Satışın ana nedeni, ABD ara seçimlerinin ardından yapay zeka düzenlemelerine ilişkin artan belirsizlik oldu. Temsilciler Meclisi ve Senatoda çoğunluğu elde eden Demokratların, yapay zeka yatırımlarını sınırlayabilecek adımlar atabileceği tartışılıyor. Arizona'dan Demokrat Temsilci Yassamin Ansari'nin daha sıkı düzenleme ve gelişmiş yapay zeka teknolojilerinin geliştirilmesine geçici ara verilmesi yönündeki mesajlarına başka üyelerin de destek vermesi regülasyon riskini artırdı.
Yapay zeka yatırımları yavaşlarsa veri merkezi harcamalarının da duraklayabileceği, bunun da yarı iletken sektöründe talep ve kârlılığa ilişkin soru işaretlerini büyüteceği değerlendiriliyor.
New York borsasında hangi endeksler ne kadar düştü?
S&P 500 endeksi yüzde 4,36, Nasdaq yüzde 5,52 ve Dow Jones yüzde 3,44 değer kaybetti. Üç endeks de Nisan 2025'ten bu yana en kötü günlük performansını kaydetti. Endeks vadeli kontratlar ise güne karışık başladı.
Hangi şirketlerin hisseleri değer kaybetti?
Satış en çok çip üreticileri ve veri merkezi şirketlerinde yoğunlaştı:
- Marvell Technology: yüzde 16,43
- Applied Digital: yüzde 14,69
- Core Scientific: yüzde 10,82
- Broadcom: yüzde 10,43
- Intel: yüzde 10,33
- Qualcomm: yüzde 9,49
- Nvidia: yüzde 9,26
Qualcomm'un hisseleri, finansal sonuçları beklentileri aşmasına rağmen gelecek döneme ilişkin kâr görünümünün beklentilerin altında kalması nedeniyle geriledi.
Avrupa borsaları nasıl seyretti?
Avrupa borsaları, Fransa hariç satıcılı seyretti. İleri teknoloji çip üretiminde önemli rol oynayan ASML'nin hisseleri yüzde 6,6 düştü. FTSE 100 ve DAX 40 endeksleri yüzde 0,43, İtalya'nın FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,03 geriledi. Fransa'da CAC 40 ise yüzde 0,34 yükseldi.
İngiltere Merkez Bankası (BoE) politika faizini beklentiler doğrultusunda 25 baz puan artırarak yüzde 4'e çıkardı. Banka, Orta Doğu'daki savaşın dokuzuncu ayında olduğunu hatırlatarak küresel enerji fiyatlarının yüksek seyrettiğini belirtti. BoE Başkanı Andrew Bailey, ABD/İsrail-İran Savaşı sona ermedikçe bunun son faiz artışı olmayacak gibi göründüğünü söyledi.
Asya borsalarında durum ne?
Satış baskısı yeni işlem gününde Asya'ya taşındı. Yarı iletken ağırlıklı Güney Kore'de Kospi endeksindeki kayıplar seans içinde yüzde 8'e dayandı. Kapanışa yakın itibarıyla Nikkei 225 yüzde 6,2, Kospi yüzde 5,2, Şanghay bileşik endeksi yüzde 1,1 ve Hang Seng yüzde 1,3 geriledi.
Petrol, altın ve dolar nasıl hareket etti?
ABD-İran hattındaki çatışma riskleri ve Hürmüz Boğazı'ndaki deniz taşımacılığına yönelik endişeler petrolü yukarı çekti. Ocak vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 1,7 artışla 99,9 dolara çıktı.
Dolar endeksi yüzde 0,2 artışla 101,7 seviyesinde. Hisselerdeki düşüşün yarattığı likidite ihtiyacı altının ons fiyatını baskıladı. Ons altın yüzde 1,3 düşüşle 4 bin 46 dolardan işlem görüyor.
Fed yetkilileri ne dedi?
Enerji maliyetleri enflasyon endişelerini canlı tutarken, ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin açıklamaları faiz artırımı ihtimaline işaret etti. Richmond Fed Başkanı Thomas Barkin, CNBC'ye verdiği röportajda faizlerin daha da artırılması gerekeceğini düşündüğünü, ancak artışın büyüklüğü ve hızı konusunda henüz emin olmadığını söyledi.
Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack ise "Enflasyonu zamanlı bir şekilde yüzde 2 seviyesine geri getirmek için para politikasının sıkı bir duruşa geçmesi gerekeceğini düşünüyorum." dedi.
Tahvil faizleri neden geriledi?
Hisselerdeki satış, yatırımcıların tahvile yönelmesine yol açtı. ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi dün 5 baz puan azalışla yüzde 4,84'e indi ve bugün yatay seyrediyor. Çin'in 10 yıllık tahvil faizi de yüzde 1,58'e gerileyerek tarihi düşük seviyelere yaklaştı.
ABD'de işsizlik maaşı başvuruları ne durumda?
31 Ekim'de sona eren haftada ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı önceki haftaya göre 6 bin kişi azalarak 189 bine düştü. Rakam beklentilerin altında kaldı. Tarım dışı iş gücü verimliliği ise üçüncü çeyrekte yüzde 3,6 artarak beklentileri aştı.
Borsa İstanbul ve dolar/TL nasıl başladı?
BIST 100 endeksi dün yüzde 1,26 değer kaybederek 11.333,27 puandan kapandı. Dolar/TL dünü 50,0480'den tamamladı; bugün bankalararası piyasada açılışta önceki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 50,1560'tan işlem görüyor. Analistler, teknik açıdan BIST 100'de 11.200 ve 11.100 puanı destek, 11.500 ve 11.600 puanı direnç olarak izliyor.
Bugün hangi veriler takip edilecek?
Piyasalarda bugün öne çıkan veri takvimi şöyle:
- 10.00 Almanya, eylül ayı sanayi üretimi
- 13.00 Avro Bölgesi, eylül ayı perakende satışlar
- 16.30 ABD, ekim ayı tarım dışı istihdam
- 16.30 ABD, ekim ayı işsizlik oranı
- 16.30 ABD, ekim ayı yıllık ortalama saatlik kazançlar
- 17.30 Türkiye, ekim ayı hazine nakit dengesi
- 18.00 ABD, kasım ayı Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi
- 18.00 ABD, kasım ayı Michigan enflasyon beklentisi
Analistler, tarım dışı istihdam verisinin iş gücü piyasasına ilişkin daha net bilgi vereceğini ve Fed'e yönelik beklentileri değiştirebileceğini belirtiyor.
