ABD yönetiminin, Ukrayna'ya yönelik kritik silah tedarik programı için NATO müttefiklerinden bu ay içinde daha fazla mali katkı talep edebileceği ileri sürüldü. Bloomberg'in konuya yakın kaynaklara dayandırdığı habere göre Beyaz Saray, Ukrayna'ya silah sevkiyatı için NATO nezdinde yeni bir girişim başlatmayı planlıyor. Haberdeki bilgiler resmî bir açıklamayla doğrulanmış değil.
PURL nedir?
PURL, NATO nezdindeki "Ukrayna'nın Öncelikli İhtiyaçlar Listesi" mekanizmasının kısaltması. Mekanizmada Ukrayna öncelikli ihtiyaçlarını belirliyor, ardından Ukrayna, ABD ve NATO paketler üzerinde uzlaşıyor. Müttefik ülkeler ABD menşeli silahların bedelini karşılıyor, silahlar da bu kaynakla Ukrayna'ya ulaştırılıyor. Mekanizma, İttifak'ın Ukrayna'nın savunmasını güçlendirme çabalarının temel taşı olarak görülüyor.
ABD müttefiklerden ne istiyor?
Bloomberg'e konuşan kaynaklara göre Washington, müttefiklerden Ukrayna'ya yönelik silah tedarikine daha fazla mali katkıda bulunmalarını isteyebilir. Talebin PURL mekanizması üzerinden ve bu ay içinde gündeme getirilmesi bekleniyor. Kaynaklar yeni katkının miktarına dair net bir rakam vermedi.
Finansman açığı ne kadar?
Aynı kaynaklar, ABD'nin onaylanmış silah paketleri için yaklaşık 2 milyar dolarlık bir finansman açığı bulunduğunu belirtti. Bu rakam Bloomberg'e konuşan isimsiz kaynaklara ait. Rakamın bağımsız bir kaynaktan teyit edilmesi mümkün olmadı.
PURL kapsamında şimdiye kadar ne kadar katkı sağlandı?
Ukrayna Savunma Bakanlığı'nın 23 Temmuz 2026'da paylaştığı verilere göre mekanizmanın birinci yılında yaklaşık 6,7 milyar dolarlık katkı toplandı. Bakanlığa göre 26 NATO üyesi ve 3 ortak ülke olmak üzere 29 ülke girişime katıldı. Bu veriler Ukrayna hükümetine ait olup bağımsız bir denetimden geçmiş değil.
Bakanlık verilerine göre en büyük katkıyı sağlayan ülkeler şöyle:
- Norveç: 1,36 milyar dolar
- Hollanda: 1,163 milyar dolar
- Almanya: 900 milyon dolar
- Kanada: 834 milyon dolar
- İsveç: 546 milyon dolar
Finansman daha önce de tartıştı mı?
Bloomberg, Mart 2026'da Ukrayna'nın PURL kapsamında yeni bağışçı bulmakta zorlandığını yazmıştı. O haberde Kiev'in 2026 için bu tür alımlara yaklaşık 15 milyar dolar ihtiyaç duyduğu, 2025 için benzer bir hedefe karşın aralık ayında yalnızca 4,3 milyar dolar toplandığı aktarılmıştı. Bir NATO yetkilisi ise müttefiklerin katkı sunmayı sürdürdüğünü ve teçhizatın düzenli ulaştığını söylemişti.
NATO'nun tutumu ne?
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Şubat 2026'da Ukrayna'nın silah ihtiyacı için gereken 15,5 milyar doların müttefikler tarafından karşılanacağını belirtmişti. Müttefiklerin üçte ikisinin PURL'e katıldığı, ancak mali yükün nasıl paylaşılacağı konusunun tartışılmaya devam ettiği aktarılıyor.
