Türkiye Cumhuriyeti Selanik Başkonsolosluğu yerleşkesinde korunan Atatürk’ün doğduğu ev, her yıl binlerce ziyaretçiyi ağırlıyor.
Evin duvarında asılı tarihi belgede, Atatürk’ün babası Ali Rıza Efendi’nin naaşının Selanik’e defnedildiği bilgisi yer alıyor. Ancak evden yaklaşık 500 metre uzaklıktaki Hortaca Süleyman Camii’nin (bugünkü Rotunda) çevresine gidildiğinde, bu tarihi izlerin fiziksel karşılığını bulmak mümkün değil.
Türk-İslam mirası ortadan kaldırıldı
1912-1913 Balkan Savaşları sonrasında Selanik’in Osmanlı idaresinden çıkmasıyla Türk-İslam mirası büyük bir dönüşüm geçirdi. Tarihi caminin kiliseye çevrilmesi sırasında avlusundaki Osmanlı mezarları ve kitabeli taşların ortadan kaldırıldığı, Ali Rıza Efendi’nin kabrinin de bu süreçte kaybolduğu gözleniyor.
Bölgede Roma ve Bizans dönemlerine ait kalıntılar koruma altına alınırken, Osmanlı mezarlığının izlerinin silinmesi tarihsel hafızaya ilişkin tartışmaları beraberinde getiriyor. Atatürk’ün evinde Ali Rıza Efendi’nin kabrine ilişkin belge bulunmasına rağmen, birkaç dakikalık yürüme mesafesinde mezara ait bir taşın dahi kalmaması dikkati çekiyor.
10 Kasım’da Atatürk’ü anarken Selanik’teki bu tablo, yalnızca kayıp bir mezarın değil, geçmişin izlerini koruma sorumluluğunun da hatırlatıcısı olarak öne çıkıyor.
