Birleşmiş Milletler (BM) yetkilisi Claudio Cordone, Suriye'de savaştan zarar gören fiziki varlıkların yeniden inşasının maliyetinin 216 milyar dolar olarak tahmin edildiğini açıkladı. BM Genel Sekreteri'nin Suriye Özel Temsilci Yardımcısı Cordone, BM Güvenlik Konseyi'nin (BMGK) "Orta Doğu'da durum" gündemiyle topladığı toplantıda ülkenin ekonomik toparlanması için uluslararası desteğin artırılması gerektiğini söyledi.
Suriye'de yeniden imar maliyeti ne kadar?
Cordone'nin aktardığına göre Dünya Bankası, yalnızca hasar gören fiziki varlıkların yeniden inşasının maliyetini 216 milyar dolar olarak tahmin ediyor. Rakam, ülkenin ekonomik ve sosyal ihtiyaçlarının tamamını değil, fiziki hasarı kapsıyor.
Cordone, hızlı ekonomik toparlanmanın Suriye'deki geçiş sürecinin istikrarı açısından son derece önemli olduğunu belirtti.
BM Suriye için nasıl bir destek istiyor?
Cordone, Suriye'nin ihtiyaçlarının kamu finansmanı, kalkınma yardımları ve özel sektör yatırımlarını kapsadığını söyledi. Yaptırımların hafifletilmesinin ve bölgesel ile uluslararası angajmanın artmasının toparlanmayı hızlandırabileceğini de vurguladı.
Yeniden imarın yalnızca altyapı yatırımlarından ibaret olmadığını dile getiren Cordone, kadınların, sivil toplum kuruluşlarının ve etkilenen toplulukların yerel önceliklerin belirlenmesinde söz sahibi olması gerektiğini kaydetti.
Suriye'de siyasi geçiş süreci hangi aşamada?
Cordone, Esed rejiminin devrilmesinin ikinci yılına yaklaşılırken siyasi geçiş, ekonomik toparlanma ve güvenlik alanlarında önemli adımlar atıldığını belirtti. Yine de daha fazlasına ihtiyaç duyulduğunu söyledi.
Suriye'nin bölgesel çatışmaların içine çekilmemesi gerektiğini de vurgulayan Cordone, ülkenin geçiş sürecine, ekonomik toparlanmasına ve yeniden imarına odaklanmasının önemine dikkat çekti.
BM, İsrail'in Suriye'deki faaliyetleri hakkında ne söyledi?
Cordone, İsrail'in Suriye'nin egemenliğini ve toprak bütünlüğünü ihlal eden askeri faaliyetlerinin sürdüğünü söyledi. İsrail güçlerinin geçici kontrol noktaları, gözaltılar ve topçu atışları ile tarım ve su altyapısına verdiği zararların siviller üzerinde ciddi sonuçlar doğurduğunu belirtti.
Cordone, İsrail'in 21 Ekim'de Dera'nın batısındaki Cemle köyünde düzenlediği saldırılarda engelli bir kişinin öldürülmesini kınadı. Golan Tepeleri'ndeki 1974 tarihli Kuvvetlerin Ayrıştırılması Anlaşması'nın ihlallerine son verilmesi ve Suriye'nin egemenliğine tam saygı gösterilmesi çağrısını yineledi.
Suriye'de kaç kişi hâlâ kamplarda yaşıyor?
BM İnsani İşler Koordinasyon Ofisi (OCHA) Acil Durum Koordinatör Yardımcısı Mohamed Yahya, Aralık 2024'ten bu yana yaklaşık 4 milyon Suriyelinin gönüllü olarak evlerine döndüğünü söyledi. Buna rağmen 730 binden fazla kişi hâlâ kamplarda yaşıyor.
Suriye'de kış yardımına ihtiyaç duyan kaç kişi var?
Yahya'ya göre kışın yaklaşmasıyla yaklaşık 2,4 milyon kişi ek insani yardıma ihtiyaç duyacak. Kış müdahale planı ise yalnızca yüzde 40 oranında finanse edilebildi.
Plan, en fazla risk altındaki 970 binden fazla kişiye ulaşmayı hedefliyor. Yahya, yaklaşık 200 bin yerinden edilmiş kişi ve geri dönenin, soğuktan yeterince korunamayan hasarlı barınaklarda yaşadığını aktardı.
Suriye'de sel ve yağışlar nasıl bir hasara yol açtı?
Yahya, son dönemdeki şiddetli yağışların ve ani selin durumu daha da kötüleştirdiğini söyledi. Yüzlerce barınak ve evin sular altında kaldığını, birçok önemli köprünün yıkıldığını ve yaklaşık 5 bin dönüm ekinin telef olduğunu belirtti.
Suriye'ye yönelik genel insani yardım çağrısının ise yalnızca üçte biri oranında finanse edildiği bildirildi. Yahya, uluslararası topluma insani yardımların finansmanını sürdürme çağrısı yaptı ve Suriyeli sivillerin daha fazla istikrarsızlığı kaldıramayacağını söyledi.



