ABD Başkanı Donald Trump, İran'ı yeniden bombalama ihtimalinin bulunduğunu söyledi. 3 Kasım'daki ara seçimler için eşi Melania Trump ile Florida'da oy kullanan Trump, gazetecilerin sorularını yanıtlarken Tahran'la anlaşmanın da mümkün olduğunu ifade etti. Ancak İran'ın olası bir anlaşmaya bağlı kalacağından emin olmadığını vurguladı.
Trump İran hakkında ne dedi?
Trump, ABD'nin İran'ı askeri ve ekonomik açıdan "neredeyse yok ettiğini" ve Tahran'ın elinde bir şey kalmadığını öne sürdü. ABD'nin İran'a yeniden saldırıp saldırmayacağı sorusuna ise şöyle karşılık verdi: "Bu işi sonuna kadar götürmek zorunda kalabilirim ya da belki bir anlaşmaya varırlar. Emin değilim. Her halükarda biz kazanırız. Ancak İran'ı tekrar bombalama ihtimalim var."
ABD İran'ı yeniden bombalayacak mı?
Şu an için kesin bir karar açıklanmış değil. Trump'ın sözleri yeni saldırı ihtimalini açık tutuyor ancak tarih ya da kapsam bildirmiyor. ABD basınında yer alan haberlere göre Washington, nükleer tesislerden altyapıya uzanan farklı askeri seçenekler üzerinde çalışıyor.
The Wall Street Journal (WSJ), Trump'ın saldırıların yeniden başlamasına sıcak baktığını ancak nihai kararın henüz verilmediğini yazdı. ABC News de değerlendirilen seçenekler arasında "bombaların anası" olarak bilinen MOAB'ın da yer aldığını aktardı. Beyaz Saray bu haberleri doğrulamadı.
Trump ara seçimlerden önce saldırı olmayacağını söylemiş miydi?
Evet. Trump 8 Ekim'de, Tahran'la "verimli görüşmeler" sürdüğünü belirterek 3 Kasım ara seçimlerinden önce İran'a yeni bir saldırı düzenlenmeyeceğini açıklamıştı. Bu açıklama Washington Post'ta da yer almıştı. Beyaz Saray da bu hafta, seçimden önce saldırıların yeniden başlamayacağını tekrarladı.
Florida'daki açıklama ise seçim sonrasına dair belirsizliği artırdı. WSJ eylül sonunda, Trump'ın İran'ın koşullu ateşkes teklifini reddettiğini ve yakın çevresine ara seçimlerden sonra bombardımanın yeniden başlamasını muhtemel gördüğünü söylediğini bildirmişti.
ABD ile İran arasında anlaşma mümkün mü?
Trump'a göre mümkün. ABD Başkanı, İran'ın Washington'la anlaşma yapmak istediğini ve bunun gerçekleşebileceğini söyledi. Bununla birlikte Tahran'ın olası bir anlaşmaya sadık kalıp kalmayacağından emin olmadıklarını da dile getirdi.
İran'ın ise Pakistan aracılığıyla, ABD'nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasını kaldırması karşılığında Hürmüz Boğazı'nı yeniden açmaya hazır olduğunu ilettiği, Washington'ın bu öneriyi reddettiği bildiriliyor. Taraflar arasındaki görüşmeler bu yıl defalarca başlayıp kesildi.
Trump İran'ın nükleer programı hakkında ne söyledi?
Trump, İran'a yönelik askeri baskıyı nükleer silah endişesiyle savundu. "Onları rahat bıraksaydım, İran bir şekilde nükleer bomba yapmanın bir yolunu bulurdu." dedi.
Batı basınındaki haberlere göre İran da olası yeni saldırılara karşı nükleer tesislerin çevresindeki savunmayı güçlendiriyor. Tahran, ABD'nin yeni bir saldırısına bölge genelinde karşılık vereceği mesajını veriyor.
ABD-İran savaşında bugüne kadar neler yaşandı?
2026'da başlayan çatışma, kısa ateşkesler ve yeniden alevlenmelerle sürdü. Öne çıkan gelişmeler şöyle:
- Nisan: Trump, Pakistan'ın arabuluculuğuyla ve Hürmüz Boğazı'nın açılması şartıyla iki haftalık ateşkes ilan etti.
- Mayıs: Trump, mahsur kalan gemilere Hürmüz'den eşlik etme operasyonunu durdurduğunu ancak İran limanlarına yönelik ablukanın süreceğini açıkladı.
- 8 Temmuz: Trump ateşkesin bittiğini duyurdu ve ABD hava harekâtını yeniden başlattı. İran da ABD üslerine ev sahipliği yapan ülkelere füze ve İHA saldırılarıyla karşılık verdi.
- Ekim başı: ABD'nin Orta Doğu'ya üçüncü uçak gemisi grubunu göndereceği bildirildi.
Trump Rusya ve Ukrayna ile iş yapacak mı?
Trump, savaş sona erdikten sonra hem Rusya hem de Ukrayna ile iş yapmaya hazır olduklarını söyledi. Rusya'nın Alaska'da doğal gaz yatırımı yapmak istediğine dair haberler sorulduğunda, "Rusya ile Ukrayna'nın bir anlaşmaya vardığı günleri görmek istiyoruz; o zaman her ikisiyle de iş yapabiliriz. Bu savaş sona erdiğinde elbette hem Ukrayna hem de Rusya ile iş yapacağız." yanıtını verdi.
Rusya ile Ukrayna arasındaki bölgesel ateşkes ne zaman başlıyor?
Trump, bölgesel ateşkesin 27 Ekim'de başlayacağını söyledi. Söz konusu ateşkes, Herson bölgesinde Rusya'nın kontrolündeki Oleşki kentini kapsıyor. Beyaz Saray 23 Ekim'de duyurduğu anlaşmayla tarafların, kente insani yardım girmesi ve sivillerin tahliyesi için çatışmaya ara vereceğini açıkladı.
Rusya Genelkurmay Başkanı Valeriy Gerasimov, Rus birliklerinin 27 Ekim'de yerel saatle 04.00'ten itibaren ateşi durduracağını bildirdi. Ukrayna Kamu Denetçisi Dmitro Lubinets de operasyonun yolların mayından temizlenmesi, gıda yardımı ve sivillerin tahliyesini içeren birkaç aşamadan oluşacağını söyledi.
Melania Trump'ın ateşkesteki rolü ne?
Beyaz Saray, Oleşki ateşkesinde Melania Trump'ın arabuluculuk yaptığını açıkladı. Trump da eşinin süreçte önemli rol oynadığını söyledi ve Vatikan'ın katkısına değindi: "Papa'nın desteğini almak harika bir şey; 27 Ekim'de bu bölgesel ateşkes başlıyor ve umarım her şey planlandığı gibi gider."
Ukraynalı yetkililer de anlaşmayı Melania Trump ile Papa 14. Leo'nun katkı sunduğu uzun bir sürecin sonucu olarak nitelendirdi. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Kiev'in operasyonu hayata geçirmeyi umduğunu ve üzerine düşeni yapacağını söyledi.
Melania Trump Ukrayna'ya gidecek mi?
Bu konuda bir karar açıklanmadı. Eşinin Ukrayna'ya gidip gitmeyeceği sorulan Trump, kısaca "Olabilir." diye karşılık verdi. Beyaz Saray, Melania Trump'ın olası bir Ukrayna ziyaretine dair bir program paylaşmadı.
