Türk Dışişleri Bakanlığı Cuma günü, 1919-1922 Yunan-Türk Savaşı sırasında Yunan ordusunun Anadolu'da Türk sivillere karşı işlediği vahşetleri belgeleyen arşiv belgeleri ve fotoğrafları yayınladı.
ABD merkezli sosyal medya şirketi X'te yayınlanan bir açıklamada, bakanlık arşivlerindeki materyallerin, Yunan ordusunun Anadolu'yu işgali ve ardından geri çekilmesi sırasında köylerin yıkımını ve sivillerin öldürülmesini gösterdiğini belirtti. Açıklamada, kayıtların, 1923 Lozan Antlaşması'nda ve uluslararası raporlarda kabul edilen sistematik bir yıkım politikasının kanıtı olduğu ifade edildi.
"Bakanlığımızın arşivlerinden yayınladığımız belgeler ve fotoğraflar, Yunan ordusunun 1919 ile 1922 yılları arasında Anadolu'da işlediği vahşetleri bir kez daha gözler önüne seriyor."
"Yunan kuvvetleri, Anadolu'yu işgalleri ve ardından gelen geri çekilmeleri sırasında sistematik bir yıkım politikası izlediler; bu gerçek Lozan Barış Antlaşması'nda ve çeşitli uluslararası raporlarda da kabul edilmiştir."
"Burada paylaştığımız kayıtlar, Bursa yakınlarındaki bir köyde Türk sivil halkına karşı işlenen bir katliamın yürek burkan bir örneğini teşkil etmektedir."
arşivler
Bakanlığın yayınladığı belgeler arasında, bir soruşturma komisyonuna atfedilen fotoğraflar ve el yazısıyla yazılmış arşiv belgeleri yer alıyor. Fotoğraflarda, Türkiye'nin kuzeybatısındaki Bursa yakınlarındaki yerleşim yerlerinde meydana gelen saldırılarda yıkılan köylerin kalıntıları, sivil kurbanlar ve saldırılardan kurtulanlar görülüyor.
Fotoğraflardan birinde, yangın sonucu yıkılan Mashara Hasan köyü görülüyor. Fotoğrafın altındaki açıklamada, köyün, Yunan kuvvetlerinin Bursa'dan çekilmesi sırasında Yunan güçleri tarafından katledilen yerleşim yerlerinden biri olduğu belirtiliyor. Diğer görüntülerde ise, Mudanya'daki Söğütpınar köyünden kadınlar ve çocuklar da dahil olmak üzere sivillerin cesetleri ve yaralı kurtulanlardan oluşan bir grup gösteriliyor.
Fotoğrafların altındaki açıklamalar, bunların Türk sivillere karşı işlendiği iddia edilen vahşet olaylarının kayıtları olduğunu belirtiyor. Bakanlık, Söğütpınar sakinlerinin yerel bir camiye zorla götürüldüğünü, burada bazılarının öldürüldüğünü ve diğerlerinin süngü ve silahla yaralandığını söyledi.
Bu yayın, Türkiye ve Yunanistan arasında Yunan-Türk Savaşı'nın tarihi ve çatışma sırasında sivillere yönelik muamele konusunda devam eden anlaşmazlıkların ortasında gerçekleşti. Savaş, Yunan kuvvetlerinin 15 Mayıs 1919'da İzmir'e çıkarma yapmasıyla başladı ve 1923'te Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulmasıyla sona erdi.
24 Temmuz 1923'te imzalanan Lozan Antlaşması'nın 59. maddesi, Yunanistan'ın, Yunan ordusunun veya idaresinin savaş hukukunu ihlal eden eylemleri sonucu Anadolu'da meydana gelen zararlar için tazminat ödeme yükümlülüğünü tanıdığını belirtmektedir.
Türk Dışişleri Bakanlığı Diplomatik Arşivleri, Milli Kurtuluş Savaşı'na ilişkin kayıtlar da dahil olmak üzere döneme ait tarihi belgeler içermektedir. Bakanlık, arşiv materyallerini dijital arşivleri ve araştırma olanakları aracılığıyla erişime açmıştır.
