Brezilya Dışişleri Bakanlığı, Senatör Flavio Bolsonaro'nun ülkeyi Arjantin üzerinden terk etmesinin ardından Arjantin'in Brasilia'daki maslahatgüzarı Maria Emilia Cortes'i 29 Ekim Perşembe günü Bakanlığa çağırdı. Associated Press'e (AP) konuşan bir yetkilinin iddiasına göre görüşme kısa sürdü. Bakanlık ya da Arjantin hükümeti tarafından konuya ilişkin ayrıntılı bir resmî metin paylaşılmadı.
Brezilya Dışişleri Bakanlığı Arjantin maslahatgüzarını neden çağırdı?
Yetkilinin anlattığına göre çağrının nedeni, Bolsonaro'nun ülkeden Arjantin üzerinden ayrılması. Brezilya basınındaki haberlerde Bolsonaro'nun ülkeden çıkışı yasaklanmış, pasaportunun teslimi istenmişti. Buna rağmen Bolsonaro'nun ülkeden ayrılması, Brasilia'nın Buenos Aires'ten bilgi talep etmesine yol açtı. Brezilyalı diplomatlar görüşmeyi, hükümetin "rahatsızlığını" iletme yolu olarak tanımladı.
Görüşmeyi kim yaptı?
Bakanlığın Güney Amerika departmanı direktörü Joao Marcelo, Cortes'i kabul etti. Brezilya basınında yer alan haberlere göre Cortes, Arjantin Büyükelçisi Daniel Raimondi'nin Ağustos ayında Brezilya'dan ayrılmasından bu yana temsilciliği yönetiyor. Bazı kaynaklar toplantıyı resmî bir çağrı olarak, bazıları ise birkaç dakikalık bir istişare olarak aktardı.
Arjantin ne dedi?
Arjantin Dışişleri Bakanı Pablo Quirno, sosyal medyadan yaptığı açıklamada hükümetinin Bolsonaro'nun ülkeden ayrılma kararına ilişkin Brezilya'dan resmî bir açıklama talebi almadığını belirtti. Arjantin Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü ise daha önce Bolsonaro'nun ülkeye hiç girmediğini söylemişti. Brezilya basınına göre Arjantin göç makamları, aile üyelerinin geçerli seyahat belgeleri sunduğunu bildirdi. Taraflar arasındaki bu farklı anlatımlar henüz netlik kazanmış değil.
Flavio Bolsonaro Brezilya'dan nasıl ayrıldı?
Brezilya basınındaki haberlere göre Bolsonaro, 27 Ekim Salı akşamı Arjantin'e geçti. Buradan kalkan bir özel uçağın Ekvador'da mola verdikten sonra ABD'ye gittiği bildirildi. Euronews, çıkışın ABD'li yetkililerce CNN ve Reuters'a, aile yakınlarınca da Folha de S.Paulo'ya doğrulandığını aktardı. Aralarında seçim kampanyası koordinatörü Rogério Marinho'nun da bulunduğu bazı isimler ise ülkeden ayrıldığı iddiasını reddetmişti.
Bolsonaro neden yurt dışı yasağı altındaydı?
Federal Yüksek Mahkeme (STF) Bakanı Alexandre de Moraes, Bolsonaro'nun pasaportunun Federal Polis'e teslim edilmesine karar vermişti. Brezilya basınına göre STF, babası Jair Bolsonaro'nun hayatını anlatan "Dark Horse (Karanlık At)" adlı filmin yasa dışı finansmanı iddiaları kapsamında Bolsonaro hakkında soruşturma yürütüyor. O Estado de S. Paulo ve O Globo gazeteleri, Bolsonaro'nun avukatı ve yakın arkadaşı Willer Tomaz ile bağlantılı başka bir kara para aklama soruşturmasında da şüpheli olarak yer aldığını yazdı. Bolsonaro hakkındaki suçlamalar kanıtlanmış değil, soruşturmalar sürüyor.
Lula da Silva ve Trump nasıl bir tutum aldı?
Devlet Başkanı Lula da Silva, seçimi kaybeden Bolsonaro'nun yurt dışı yasağına rağmen ülkeyi terk etmesini "utanç verici" olarak niteledi. ABD Başkanı Donald Trump ise Bolsonaro'nun ABD'ye gitmesine onay verdiğini söyledi. AA'nın aktardığına göre Trump, Brezilya'daki seçim sonuçlarına şüpheyle yaklaştığını da belirtmişti.
