ABD Başkanı Donald Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile "çok yakında" bir toplantı yapılacağını söyledi. Trump, 28 Ekim'de Texas'taki seçim mitinginden dönerken Maryland'deki Joint Base Andrews Hava Üssü'nde gazetecilerin sorularını yanıtladı. Toplantının tarihi, yeri ve formatı hakkında bilgi vermedi.
Trump ne dedi?
Trump, uçakta Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve özel temsilcisi Steve Witkoff ile Rusya-Ukrayna Savaşı'nı ve İran dosyasını görüştüğünü söyledi. Rusya-Ukrayna konusunda "önemli ilerlemeler kaydediyoruz. Çok yakında bir toplantı düzenlenecek." ifadelerini kullandı. Görüşmeye Putin ve Zelenskiy'nin katılacağını belirtti.
Toplantının zamanı, yeri ve formatı belli mi?
Hayır. Trump bu konuda ayrıntı vermedi. Toplantının Trump, Putin ve Zelenskiy'nin bir araya geleceği bir liderler zirvesi mi, yoksa heyetler düzeyinde bir görüşme mi olacağı da açıklamadan anlaşılmıyor. Beyaz Saray'dan, Kremlin'den ya da Kiev yönetiminden konuyla ilgili bir teyit bu haber yazılırken ulaşmadı.
Süreçte son günlerde neler yaşandı?
Ukrayna basınında yer alan haberlere göre Witkoff, 21 Ekim'de St. Petersburg'da Putin ile yaklaşık üç saat görüştü. Bu görüşmeden önce Ukraynalı ve Avrupalı yetkililerle Oslo'da bir araya gelinmişti. Zelenskiy'nin gazetecilere aktardığına göre Oslo'daki temaslarda Trump, Putin ve kendisinin katılacağı bir liderler görüşmesinin nasıl düzenleneceği ele alındı.
Putin'in yardımcısı Yuri Uşakov'a atfedilen bilgilere göre Rusya lideri, 10-19 Kasım arasında bir toplantıya hazır olduğunu bildirdi. Aynı haberlerde, taraflar arasında teknik düzeyde görüşmelerin yeniden başlatılması konusunda mutabakata varıldığı ifade ediliyor. Zelenskiy ise ABD'nin toplantıyı en geç Kasım başında yapmaya çalışacağını, ancak kesin tarihleri bilmediğini söyledi. Bu aktarımlar Ukrayna medyasına dayanıyor; Kremlin ya da Beyaz Saray kaynaklı resmî metinle teyit edilmesi gerekiyor.
Trump İran konusunda ne söyledi?
Trump, İran'ın ABD ile anlaşma yapmak istediğini ancak müzakereleri 3 Kasım'daki ara seçimlerin sonrasına ertelemeye çalıştığını savundu. "Mesele, bunu ne zaman sonlandırmak istediğim. Anlaşma yapmak istediler ama süreci uzatmayı seviyorlar. Belki de seçimleri ya da başka bir şeyi bekliyorlar ama bu onlara bir fayda sağlamayacak." dedi. İran tarafının bu iddiaya yönelik bir yanıtı henüz kaydedilmedi.
Ara seçimlerden sonra İran'a yeni saldırı olacak mı?
Trump bu soruya net bir cevap vermedi. "Her şey mümkün ancak size bir şey söyleyemem." diyerek seçeneklerin açık olduğunu ima etti. Bir saldırı kararına ya da takvimine dair herhangi bir bilgi paylaşmadı.
Ara seçimler ne zaman yapılacak?
ABD'de ara seçimler 3 Kasım'da yapılacak. Trump'ın Texas'taki mitingi de bu seçim kampanyasının bir parçası. İran'la müzakerelerin seçim sonrasına kalıp kalmayacağı, Trump'ın açıklamalarına göre iki taraf arasındaki temel tartışma konularından biri.
Sonraki adım ne olabilir?
Trump'ın "çok yakında" ifadesinin somut bir takvime dönüşüp dönüşmeyeceği, önümüzdeki günlerde Washington, Moskova ve Kiev'den gelecek açıklamalarla netleşecek. Kasım'ın ilk günlerinde teknik düzeyde bir üçlü görüşme ihtimali Ukrayna tarafınca dile getiriliyor, ancak bu henüz resmî bir programa bağlanmış değil.
