Akkuyu Nükleer Güç Santrali'nin (NGS) ilk ünitesinde göreve başlayacak 18 operatörden 5'i Türk vatandaşı. Akkuyu Nükleer AŞ Yönetim Kurulu Başkanı Anton Dedusenko, Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamındaki "Dünya Nükleer Günleri" etkinliğinde Anadolu Ajansı muhabirinin sorularını yanıtladı. Etkinliği Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom düzenledi.
Akkuyu NGS'de kaç Türk operatör görev yapacak?
Dedusenko'nun verdiği bilgiye göre ilk güç ünitesinde yakında göreve başlayacak 18 operatörden 5'i Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı. Dedusenko, bu kişilerin yalnızca eğitim almadığını, aynı zamanda çalışarak operatör olarak sorumluluk gerektiren bir göreve başladığını söyledi.
Operatörler hangi sınavlardan geçiyor?
Operatör adayları iki aşamalı bir kontrolden geçiyor. Dedusenko'ya göre adaylar önce sahada Rosatom'un sınavına giriyor, ardından sınav sonuçları Türk düzenleyici kuruluş tarafından onaylanıyor. İlk ünitede görev alacak operatörlerin yeterlilik sınavlarını geçtiği belirtildi.
Kaç Türk mühendis yetiştiriliyor?
Dedusenko, proje kapsamında yaklaşık 600 Türk mühendis yetiştirmeyi planladıklarını açıkladı. Bu mühendislerin yarısından fazlasının halihazırda nükleer güç santralinde çalıştığını belirten Dedusenko, bir bölümünün doğrudan santral operatörü olacağını söyledi. Operatörler, güç ünitesini ilk kez çalıştıracak ve yönetecek uzmanlar arasında yer alıyor.
Akkuyu NGS'de kaç kişi çalışacak?
Güç üniteleri işletmeye alındığında santralde en az 4 bin kişinin çalışacağı bildirildi. Bu kadronun Türk ve Rus vatandaşlarından oluşacağını belirten Dedusenko, santraldeki her pozisyon için bölgede farklı sektörlerde 10 ek istihdam oluştuğunu söyledi.
Çalışmaların en yoğun olduğu dönemde sahada 35 bin kişi görev yaptı. Dedusenko, ilk ünitenin devreye alınması yaklaştıkça bu sayının azaldığını belirtti. Projenin bölgede altyapıyı geliştirdiğini, yeni yollar yapıldığını ve santrale ulaşım süresinin kısaldığını da ekledi.
Akkuyu NGS'nin ekonomiye etkisi ne olacak?
Dedusenko, Akkuyu NGS'nin Türkiye'deki en büyük doğrudan yabancı yatırımlardan biri olduğunu söyledi. Projenin yalnızca enerji sektörünü değil, Türkiye ekonomisinin tamamını etkilediğini belirten Dedusenko, yatırımların Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYH) üzerinde iki katlık bir etki yarattığını ifade etti. Bu etkinin 50 milyar doları aşmasının beklendiğini kaydetti. Bu rakam Dedusenko'nun kendi değerlendirmesi olarak aktarılıyor.
Akkuyu NGS'nin ilk ünitesi ne zaman devreye girecek?
Kesin bir devreye alma tarihi kamuoyuyla paylaşılmış değil. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, 6 Eylül 2026'da ilk reaktörde testlerin sürdüğünü ve 2026 sonuna kadar elektrik üretimine geçmeyi hedeflediklerini söylemişti. Nükleer Düzenleme Kurumu da ilk ünite için devreye alma çalışmalarına izin veren işletmeye alma iznini vermişti.
Projenin ilk ünitesine ilişkin takvim geçmişte birçok kez ertelendi. Bu nedenle ilk elektrik üretiminin tarihi, devreye alma testlerinin ilerleyişine bağlı olarak netleşecek.
Dünya Nükleer Günleri etkinliği neydi?
Rosatom, COP31 kapsamında 12-13 Kasım'da Antalya'da "Dünya Nükleer Günleri" uluslararası iş forumunu düzenledi. Etkinlikte nükleer enerjinin düşük karbonlu enerji arzındaki rolü ele alındı. Dedusenko'nun açıklamaları bu etkinliğin kenar görüşmelerinde yapıldı.
