Almanya Merkez Bankası (Bundesbank), 12 Kasım 2026'da yayımladığı "2026 Finansal İstikrar Raporu"nda finansal istikrara yönelik risklerin yüksek seyrettiğini açıkladı. Raporda Alman finans sisteminin şu an dayanıklılığını koruduğu, ancak jeopolitik gerilimlerin gölgesinde faaliyet gösterdiği belirtildi. Bankalar için artan tehditlere karşı da uyarı yapıldı.
Bundesbank finansal istikrar raporunda hangi riskleri öne çıkardı?
Raporda temel tehdit unsurları üç başlıkta toplandı: finansal piyasalardaki aşırı değerlemeler, yükselen kredi riskleri ve gayrimenkul finansmanındaki kırılganlıklar. Yüksek kamu borçları ile geleneksel bankacılık sektörü dışındaki aktörlerin sağladığı özel kredilerin artan ağırlığı da risk faktörleri arasında sayıldı.
Almanya'da şirket iflasları ve takipteki krediler ne durumda?
Rapora göre şirketler üzerindeki finansal baskı giderek artıyor. Aylık şirket iflasları son dönemde 2014'ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Takipteki kredilerin oranı da geçen yılın ortasından bu yana yükseliş eğiliminde.
Bundesbank, zayıf kârlılık, yükselen finansman maliyetleri ve iflaslardaki artışın daha fazla kredi temerrüdüne yol açabileceğini öngörüyor.
Alman bankacılık sektörü bu risklere karşı ne kadar güçlü?
Raporda sektörün güçlü faiz gelirleri sayesinde yüksek kârlılığını sürdürdüğü, sermaye ve likidite pozisyonlarının da sağlam olduğu kaydedildi. Buna karşın makrofinansal ortamda olası bir bozulmanın sektörü baskı altına alabileceği uyarısı yapıldı.
Banka dışı finansal kuruluşlarda hangi riskler büyüyor?
Raporda banka dışı finansal aracılardaki, özellikle yatırım fonlarındaki risklerin büyüdüğü belirtildi. Alman açık uçlu gayrimenkul fonlarından 2023 ortasından bu yana sermaye çıkışları hızlandı. Bazı fonlar geri ödemeleri askıya almak veya kısıtlamak zorunda kaldı.
Bundesbank, bu zorunlu satışların ticari gayrimenkul piyasasını daha da zorlayabileceğini kaydetti. Fonların birbirleriyle ve geleneksel finans kurumlarıyla bağlarının sıkılaştığına da dikkat çekildi. Bu nedenle olası zararların ve likidite sıkışıklığının sektörler arasında hızla yayılabileceği ifade edildi.
Alman gayrimenkul piyasasında durum nasıl?
Ticari gayrimenkul tarafında uzaktan çalışma eğilimi ofis alanlarına olan talebi azalttı. Raporda piyasanın baskı altında kalmaya devam ettiği belirtildi.
Konut piyasasında ise Almanya'daki yeni konut alımlarının yaklaşık yüzde 40'ında finansmanın neredeyse tamamı krediyle karşılanıyor. Raporda bu durumun endişe verici olduğu vurgulandı.
Michael Theurer piyasalar için ne dedi?
Bundesbank Yönetim Kurulu Üyesi Michael Theurer, varlık değerlemelerinin özellikle ABD teknoloji sektöründe "iddialı" seviyelerde kaldığını söyledi. Theurer'e göre hisse senetleri ve şirket tahvilleri aşırı değerlenmiş durumda, risk primleri ise düşük seyrediyor. Bu tablo piyasaları olumsuz sürprizlere karşı kırılgan hale getiriyor.
Theurer, yüksek kâr beklentilerinin karşılanamaması ya da jeopolitik gerilimlerin tırmanması halinde piyasalarda sert düşüşler yaşanabileceğini söyledi. Bu konuda "Aşağı yönlü potansiyel oldukça yüksek." değerlendirmesinde bulundu.
Theurer genel tabloyu şu sözlerle özetledi: "Zorlu zamanlardan geçiyoruz ve bu süreç devam edecek. Bu nedenle yeterli dayanıklılığa, gerçekten kullanılabilir sermaye tamponlarına, güvenilir verilere ve giderek dijitalleşen finans dünyasının riskleri de dahil olmak üzere gelişmelere ayak uyduran makro ihtiyati bir çerçeveye ihtiyacımız var."
Bundesbank bankalar için hangi düzenlemeleri istiyor?
Theurer, sistemik öneme sahip bankaların düşük risk ağırlıkları ve sınırlı sermaye tamponları nedeniyle zararları karşılama kapasitelerinin zorlanabileceğini söyledi. Bu nedenle düzenleyici çerçevenin sadeleştirilmesini ve sermaye tamponlarının etkinliğinin artırılmasını şart olarak niteledi.
Avrupa'daki bankaların bilançolarında yüksek miktarda devlet tahvili bulunuyor ve bu tahvillerin riskleri sürüyor. Theurer, bankaların kamu borcu risklerini çeşitlendirebilmesi için tekil ülkelere yönelik yüksek yoğunlaşmalara ek sermaye yükümlülüğü getirilmesi veya yoğunlaşma limitleri uygulanması gibi kurallara ihtiyaç olduğunu belirtti.
Kamu borcu ve düşük büyüme bankacılık sistemini nasıl etkiliyor?
Theurer, "Yüksek ve sürekli artan kamu borcu ile düşük ekonomik büyümenin birleşimi zehirli bir etki oluşturmayı sürdürüyor." ifadesini kullandı.
Borçluların işsizlik gibi nedenlerle ödeme güçlüğü yaşaması halinde bankaların büyük risk altında kalacağını da söyledi. Theurer'e göre yüksek borç oranlarıyla yapılan finansmanların payının artması bankacılık sistemini bu tür gelişmelere karşı daha kırılgan hale getiriyor ve sistemik riskleri artırabilir.
