Obezite tanısında vücut kitle indeksi (VKİ) tek başına yeterli değil. Çin, İngiltere, ABD ve İspanya'daki araştırmacıların 844 bin 108 yetişkinin verisini inceleyerek yaptığı çalışma, yalnızca VKİ'ye bakmanın bazı kişileri yanlışlıkla obez, bazılarını ise obez değil olarak sınıflandırabildiğini gösterdi. Sonuçlar Nature dergisinde yayımlandı.
Çalışma kapsamında bel çevresi ve bel-boy oranı gibi ölçümlerin de değerlendirmeye alınması gerektiği vurgulandı. Araştırmacılar ayrıca obezitenin organ işlevlerini bozup bozmadığına da bakılmasını önerdi.
Obezite çalışmasında hangi veriler incelendi?
Dört ülkedeki dört araştırma grubu, toplam 844 bin 108 yetişkinin verilerini inceledi. Araştırmada obezite iki kategoride değerlendirildi: organ işlevlerinde bozulmaya yol açan "klinik obezite" ve henüz böyle bir bozulmaya neden olmayan "klinik öncesi obezite".
Vücut kitle indeksi neden yanıltıcı olabiliyor?
VKİ'nin tek başına kullanılması bazı kişilerin obez olarak yanlış sınıflandırılmasına, bazılarının ise obezite tanısının gözden kaçırılmasına yol açtı. Bu durum, kişinin vücut yağ dağılımını ve organ sağlığını hesaba katmayan bir ölçümün sınırlarını ortaya koyuyor.
Yanlış sınıflandırma oranı ne kadar?
Yalnızca VKİ kullanıldığında katılımcıların yüzde 1,2 ila 3,1'i olması gerekenden fazla, yüzde 5,2 ila 8,6'sı ise eksik sınıflandırıldı. Yani tanının gözden kaçırılması, gereksiz obez etiketlenmesinden daha sık görüldü.
Bel çevresi ve bel-boy oranı eklenince ne değişti?
Bel çevresi ve bel-boy oranı değerlendirmeye dahil edildiğinde obezite yaygınlığı ülkelere göre yüzde 3,3 ila 7,4 arttı. Bu ölçümler, VKİ'nin yakalayamadığı kişileri de görünür kıldı.
Klinik öncesi obezite her zaman klinik obeziteye mi dönüşüyor?
Hayır. Başlangıçta klinik öncesi obezitesi bulunan kişilerin yüzde 77,4 ila 91,3'ü 10 yıl içinde klinik obeziteye ilerlemedi. Bu grubun büyük bölümünde organ işlev bozukluğu gelişmedi.
Klinik obezite ölüm riskini ne kadar artırıyor?
Klinik obezitesi bulunanlarda herhangi bir nedenle hayatını kaybetme riski, obezitesi ve organ işlev bozukluğu bulunmayanlara kıyasla yüzde 69 daha yüksek bulundu. Klinik öncesi obezitede bu artış yüzde 19 olarak hesaplandı.
Araştırmacılar tanı için ne öneriyor?
Araştırmacılar, tanı konulmadan önce VKİ'nin yanı sıra bel çevresi gibi ölçümlerle vücut yağ oranının değerlendirilmesini önerdi. Kalp veya karaciğer sorunları gibi kilo kaynaklı organ işlev bozukluklarının da dikkate alınması gerektiği belirtildi.
Araştırmanın yazarları ne diyor?
Araştırmanın yazarlarından Profesör Francesco Rubino, VKİ'nin tek başına kişinin halihazırda hasta olup olmadığını, hastalık riski taşıyıp taşımadığını veya hangi bakıma ihtiyaç duyduğunu göstermeyeceğini söyledi. Rubino, bunun kişilerin hem yetersiz hem de gereğinden fazla tedavi görmesine yol açabileceğini belirterek şu ifadeleri kullandı: "Yeni tanım, kişiye özel ve ihtiyaçlarla orantılı sağlık hizmeti sunulmasını mümkün kılarken, yalnızca vücut kitle indeksine dayalı tek tip bir tanım bunu engelliyor."
Bu bilgiler kişisel tanı ya da tedavi için kullanılabilir mi?
Hayır. Haberdeki bulgular nüfus düzeyinde bir araştırmaya dayanıyor ve kişisel tıbbi tavsiye niteliği taşımıyor. Kilo, bel çevresi veya obezite riskiyle ilgili değerlendirme için hekime başvurulmalı.
