TikTok’ta yıllardır konuşulan para trafiği artık soruşturma dosyalarına girdi. Ankara merkezli 8 ilde düzenlenen operasyonda, yasa dışı bahis ve diğer suçlardan elde edilen gelirlerin TikTok canlı yayınlarındaki sanal hediyeler üzerinden aklandığı iddia edildi. MASAK incelemesinde 14 şüphelinin hesaplarında, son altı yılda 1 milyar 928 milyon 362 bin 722 liralık para hareketi tespit edildi. 11 kişi gözaltına alındı, 3 şüphelinin yakalanması için çalışma sürüyor.
Yıllardır bu platformda yaşananları, yayınlarda dönen tuhaflıkları ve para hareketlerini görüyoruz. Ben bu konuyu, yapımcılığını üstlendiğim programlarda yıllar önce de gündeme getirmiştim. Bugünkü operasyon, o günlerden beri dikkat çektiğimiz meselenin ne kadar ciddi biçimde araştırılması gerektiğini bir kez daha gösteriyor.
Ancak burada durup asıl soruyu sormak gerekiyor: İnceleme yalnızca yayıncıların hesaplarıyla mı sınırlı kalacak?
Bana göre asıl mercek altına alınması gereken yerlerden biri TikTok ajansları. Çünkü bu yayıncıları bünyesinde toplayan, yönlendiren ve yayın ekonomisinin içinde yer alan ajansların para trafiği de bütün yönleriyle incelenmeli.
Çok değil, geçen yılın sonunda bu konuyla ilgili birkaç istihbarat bilgisi edinmiştim. Öğrendiklerim oldukça çarpıcıydı. İddialara göre, kaynağı şüpheli paranın sahipleri, parayı dolaşıma sokmak için TikTok ajanslarıyla bağlantı kuruyor. Ajansların bünyesindeki yayıncılara yüksek değerli sanal hediyeler gönderiliyor. Hediye gelirinin platform kesintisinden sonra kalan kısmının bir bölümü yayıncıya, bir bölümü ajansa kalırken, asıl büyük bölümün farklı kanallarla paranın sahiplerine geri döndüğü öne sürülüyor.
Bu iddiaların mutlaka belgeler, banka kayıtları ve para transferleri üzerinden araştırılması gerekiyor. Üstelik anlatılan model yalnızca yurt dışından Türkiye’ye para aktarılmasıyla sınırlı değil. Türkiye’deki paranın yabancı yayıncılar üzerinden dolaşıma sokulup sokulmadığı da incelenmeli. Yani araştırılması gereken mesele, tek yönlü bir para akışı değil; ülkeler ve hesaplar arasında kurulmuş olabilecek geniş bir ağ.
Şunu özellikle belirteyim: Her TikTok yayıncısını, her ajansı zan altında bırakmak doğru değil. Emeğiyle yayın yapan, kurallara uygun gelir elde eden insanlar da var. Fakat suç gelirlerinin sanal hediyeler üzerinden aklandığı iddiası varsa, bu sistemin bütün halkaları araştırılmalı.
Yüksek değerli hediyeler kimlerden geliyor? Bu hediyelerin karşılığı hangi hesaplara aktarılıyor? Ajansların bu süreçteki rolü ne? Paranın son durağı neresi? Yurt dışı bağlantıları ve alt ajanslar var mı? Bu soruların cevabı bulunmadan para trafiğinin gerçek boyutu ortaya çıkarılamaz.
Bugünkü soruşturmada yayıncılara gönderilen hediyelerin ardından paranın nakit veya banka havalesiyle şüphelilere geri aktarıldığı iddiası da zaten zincirin bütün aşamalarına bakılması gerektiğini gösteriyor. Kuyumcular üzerinden ziynet eşyası alındığı iddiası da para hareketlerinin yalnızca dijital platformla sınırlı olmadığını ortaya koyuyor.
Benim çağrım açık: Yayıncıların hesaplarını incelemekle yetinmeyin. TikTok ajanslarının yöneticilerini, sözleşmelerini, ödeme kayıtlarını, bağlantılı şirketlerini ve yurt dışı transferlerini de mercek altına alın. Gerekirse ajanslar arasındaki ilişkileri de araştırın.
Çünkü mesele birkaç kişinin canlı yayında hediye toplamasından ibaret olmayabilir. Eğer organize bir para aklama düzeni varsa, bunun arkasındaki bütün aktörler ortaya çıkarılmalı. Sosyal medyada milyonlara ulaşan tanınmış isimler de dahil, hiç kimse peşinen suçlu ilan edilmeden, herkesin mali hareketleri hukukun çizdiği sınırlar içinde incelenmeli.
Şeytanın bile aklına gelmeyecek yöntemlerle kirli paraya temiz görüntüsü verilmeye çalışılıyorsa, bu düzenin bütün bağlantıları çözülmeli.
Mesele yalnızca TikTok yayıncıları değil; bu para trafiğini mümkün kılan bütün ağın ortaya çıkarılmasıdır.
